Radang Buah Pinggang Sebelah (Nephritis Satu Sebelah)

Gambaran keseluruhan

Radang buah pinggang sebelah (nephritis satu sebelah) adalah keradangan yang berlaku pada satu buah pinggang sahaja. Keradangan ini boleh menyebabkan buah pinggang tidak berfungsi dengan baik, tetapi jika hanya sebelah, buah pinggang yang sihat masih boleh bekerja. Keadaan ini boleh berpunca daripada jangkitan, penyakit autoimun (sistem pertahanan badan menyerang sel sendiri), atau sebab lain.

Tidak begitu biasa, tetapi jangkitan buah pinggang (pyelonephritis) yang hanya melibatkan satu sisi sering berlaku, terutamanya pada wanita.

Ia boleh menyerang sesiapa sahaja, tetapi lebih kerap berlaku pada wanita muda (akibat jangkitan saluran kencing), individu dengan sistem imun lemah, dan mereka yang mempunyai batu karang atau masalah saluran kencing.

Gejala

Gejala biasa

• Sakit di bahagian pinggang atau sisi perut (sebelah yang terlibat)
• Demam dan menggigil
• Kerap kencing atau rasa sakit semasa kencing
• Air kencing keruh, berbau busuk, atau berdarah
• Rasa letih dan lesu

Gejala pada kanak-kanak

• Demam tinggi tanpa sebab jelas
• Sukar atau sakit semasa kencing
• Kencing berbau busuk
• Muntah atau kurang selera makan
• Rewel atau cepat marah

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Kekeliruan atau perubahan mental secara tiba-tiba
• Demam yang tidak terlalu tinggi
• Sakit pinggang yang kurang jelas
• Kencing tidak lawas atau kerap tersedu

Punca

Punca utama

• Jangkitan kuman dari saluran kencing yang naik ke buah pinggang (pyelonephritis)
• Penyakit autoimun seperti lupus nefritis (apabila sistem imun menyerang buah pinggang)
• Batu karang yang menyekat saluran kencing dan menyebabkan jangkitan
• Kecederaan fizikal pada buah pinggang
• Reaksi alergi terhadap ubat-ubatan tertentu

Faktor risiko

• Jantina wanita (lebih mudah mendapat jangkitan saluran kencing)
• Kencing manis yang tidak terkawal
• Mempunyai batu karang
• Sistem imun yang lemah (contohnya akibat HIV atau ubat imunosupresan)
• Mengandung (perubahan hormon dan tekanan pada saluran kencing)
• Menggunakan kateter kencing dalam tempoh lama

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Demam dan sakit pinggang yang datang secara tiba-tiba dan teruk
• Air kencing berdarah atau sangat keruh
• Tidak boleh kencing langsung
• Gejala yang tidak reda selepas langkah rawatan awal

Buat temujanji rutin jika:

• Sakit pinggang yang ringan tetapi berulang
• Kerap kencing atau rasa tidak selesa semasa kencing
• Rasa letih yang tidak diketahui puncanya
• Pemeriksaan susulan selepas rawatan

Diagnosis

Doktor akan mengambil sejarah perubatan, melakukan pemeriksaan fizikal, dan menjalankan ujian untuk mengesahkan radang buah pinggang satu sebelah.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian air kencing (urin) – untuk mengesan kuman, darah, atau protein
• Ujian darah – untuk memeriksa fungsi buah pinggang dan tanda keradangan
• Ultrasound buah pinggang – untuk melihat saiz, bentuk, dan struktur buah pinggang
• CT scan atau MRI – jika perlu untuk melihat lebih terperinci
• Biopsi buah pinggang (mengambil sampel tisu kecil) – kadangkala diperlukan untuk menentukan punca

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Proses diagnosis biasanya mengambil beberapa hari. Anda mungkin perlu memberi sampel air kencing dan menjalani ujian darah. Doktor akan menerangkan keputusan dan rawatan seterusnya. Jangan risau – kebanyakan ujian tidak menyakitkan.

