Demam Kanak-Kanak yang Bertambah Teruk Apabila Baring

Gambaran keseluruhan

Demam ialah peningkatan suhu badan yang menunjukkan badan sedang melawan jangkitan. Pada kanak-kanak, demam yang kelihatan bertambah teruk apabila baring bukanlah demam itu sendiri yang berubah, tetapi gejala seperti batuk, hidung tersumbat, atau sakit kepala mungkin menjadi lebih tidak selesa apabila berbaring. Keadaan ini boleh berlaku apabila terdapat jangkitan pada bahagian pernafasan atau kepala, seperti jangkitan paru-paru atau sinus, dan perlu diberi perhatian.

Demam pada kanak-kanak sangat lazim dan kebanyakannya ringan. Walau bagaimanapun, keadaan di mana demam menyebabkan gejala yang bertambah teruk apabila baring bukanlah biasa dan mungkin menunjukkan jangkitan yang memerlukan pemeriksaan doktor.

Ia memberi kesan kepada kanak-kanak, terutamanya mereka yang berumur di bawah 5 tahun, kerana sistem imun mereka masih berkembang. Kanak-kanak yang tinggal di kawasan berasap atau yang tidak melengkapkan imunisasi juga mungkin berisiko lebih tinggi.

Gejala

Gejala biasa

• Suhu badan meningkat, terasa panas apabila disentuh
• Batuk yang bertambah teruk apabila baring
• Hidung tersumbat atau berair
• Anak kelihatan tidak selesa dan merengek apabila diletakkan baring
• Anak mungkin memilih untuk duduk atau dibuai daripada berbaring

Gejala pada kanak-kanak

• Kelihatan sukar bernafas apabila baring, seperti bernafas laju atau berbunyi
• Kurang selera makan atau enggan minum
• Kelihatan lemah, letih, atau lebih banyak tidur daripada biasa
• Muntah atau cirit-birit mungkin turut hadir

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Topik ini khusus untuk kanak-kanak. Namun, jika orang dewasa mengalami demam yang bertambah teruk apabila baring, ia mungkin tanda jangkitan paru-paru atau masalah lain—silakan berjumpa doktor.

Punca

Punca utama

• Jangkitan virus seperti selesema atau bronkiolitis
• Jangkitan bakteria seperti radang paru-paru (pneumonia)
• Jangkitan sinus yang menyebabkan tekanan pada muka dan sakit kepala apabila baring
• Keradangan saluran pernafasan yang membuatkan lendir berkumpul ketika berbaring

Faktor risiko

• Umur di bawah 5 tahun
• Sistem imun yang lemah atau penyakit kronik
• Tidak melengkapkan imunisasi mengikut jadual
• Terdedah kepada asap rokok atau pencemaran udara

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anak sukar bernafas atau bernafas laju dengan ketara
• Jika anak kelihatan sangat lemah, tidak membuang air kecil, atau tidak mahu minum langsung
• Jika demam disertai leher kaku, sakit kepala yang teruk, atau ruam yang tidak hilang dengan tekanan

Buat temujanji rutin jika:

• Jika demam berlarutan melebihi 3 hari
• Jika batuk atau hidung tersumbat berterusan dan mengganggu tidur atau pemakanan
• Jika anda bimbang tentang keadaan anak dan ingin mendapatkan kepastian

Diagnosis

Doktor akan bertanya tentang gejala anak anda, memeriksa suhu badan, kadar nafas, dan mendengar paru-paru. Mereka juga mungkin menanyakan tentang sejarah imunisasi dan keadaan persekitaran.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian darah untuk mengesan jangkitan atau keradangan
• X-ray dada untuk melihat paru-paru jika disyaki radang paru-paru
• Ujian air kencing untuk memeriksa jangkitan saluran kencing

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Pemeriksaan biasanya tidak menyakitkan. Doktor akan memastikan anak anda selesa dan menerangkan setiap langkah. Jika perlu ujian tambahan, mereka akan menerangkan sebabnya dan apa yang boleh anda harapkan.

