Pemakanan untuk Pesakit Nefritis

Gambaran keseluruhan

Nefritis ialah keradangan pada buah pinggang. Buah pinggang bertugas menapis darah dan membuang kotoran dari badan. Apabila ia bengkak, kerja penapisan ini terganggu. Diet yang sesuai dapat membantu mengurangkan beban pada buah pinggang dan memastikan badan mendapat khasiat yang cukup.

Nefritis tidak begitu jarang dan boleh berlaku pada sesiapa sahaja, walaupun bentuk tertentu lebih kerap dilihat pada golongan muda atau dewasa.

Nefritis boleh menyerang kanak-kanak, orang dewasa, dan warga emas. Sesetengah jenis nefritis lebih biasa pada kanak-kanak selepas jangkitan, manakala jenis lain lebih kerap berlaku pada orang dewasa yang mempunyai penyakit autoimun.

Gejala

Gejala biasa

• Bengkak pada kaki, buku lali, atau muka
• Air kencing berbuih atau berdarah
• Rasa letih yang berlebihan
• Kurang air kencing daripada biasa
• Tekanan darah tinggi

Gejala pada kanak-kanak

• Demam
• Kurang selera makan
• Bengkak pada muka atau mata
• Air kencing berdarah atau berbuih

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Rasa keliru atau sukar menumpukan perhatian
• Keletihan yang teruk
• Bengkak pada kaki atau tangan
• Kencing berkurangan

Punca

Punca utama

• Jangkitan kuman pada badan, seperti jangkitan tekak atau kulit
• Penyakit autoimun, iaitu sistem imun badan tersilap menyerang buah pinggang sendiri
• Kesan sampingan sesetengah ubat
• Penyakit lain seperti lupus atau kencing manis

Faktor risiko

• Pernah mengalami jangkitan kuman yang tidak dirawat
• Mempunyai penyakit autoimun seperti lupus
• Sejarah keluarga dengan penyakit buah pinggang
• Pengambilan ubat tahan sakit secara berlebihan dalam jangka masa panjang

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Bengkak yang muncul secara tiba-tiba dan teruk
• Air kencing mengandungi darah
• Kencing sangat sedikit atau tidak langsung
• Sakit dada atau sesak nafas

Buat temujanji rutin jika:

• Bengkak yang berlarutan pada kaki atau muka
• Rasa letih tanpa sebab yang jelas
• Tekanan darah tinggi
• Air kencing berbuih atau berubah warna

Diagnosis

Doktor akan bertanya tentang simptom, sejarah kesihatan, dan melakukan pemeriksaan fizikal. Anda juga mungkin dirujuk kepada pakar buah pinggang untuk ujian lanjut.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian air kencing untuk melihat darah, protein, atau tanda jangkitan
• Ujian darah untuk memeriksa fungsi buah pinggang
• Ultrasound buah pinggang untuk melihat bentuk dan saiz buah pinggang
• Biopsi buah pinggang – mengambil sampel tisu kecil untuk pemeriksaan mikroskopik

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Kebanyakan ujian adalah mudah dan tidak menyakitkan. Biopsi dilakukan dengan bius tempatan, dan doktor akan menerangkan prosesnya sebelum ujian. Anda mungkin perlu menunggu beberapa hari untuk keputusan.

Rawatan

Rawatan untuk nefritis bertujuan mengurangkan keradangan, mengawal tekanan darah, dan melindungi buah pinggang daripada kerosakan lanjut. Diet memainkan peranan penting dalam rawatan.

Penjagaan diri di rumah

• Kurangkan pengambilan garam mengikut nasihat doktor
• Ikut saranan tentang jumlah protein dan kalium dalam makanan
• Minum air mengikut jumlah yang disarankan doktor
• Rehat yang cukup dan elakkan keletihan
• Jangan ambil ubat tahan sakit tanpa nasihat doktor

Rawatan perubatan

Doktor mungkin memberi ubat untuk mengurangkan keradangan, mengawal tekanan darah, atau menenangkan sistem imun. Rawatan bergantung kepada punca nefritis dan tahap keterukannya. Semua ubat perlu diambil mengikut preskripsi doktor.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan biasanya tidak diperlukan untuk nefritis itu sendiri. Walau bagaimanapun, jika buah pinggang gagal berfungsi, rawatan seperti dialisis atau pemindahan buah pinggang mungkin perlu dipertimbangkan.

Hidup dengan keadaan ini

Pantau simptom anda, ambil ubat mengikut jadual, dan patuh pada nasihat pemakanan daripada doktor atau pakar diet. Jangan teragak-agak untuk bertanya jika tidak pasti tentang makanan atau minuman.

Tip gaya hidup

• Berhenti merokok dan elakkan alkohol
• Kawal tekanan darah dan gula dalam darah
• Tidur yang mencukupi
• Kurangkan tekanan dengan aktiviti riadah atau senaman ringan

Diet dan senaman

Diet untuk nefritis biasanya melibatkan pengurangan garam, dan kadangkala had protein atau kalium, bergantung pada peringkat penyakit. Rujuk pakar diet untuk pelan yang sesuai. Senaman ringan seperti berjalan adalah baik, tetapi jangan memaksa diri.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Hidup dengan penyakit buah pinggang boleh menimbulkan kebimbangan atau tekanan. Adalah normal untuk berasa sedih atau takut. Bercakap dengan keluarga, rakan, atau doktor tentang perasaan anda boleh membantu.

Pencegahan

Tidak semua nefritis dapat dicegah, tetapi anda boleh mengurangkan risiko dengan merawat jangkitan awal, mengawal penyakit kronik seperti kencing manis dan darah tinggi, serta mengelakkan penggunaan ubat tahan sakit tanpa nasihat doktor.

Vaksin

Pastikan vaksinasi anda lengkap mengikut saranan Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM), kerana mencegah jangkitan dapat mengurangkan risiko nefritis.

Program saringan

Jika anda berisiko tinggi, doktor mungkin menyarankan ujian air kencing dan darah secara berkala untuk memantau kesihatan buah pinggang.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Kegagalan buah pinggang secara beransur-ansur
• Tekanan darah tinggi yang sukar dikawal
• Kehilangan protein yang banyak melalui air kencing
• Penyakit jantung atau masalah saluran darah

Pandangan jangka panjang

Dengan rawatan yang betul dan pemantauan berkala, ramai pesakit nefritis dapat mengekalkan fungsi buah pinggang yang baik dan menjalani kehidupan yang normal. Harapan sentiasa ada, terutamanya jika penyakit dikesan awal dan dirawat dengan segera.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.