Çocuklarda Anjina (Kalp Kaynaklı Göğüs Ağrısı)
Uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır
Genel Bakış
Anjina, kalp kasının ihtiyacı olan oksijeni yeterince alamadığında ortaya çıkan göğüs ağrısı veya rahatsızlık hissidir. Çocuklarda gerçek anjina nadirdir; çoğu göğüs ağrısı kalp dışı nedenlerden kaynaklanır. Ancak altta yatan bir kalp hastalığı varsa, eforla veya heyecanla anjina belirtileri görülebilir.
Önemli bilgiler
- Anjina, kalp kasının yeterince oksijen alamadığında oluşan göğüs ağrısıdır.
- Çocuklarda gerçek anjina oldukça nadirdir; göğüs ağrılarının büyük çoğunluğu kalp dışı nedenlerden kaynaklanır.
- Çocukta anjina belirtileri yetişkinlerden farklı olabilir; acil değerlendirme önemlidir.
Hayır, çocuklarda gerçek anjina nadirdir. Çocuklarda görülen göğüs ağrılarının büyük çoğunluğu kas zorlanması, solunum yolu enfeksiyonları, mide sorunları veya stres gibi kalp dışı nedenlerden kaynaklanır.
Gerçek kalp kaynaklı anjina genellikle doğuştan kalp hastalığı olan, Kawasaki hastalığı geçirmiş veya kalp kası hastalığı (kardiyomiyopati) bulunan çocukları etkileyebilir. Bu durum her yaş çocukta görülebilir.
Belirtiler
- Göğüs ağrısı şiddetliyse ve istirahatle geçmiyorsa
- Bayılma, morarma veya bilinç kaybı varsa
- Çocuk çok zor nefes alıyorsa veya nefesi kesiliyorsa
- Ağrı boyun, çene veya kola yayılıyorsa ve çocuk çok kötü görünüyorsa
- ⚠Göğüs ağrısı tekrarlıyorsa ve eforla ortaya çıkıyorsa
- ⚠Çocukta çarpıntı, baş dönmesi veya bayılma hissi oluyorsa
- ⚠Bebeğiniz huzursuz, soluk veya emmesi azaldıysa
Yaygın belirtiler
- Göğüste ağrı, baskı veya sıkışma hissi
- Ağrının boyuna, çeneye, omuza veya kola yayılması
- Nefes darlığı
- Soğuk terleme
- Bulantı veya karın ağrısı
Çocuklarda belirtiler
- Bebeklerde huzursuzluk, ağlama, beslenme güçlüğü veya morarma
- Çocuklarda oyun oynarken çabuk yorulma veya durup dinlenme ihtiyacı
- Göğüs ağrısını 'kalbim sıkışıyor' ya da 'nefes alamıyorum' şeklinde anlatma
- Eforla ortaya çıkan, dinlenince geçen ağrı
- Çarpıntı veya bayılma hissi
Yaşlı yetişkinlerde belirtiler
- Yetişkinlerde anjina genellikle eforla tetiklenen göğüs ağrısıdır ve istirahatte geçer.
- Ağrı sıklıkla göğüs ortasında baskı veya yanma şeklindedir.
- Nefes darlığı, terleme ve bulantı eşlik edebilir.
Nedenler
Ana nedenler
- Kalp damarlarının (koroner arterlerin) doğuştan anormal yapısı
- Kawasaki hastalığı sonrası kalp damarlarında gelişen anevrizma veya daralma
- Kalp kası hastalıkları (kardiyomiyopati) nedeniyle kalbin oksijen ihtiyacının artması
- Aort kapak darlığı gibi doğuştan kalp kapak hastalıkları
- Ciddi kalp ritim bozuklukları (aritmiler)
Risk faktörleri
- Doğuştan kalp hastalığı tanısı konmuş olması
- Kawasaki hastalığı geçirmiş olmak
- Ailede genç yaşta kalp hastalığı veya ani kalp ölümü öyküsü
- Ailesel yüksek kolesterol veya bazı genetik hastalıklar
Ne zaman doktora görünmeli
Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:
- Göğüs ağrısı tekrarlıyorsa ve özellikle eforla çıkıyorsa
- Çocuğunuzda bayılma, çarpıntı veya aşırı yorgunluk oluyorsa
- Ağrı ile birlikte nefes darlığı, morarma veya soğuk terleme varsa
Şu durumlarda rutin randevu alın:
- Göğüs ağrısı hafif ve nadir olsa bile çocuk doktoruna danışın
- Çocuğunuzun spor veya egzersiz sırasında hep yorulduğunu fark ediyorsanız
Tanı
Doktor önce ayrıntılı öykü alır ve fizik muayene yapar. Çocuğun ağrısını neyin tetiklediği, neyin hafiflettiği ve eşlik eden belirtiler sorgulanır. Kalp kaynaklı şüphe varsa çocuk kardiyoloğuna yönlendirilir.
Yapılabilecek testler
- Elektrokardiyogram (EKG) – kalbin elektriksel aktivitesini ölçer
- Ekokardiyografi (eko) – kalbin ultrasonla görüntülenmesi
- Efor testi (çocuk uygunsa koşu bandı veya bisikletle)
- Kan testleri – kalp enzimleri, enfeksiyon ve genetik değerlendirme
- Kalp kateterizasyonu veya anjiyografi (bazı durumlarda)
Randevunuzda neler beklenir
Muayene ve testler genellikle aynı gün veya birkaç gün içinde tamamlanır. Çocuğunuzun yaşına göre testler hafif sakinleştirme ile yapılabilir. Süreç boyunca doktorunuz size adım adım bilgi verecektir.