Rawatan

Rawatan bergantung kepada punca jangkitan. Demam yang disebabkan oleh virus biasanya hanya memerlukan penjagaan di rumah, manakala jangkitan bakteria mungkin memerlukan ubat yang ditetapkan oleh doktor. Anda tidak perlu memberikan sebarang ubat tanpa nasihat profesional kesihatan.

Penjagaan diri di rumah

• Pastikan anak berehat dengan cukup dan tidur dalam keadaan selesa
• Beri minum lebih kerap—air kosong, susu, atau sup untuk mengelakkan dehidrasi
• Berikan makanan ringan yang mudah hadam seperti bubur atau sup
• Elakkan membungkus anak terlalu tebal; pakaikan pakaian yang ringan dan selesa
• Pantau suhu badan dan gejala secara berkala

Rawatan perubatan

Doktor atau ahli farmasi boleh memberi nasihat tentang cara mengurangkan demam secara umum, seperti menggunakan kain lembap untuk menyejukkan badan. Jika terdapat jangkitan kuman, doktor akan menetapkan ubat yang sesuai—anda mesti mendapatkannya melalui preskripsi dan mengikut arahan doktor dengan teliti.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan tidak relevan untuk keadaan demam yang bertambah teruk apabila baring. Rawatan lebih menjurus kepada ubat-ubatan dan penjagaan sokongan.

Hidup dengan keadaan ini

Pantau keadaan anak dari masa ke masa, terutamanya pada waktu malam apabila gejala mungkin terasa lebih teruk. Pastikan bilik anak mempunyai pengudaraan yang baik dan elakkan daripada baring sepenuhnya jika ia menyebabkan ketidakselesaan—boleh letakkan bantal untuk menyokong kepala.

Tip gaya hidup

• Amalkan mencuci tangan dengan kerap untuk mengurangkan penyebaran jangkitan
• Pastikan persekitaran rumah bebas daripada asap rokok
• Patuhi jadual imunisasi kanak-kanak yang disyorkan oleh Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM)

Diet dan senaman

Beri makanan yang berkhasiat dan mudah dicerna serta pastikan anak minum air yang mencukupi. Rehat adalah lebih penting daripada aktiviti fizikal semasa demam. Apabila sihat, galakkan bermain aktif mengikut umur untuk menguatkan sistem imun.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Ibu bapa atau penjaga mungkin berasa risau dan tertekan apabila anak demam. Ini adalah perkara biasa. Ambil masa untuk bertenang, kongsi tanggungjawab dengan ahli keluarga, dan jangan teragak-agak untuk bertanya kepada doktor atau jururawat.

Pencegahan

Ya, banyak jangkitan yang menyebabkan demam boleh dicegah dengan amalan kebersihan yang baik, imunisasi, dan menjauhkan kanak-kanak daripada sumber jangkitan.

Vaksin

Pastikan anak menerima imunisasi lengkap mengikut jadual vaksinasi kebangsaan yang disediakan oleh KKM. Vaksin membantu melindungi anak daripada penyakit seperti radang paru-paru dan influenza yang boleh menyebabkan demam.

Program saringan

Tiada saringan khusus untuk demam yang bertambah teruk apabila baring. Pemeriksaan doktor diperlukan apabila gejala timbul.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Jangkitan boleh merebak dan menyebabkan keadaan lebih serius seperti radang paru-paru yang teruk
• Dehidrasi akibat kurang minum
• Sawan demam, terutamanya pada kanak-kanak kecil
• Ketidakselesaan yang berpanjangan dan gangguan tidur

Pandangan jangka panjang

Dengan pengesanan awal dan rawatan yang betul, kebanyakan kanak-kanak akan pulih sepenuhnya tanpa kesan jangka panjang. Demam adalah cara badan melawan jangkitan, dan dengan sokongan yang sesuai, anak anda akan kembali aktif seperti biasa.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.