Rawatan

Rawatan bergantung kepada punca radang. Matlamat utama adalah untuk mengawal keradangan, merawat jangkitan (jika ada), dan melindungi buah pinggang daripada rosak lebih teruk.

Penjagaan diri di rumah

• Minum air yang mencukupi (kecuali jika doktor menasihatkan sebaliknya)
• Rehat yang cukup untuk membantu pemulihan
• Elakkan minuman beralkohol dan merokok
• Jangan mengambil ubat penahan sakit secara berlebihan tanpa nasihat doktor
• Pantau gejala dan dapatkan rawatan jika bertambah buruk

Rawatan perubatan

Rawatan perubatan mungkin termasuk antibiotik untuk jangkitan kuman, ubat antiradang, dan ubat untuk mengawal tekanan darah atau mengurangkan protein dalam air kencing. Untuk penyakit autoimun, doktor mungkin memberi ubat yang menekan sistem imun. Semua rawatan perlu di bawah pengawasan doktor.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan jarang diperlukan. Ia mungkin dilakukan jika terdapat batu karang besar yang menyekat saluran, atau jika terdapat abses (kumpulan nanah) yang perlu dikeluarkan.

Hidup dengan keadaan ini

Jika anda menghidap radang buah pinggang satu sebelah, kebanyakan hari boleh dijalani seperti biasa. Anda perlu mengambil ubat mengikut jadual, minum air secukupnya, dan memantau gejala. Buah pinggang yang sihat akan mengambil alih fungsi yang hilang.

Tip gaya hidup

• Kawal tekanan darah dan gula dalam darah
• Elakkan ubat-ubatan yang boleh merosakkan buah pinggang (contohnya ubat antiradang bukan steroid secara berlebihan)
• Bersenam secara sederhana seperti berjalan atau berenang
• Kurangkan garam dalam makanan

Diet dan senaman

Makan makanan seimbang rendah garam dan protein haiwan yang berlebihan. Elakkan makanan diproses. Senaman ringan seperti berjalan kaki 30 minit sehari boleh membantu mengekalkan kesihatan keseluruhan.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Hidap penyakit kronik boleh menimbulkan kebimbangan atau tekanan. Rasa cemas tentang fungsi buah pinggang adalah normal. Bercakap dengan keluarga, rakan, atau kaunselor boleh membantu.

Pencegahan

Tidak semua radang buah pinggang boleh dicegah, tetapi anda boleh mengurangkan risiko dengan menjaga kesihatan saluran kencing dan mengelakkan jangkitan.

Vaksin

Vaksin seperti vaksin influenza dan pneumokokus boleh membantu mencegah jangkitan yang boleh memburukkan radang buah pinggang. Tanya doktor tentang vaksin yang sesuai untuk anda.

Program saringan

Jika anda mempunyai faktor risiko (seperti kencing manis atau tekanan darah tinggi), doktor mungkin mengesyorkan ujian air kencing dan darah secara berkala untuk memeriksa fungsi buah pinggang.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Jangkitan merebak ke bahagian badan lain (sepsis)
• Kerosakan kekal pada buah pinggang yang terlibat
• Penyusutan fungsi buah pinggang secara keseluruhan (gagal buah pinggang)
• Peningkatan tekanan darah yang sukar dikawal
• Pembentukan parut pada tisu buah pinggang

Pandangan jangka panjang

Kebanyakan kes radang buah pinggang satu sebelah boleh pulih sepenuhnya dengan rawatan yang sesuai. Walaupun kerosakan kecil mungkin berlaku, buah pinggang yang sihat dapat menampung. Dengan penjagaan yang betul, kebanyakan pesakit dapat menjalani kehidupan yang normal dan sihat. Yang penting dapatkan rawatan awal dan ikut nasihat doktor.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.