Batuk yang Bertambah Teruk Apabila Berbaring pada Kanak-Kanak Usia Sekolah

Gambaran keseluruhan

Apabila anak anda batuk lebih kuat atau lebih kerap apabila dia berbaring, ini dipanggil batuk yang bertambah teruk dalam keadaan berbaring. Ia adalah simptom, bukan penyakit. Pelbagai keadaan boleh menyebabkannya, seperti asma, alahan, atau asid perut naik.

Ya, ia agak biasa. Ramai kanak-kanak usia sekolah mengalami batuk yang menjadi lebih teruk pada waktu malam atau apabila berbaring, terutama jika mereka menghidap asma atau alahan.

Ia paling kerap berlaku pada kanak-kanak berumur 6 hingga 12 tahun, terutamanya mereka yang mempunyai sejarah asma, eczema, atau alahan dalam keluarga.

Gejala

Gejala biasa

• Batuk berterusan yang bertambah kuat apabila berbaring
• Batuk pada waktu malam yang mengganggu tidur
• Batuk yang hilang atau berkurang apabila duduk atau berdiri
• Kahak atau bunyi semput (wheezing)

Gejala pada kanak-kanak

• Batuk kering pada waktu malam
• Sukar tidur kerana batuk
• Batuk selepas selesema atau jangkitan
• Kanak-kanak mungkin bernafas dengan mulut terbuka
• Kerap keletihan pada siang hari kerana tidur terganggu

Punca

Punca utama

• Asma – saluran udara menjadi sempit dan meradang, lebih teruk pada waktu malam
• Lelehan hidung belakang (post-nasal drip) – lendir dari hidung mengalir ke tekak apabila berbaring
• Refluks asid (GERD) – asid perut naik ke esofagus apabila baring
• Alahan terhadap hama habuk atau bulu haiwan di dalam bilik tidur
• Jangkitan saluran pernafasan seperti bronkitis

Faktor risiko

• Sejarah asma atau eczema dalam keluarga
• Alahan kepada debu, hama habuk, atau bulu haiwan
• Terdedah kepada asap rokok
• Berat badan berlebihan
• Udara sejuk atau perubahan cuaca

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anak sukar bernafas atau bunyi semput yang kuat
• Jika batuk disertai demam melebihi 3 hari
• Jika batuk mengganggu tidur setiap malam
• Jika anak kelihatan letih atau tidak aktif

Buat temujanji rutin jika:

• Jika batuk berterusan lebih daripada 2 minggu
• Jika anda bimbang tentang corak pernafasan anak
• Jika batuk menjejaskan kegiatan harian atau sekolah

Diagnosis

Doktor akan bertanya tentang sejarah kesihatan anak, bila batuk berlaku, dan melakukan pemeriksaan fizikal. Doktor mungkin meminta anak bernafas ke dalam alat untuk mengukur fungsi paru-paru (spirometri).

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian spirometri (hembus ke dalam alat) untuk mengukur kapasiti paru-paru
• Ujian alahan seperti ujian cucuk kulit atau ujian darah
• X-ray dada jika perlu
• Ujian untuk refluks asid jika disyaki

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Doktor akan menerangkan kemungkinan punca dan mencadangkan rawatan. Anda mungkin diminta memerhatikan corak batuk anak selama beberapa hari dan mencatatnya.

Rawatan

Rawatan bergantung kepada punca asas. Jika ia asma, pengurusan asma termasuk ubat pelega dan ubat pencegah. Jika ia lelehan hidung, rawatan alergi atau ubat semburan hidung mungkin diberikan. Jika ia refluks asid, perubahan gaya hidup dan ubat pengurang asid boleh membantu.

Penjagaan diri di rumah

• Angkat kepala katil sedikit supaya anak tidur lebih tegak
• Pastikan bilik tidur bebas daripada habuk, hama, dan bulu haiwan
• Elakkan pendedahan kepada asap rokok
• Beri anak minum air suam untuk melegakan tekak
• Untuk kanak-kanak berusia lebih 1 tahun, satu sudu kecil madu boleh membantu melegakan batuk — tetapi jangan beri kepada bayi bawah 1 tahun.

Rawatan perubatan

Doktor mungkin menetapkan ubat sedut (inhaler) untuk melegakan saluran pernafasan, ubat antihistamin untuk alahan, atau ubat mengurangkan asid perut untuk refluks. Semua ubat perlu diberikan mengikut preskripsi doktor.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan jarang diperlukan untuk masalah ini. Ia hanya dipertimbangkan untuk kes refluks asid yang sangat teruk atau masalah struktur saluran pernafasan, dan akan dibincangkan oleh pakar.

Hidup dengan keadaan ini

Kekal aktif adalah baik, tetapi pastikan anak berehat jika letih. Bawa inhaler jika asma, dan ikut pelan tindakan yang diberikan doktor.

Tip gaya hidup

• Pastikan tidur yang berkualiti dengan posisi yang selesa
• Guna kipas atau pembersih udara untuk kurangkan habuk
• Ajar anak membasuh tangan kerap untuk elak jangkitan
• Elakkan makanan yang mencetuskan refluks seperti coklat, makanan berminyak, dan minuman bergas pada waktu malam

Diet dan senaman

Pemakanan seimbang dan senaman sederhana boleh menguatkan paru-paru. Jika anak asma, gunakan inhaler sebelum senaman jika disarankan doktor. Elakkan makanan berat sebelum tidur.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Batuk kronik boleh mengganggu tidur dan tumpuan di sekolah. Ini boleh menyebabkan anak rasa kecewa atau cemas. Maklumkan kepada guru tentang keadaan anak supaya mereka dapat membantu. Beri sokongan dan pujian kepada anak untuk memudahkan pengurusan.

Pencegahan

Tidak semua kes boleh dicegah, tetapi langkah mengurangkan pencetus seperti habuk dan asap boleh membantu. Rawatan yang baik untuk asma atau alahan juga boleh mengurangkan gejala.

Vaksin

Pastikan anak menerima imunisasi mengikut jadual, termasuk vaksin influenza dan vaksin pneumokokus, untuk mengurangkan jangkitan pernafasan. Ini boleh membantu mencegah batuk yang teruk.

Program saringan

Tiada saringan khas untuk batuk yang bertambah teruk apabila berbaring. Pemeriksaan kesihatan berkala di klinik kesihatan adalah disarankan.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Batuk berterusan boleh menyebabkan muntah
• Kekurangan oksigen boleh menjejaskan pertumbuhan dan tumpuan
• Jangkitan paru-paru (pneumonia) jika asma atau jangkitan tidak dirawat

Pandangan jangka panjang

Dengan diagnosis dan rawatan yang betul, kebanyakan kanak-kanak boleh meneruskan kehidupan normal tanpa gangguan yang ketara. Simptom selalunya berkurangan apabila anak meningkat usia.

Cari sokongan

Organisasi tempatan

• Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) ↗ · Malaysia

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.