Tedavi
Tedavi altta yatan nedene bağlıdır. Kalp kaynaklı anjinada amaç kalbin oksijen ihtiyacını azaltmak ve damarlardaki darlığı veya tıkanıklığı gidermektir. Tedavi ilaçla, girişimsel yöntemlerle veya cerrahiyle yapılabilir.
Evde kişisel bakım
- Çocuğunuzun ağrıyı tetikleyen aktivitelerden kaçınmasını öğrenin ve dinlenme süreleri planlayın
- Doktorunuzun önerdiği kontrol randevularını aksatmayın
- Sağlıklı beslenme, yeterli uyku ve stresten uzak durma alışkanlıkları kazandırın
- Çocuğunuza sigara dumanından uzak bir ortam sağlayın
Tıbbi tedaviler
Doktorunuz, kalbin iş yükünü azaltan, damarları rahatlatan veya ritmi düzenleyen ilaçlar önerebilir. Bazı çocuklarda kateterle balonla açma (anjiyoplasti) veya stent yerleştirme gerekebilir. İlaç isimleri ve dozları yalnızca doktorunuz tarafından belirlenmelidir.
Ameliyat ne zaman düşünülür?
Bazı doğuştan kalp damar anomalileri veya Kawasaki hastalığına bağlı damar daralmalarında bypass cerrahisi veya damar onarımı gerekebilir. Cerrahi kararı, çocuk kardiyolojisi ve kalp cerrahisi ekibinin ortak değerlendirmesiyle verilir.
Bu durumla yaşamak
Çocuğunuzun günlük yaşamını, doktorunuzun belirlediği aktivite kısıtlamalarına göre planlayın. Çoğu çocuk uygun tedavi ve takiple normal bir çocukluk yaşayabilir; sadece bazı spor ve oyunlarda dikkatli olmak gerekebilir.
Yaşam tarzı ipuçları
- Düzenli ve kalp dostu beslenme alışkanlığı kazanın
- Doktorunuzun onayıyla yaşa uygun fiziksel aktiviteyi sürdürün
- Sigara dumanından tamamen uzak durun
- Düzenli uyku ve günlük rutin oluşturun
- Aile içinde stresle başa çıkmayı destekleyici bir ortam sağlayın
Diyet ve egzersiz
Sağlıklı ve dengeli beslenme tüm çocuklar için önemlidir. Kalp hastalığı olan çocuklarda doymuş yağ ve şeker oranı düşük, sebze ve meyve ağırlıklı beslenme önerilir. Egzersiz konusunu doktorunuza danışın; bazı çocuklar için belirli bir spor dalı kısıtlanabilir.
Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli
Kronik kalp hastalığı olan çocuklarda kaygı, depresyon ve davranış değişiklikleri görülebilir. Çocuğunuzun duygularını konuşmasına izin verin ve gerekirse çocuk psikoloğu veya psikiyatristinden destek alın. Aile olarak da bu süreçte destek almak önemlidir.
Önleme
Doğuştan kalp hastalıklarını önlemek her zaman mümkün değildir. Ancak Kawasaki hastalığının erken tanı ve tedavisi kalp damarlarındaki hasarı önleyebilir. Çocuklarda kalp sağlığını korumak için sağlıklı yaşam alışkanlıkları önemlidir.
Aşılar
Kalp hastalığı olan çocuklarda grip ve diğer enfeksiyon hastalıklarına karşı aşılama önemlidir. Doktorunuzun önerdiği güncel aşı takvimine uyun.
Tarama programları
Ailede genç yaşta kalp hastalığı veya ani kalp ölümü öyküsü varsa, çocuk kardiyoloğu çocuğunuzun düzenli kalp muayenelerini planlayabilir.
Komplikasyonlar
Tedavi edilmezse
- Kontrol edilmeyen anjina, kalp krizi (miyokard enfarktüsü) riskini artırabilir
- Kalp kasının zayıflaması ve kalp yetmezliği gelişebilir
- Ciddi ritim bozuklukları nedeniyle bayılma veya ani kalp durması riski olabilir
Uzun vadeli görünüm
Doğru tanı ve tedaviyle çocuklarda anjina büyük oranda kontrol altına alınabilir. Birçok çocuk düzenli takip ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarıyla normal ve aktif bir yaşam sürdürebilir.
Destek bul
Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.
Bilgileri her zaman doktorunuzla doğrulayın
Sağlık kılavuzları ülkeye ve bölgeye göre değişir. Bu makaledeki bilgiler uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır ancak ülkenizdeki özel kılavuzları, ilaçları veya uygulamaları yansıtmayabilir. Sağlık endişelerinizi her zaman kendi doktorunuz veya sağlık hizmeti sağlayıcınızla görüşün ve yerel ulusal sağlık kılavuzlarına başvurun.
Önemli uyarı Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır. Profesyonel tıbbi tavsiye, tanı veya tedavinin yerini tutmaz. Kendi durumunuzla ilgili mutlaka kalifiye bir sağlık uzmanına danışın. Tıbbi bir acil durum yaşıyorsanız derhal yerel acil servisinizi arayın.
İlgili durumlar
Kaynaklar ve rehberlik
Bu makale eğitim amaçlıdır ve mümkün olduğunda tanınmış sağlık bilgisi ve klinik rehberlik kaynaklarına dayanır. Konuya göre belirli kaynak bağlantıları değişebilir.
Son güncelleme: 31 Temmuz 2026
Eğitim notu: Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır ve tanı değildir.
Lisanslı bir sağlık uzmanının tavsiyesini desteklemek için kullanın; yerine geçmez.
Belirtiler şiddetliyse, kötüleşiyorsa veya acilse yerel acil numarayı arayın veya acil bakım alın.