Mantar Deri Enfeksiyonu

Genel Bakış

Mantar enfeksiyonu, ciltte mantar adı verilen mikroskobik canlıların aşırı çoğalması sonucu oluşan bir cilt rahatsızlığıdır. Genellikle kaşıntı, kızarıklık ve pullanma yapar.

Çok yaygındır. Her yaştan insanı etkileyebilir.

Özellikle sıcak ve nemli iklimlerde yaşayanlar, bağışıklık sistemi zayıf olanlar, diyabet hastaları ve sık sık spor yapanlarda daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Kaşıntı
• Kızarıklık
• Ciltte pullanma veya soyulma
• Döküntü (genellikle halka şeklinde)
• Ciltte çatlaklar veya su toplamaları

Çocuklarda belirtiler

• Saçlı deride pullanma ve kepek benzeri görüntü
• Kasık ve kalça bölgesinde kızarıklık
• Tırnaklarda kalınlaşma ve sararma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Ayak tırnaklarında mantar enfeksiyonu daha sık
• Cilt kıvrımlarında (koltuk altı, kasık) enfeksiyon
• Bağışıklık zayıflığı nedeniyle yayılma riski

Nedenler

Ana nedenler

• Mantarlar (dermatofit, maya gibi)
• Nemli ve sıcak ortamlar (terleme, ıslak kıyafet)
• Kişisel eşyaların ortak kullanımı (havlu, ayakkabı)
• Zayıflamış bağışıklık sistemi

Risk faktörleri

• Diyabet
• Aşırı terleme
• Sık sık spor yapmak
• Obezite
• Bağışıklık sistemini baskılayan ilaç kullanımı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ateş veya yaygın kızarıklık varsa
• Enfeksiyon iki hafta içinde düzelmezse
• Yüz veya cinsel bölge gibi hassas bölgelerdeyse

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Kaşıntı veya döküntü devam ediyorsa
• Mantar enfeksiyonu sık sık tekrarlıyorsa
• Tırnaklarda renk değişimi veya kalınlaşma varsa

Tanı

Doktor, cildinizi muayene edebilir, mantar kültürü için cilt kazıntısı alabilir veya özel bir lamba ile inceleme yapabilir.

Yapılabilecek testler

• Cilt kazıntısının mikroskop altında incelenmesi
• Mantar kültürü
• Wood lambası (UV ışık) incelemesi

Randevunuzda neler beklenir

Muayene sırasında ağrı olmaz. Tanı genellikle kolay ve hızlıdır.

Tedavi

Mantar enfeksiyonlarının tedavisi genellikle mantar önleyici ilaçlarla yapılır. Tedavi süresi enfeksiyonun yerine ve şiddetine bağlıdır. İlaçlar krem, losyon, sprey veya hap şeklinde olabilir.

Evde kişisel bakım

• Cildi temiz ve kuru tutun
• Pamuklu ve gevşek giysiler tercih edin
• Kişisel eşyalarınızı (havlu, tarak) başkalarıyla paylaşmayın
• Enfeksiyon bölgesini kaşımayın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, enfeksiyonun türüne göre mantar önleyici krem veya hap reçete edebilir. Tedaviyi tamamlama çok önemlidir, aksi halde enfeksiyon tekrarlayabilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok nadiren, tırnak mantarı gibi durumlarda cerrahi gerekebilir. Ancak genellikle ilaç tedavisi yeterlidir.

Bu durumla yaşamak

Mantar enfeksiyonu olan kişiler için günlük hijyen çok önemlidir. Enfeksiyon bulaşıcı olabileceğinden kişisel eşyalara dikkat edilmelidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Cildinizi her zaman kuru tutun
• Terli kıyafetleri hemen değiştirin
• Toplu duş ve havuzlarda terlik kullanın

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenme bağışıklık sistemini güçlendirir. Egzersiz sonrası mutlaka duş alın ve kıyafetleri değiştirin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Mantar enfeksiyonları kaşıntı ve görünüm nedeniyle rahatsız edici olabilir, ancak tedaviyle düzelir. Kaygı duyuyorsanız doktorunuzla konuşun.

Önleme

Evet, çoğu mantar enfeksiyonu önlenebilir. Cildi kuru tutmak, kişisel eşyaları paylaşmamak ve nemli ortamlardan kaçınmak ana önlemlerdir.

Aşılar

Şu an için mantar enfeksiyonlarına karşı bir aşı yoktur.

Tarama programları

Düzenli bir tarama gerekmez. Ancak tekrarlayan enfeksiyonlarınız varsa doktorunuz gerekli testleri yapabilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Enfeksiyonun vücudun diğer bölgelerine yayılması
• Ciltte kalıcı renk değişiklikleri veya yara izi
• Tırnaklarda kalıcı şekil bozukluğu
• Nadiren, bağışıklık sistemi zayıfsa derin doku enfeksiyonu

Uzun vadeli görünüm

Mantar enfeksiyonları uygun tedaviyle genellikle tamamen iyileşir. Tedaviye erken başlanırsa sonuçlar çok iyidir. Tekrarlama riski olsa da düzenli önlemler alarak bunu azaltabilirsiniz.

Destek bul

Uluslararası kuruluşlar

• American Academy of Dermatology ↗
• Mayo Clinic ↗

Yerel kuruluşlar

• Türk Dermatoloji Derneği ↗ · Türkiye
• Sağlık Bakanlığı ↗ · Türkiye

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.