Histamin İntoleransı Farkındalığı

Genel Bakış

Histamin intoleransı, vücudun histamin adlı bir maddeyi yeterince parçalayamaması durumudur. Histamin, bağışıklık sisteminde rol oynayan doğal bir kimyasaldır. Bu durum, alerji benzeri belirtilere yol açabilir ancak gerçek bir alerji değildir.

Histamin intoleransı sanılandan daha yaygındır, ancak sıklıkla alerji veya diğer sindirim sorunlarıyla karıştırıldığı için tam olarak kaç kişide olduğu bilinmemektedir.

Her yaştan insanı etkileyebilir, ancak özellikle yetişkinlerde ve kadınlarda daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Baş ağrısı veya migren
• Deride kızarıklık, kaşıntı veya kurdeşen
• Burun akıntısı veya tıkanıklığı
• Mide bulantısı, karın ağrısı, şişkinlik, ishal
• Yorgunluk ve halsizlik
• Çarpıntı veya düşük tansiyon

Çocuklarda belirtiler

• Karın ağrısı ve gaz sancısı
• İshal veya kabızlık
• Ciltte egzama benzeri döküntüler
• Huzursuzluk ve uyku sorunları

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Baş dönmesi ve denge sorunları
• Yorgunluk ve unutkanlık benzeri şikayetler
• Sindirim sorunları (mide yanması, şişkinlik)
• Tansiyon dalgalanmaları

Nedenler

Ana nedenler

• DAO enziminin yetersiz üretimi (genetik faktörler veya bağırsak hastalıkları nedeniyle)
• Aşırı miktarda histamin içeren gıdaların tüketilmesi (örneğin fermente peynir, şarap, salam, turşu)
• Bazı ilaçların DAO enzimini bloke etmesi

Risk faktörleri

• Bağırsak hastalıkları (çölyak, Crohn, ülseratif kolit)
• Sık alkol tüketimi
• Bazı ilaçların uzun süreli kullanımı (ağrı kesiciler, antibiyotikler gibi)
• Histamin açısından zengin beslenme alışkanlığı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıda 'acil durum' olarak belirtilen belirtilerden herhangi birini yaşarsanız hemen 112'yi arayın.
• Solunum güçlüğü, boğazda şişlik veya bayılma gibi durumlarda vakit kaybetmeden tıbbi yardım isteyin.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Sık sık baş ağrısı, cilt döküntüsü veya sindirim sorunları yaşıyorsanız bir doktora başvurun.
• Belirtileriniz yemeklerden sonra düzenli olarak ortaya çıkıyorsa bir sağlık kuruluşuna danışın.

Tanı

Histamin intoleransı tanısı genellikle belirtilerin incelenmesi, yediklerinizin kaydının tutulması ve beslenme düzeninde yapılan değişikliklerin takip edilmesiyle konur. Kesin bir test olmamakla birlikte bazı laboratuvar tetkikleri yardımcı olabilir.

Yapılabilecek testler

• Belirti ve yiyecek günlüğü tutmak (ne yediğinizi ve hangi belirtilerin ortaya çıktığını kaydetmek)
• Düşük histaminli diyet uygulaması (belirtilerdeki değişimi gözlemlemek için)
• Kan veya dışkıda DAO enzimi seviyesi ölçümü (bazı merkezlerde yapılır)

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz öncelikle şikayetlerinizi dinleyecek, fizik muayene yapacak ve belki de alerji ya da diğer hastalıkları elemek için testler isteyecektir. Tanı sürecinde birkaç hafta belirtilerinizi kaydetmeniz gerekebilir.

Tedavi

Tedavinin temeli, histamin içeren yiyeceklerden kaçınmak ve DAO enzimini desteklemektir. İlaç tedavisi her zaman gerekli değildir ve doktor kontrolünde yapılmalıdır.

Evde kişisel bakım

• Histamin içeriği yüksek gıdaları (fermente peynir, şarap, bira, turşu, konserve balık, salam, sosis vb.) sınırlamak veya uzak durmak
• Taze ve işlenmemiş gıdaları tercih etmek
• Yemekleri pişirdikten hemen sonra tüketmek (bekletmemek)
• Stresten kaçınmak ve düzenli uyumak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz gerekli görürse DAO enzimi takviyesi veya antihistaminik ilaçlar önerebilir. Ancak bu ilaçların isimlerini ve dozlarını sizin durumunuza göre yalnızca doktor belirleyebilir. Kendi başınıza ilaç kullanmayınız.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Histamin intoleransı genellikle cerrahi müdahale gerektiren bir durum değildir. Ancak eşlik eden başka bir hastalık varsa doktorunuz uygun tedaviyi planlayacaktır.

Bu durumla yaşamak

Histamin intoleransı ile yaşamak, gıda seçimlerine dikkat etmeyi gerektirir. Yemeklerinizi taze malzemelerle hazırlamak ve katkı maddelerinden kaçınmak en önemli adımlardandır.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yemek günlüğü tutarak hangi yiyeceklerin size dokunduğunu belirleyin.
• Market alışverişinde etiketleri okuyun, katkı maddeli ürünlerden uzak durun.
• Sağlıklı bir bağırsak florası için probiyotik besinler tüketin (ancak yoğurt gibi bazı fermente gıdalar histamin içerebilir; doktorunuza danışın).

Diyet ve egzersiz

Düşük histaminli bir diyet genellikle taze sebze, meyve, taze et ve balık, yumurta, süt ürünleri (taze peynir gibi) ve glütensiz tahıllar içerir. Düzenli, hafif egzersiz (yürüyüş, yoga) bağışıklığı destekler ancak aşırı yorucu egzersiz histamin salınımını artırabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik belirtiler ve yemek kısıtlamaları bazen kaygı veya mutsuzluğa neden olabilir. Bu hislerin normal olduğunu unutmayın ve ihtiyaç duyarsanız bir ruh sağlığı uzmanından destek alın.

Önleme

Histamin intoleransı tamamen önlenemeyebilir, ancak belirtileri tetikleyen gıdalardan kaçınarak ve sağlıklı bir bağırsak düzeni koruyarak şikayetlerinizi azaltabilirsiniz.

Tarama programları

Rutin bir tarama testi yoktur. Ancak ailesinde histamin intoleransı olan veya bağırsak hastalığı bulunan kişiler şikayetleri dikkate almalıdır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kronik baş ağrıları ve migren atakları
• Sürekli sindirim sorunları nedeniyle beslenme yetersizliği
• Yaşam kalitesinde düşüş (halsizlik, uyku bozukluğu)

Uzun vadeli görünüm

Histamin intoleransı uygun beslenme ve yaşam tarzı değişiklikleriyle genellikle iyi yönetilebilir. Çoğu kişi belirtilerini kontrol altına alarak normal bir yaşam sürdürebilir. Sabırlı olmak ve doktorunuzla işbirliği yapmak önemlidir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.