Kolesterol ile Sağlıklı Yaşam

Genel Bakış

Kolesterol, vücudumuzda doğal olarak bulunan ve hücrelerimizin çalışması için gerekli olan yağ benzeri bir maddedir. Ancak kanda çok fazla kolesterol bulunması, kalp ve damar hastalıklarına yol açabilir.

Evet, yüksek kolesterol Türkiye'de ve dünyada oldukça yaygındır. Her 3 yetişkinden 1'inde yüksek kolesterol olabilir.

Her yaştan insanı etkileyebilir, ancak ilerleyen yaşla birlikte risk artar. Ailesinde kalp hastalığı olanlar, hareketsiz yaşam sürenler ve sağlıksız beslenenler daha yüksek risk altındadır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Yüksek kolesterolün genellikle belirgin bir belirtisi yoktur. Bu nedenle düzenli kontrol önemlidir.

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda da belirti vermeyebilir, ancak ailede yüksek kolesterol varsa çocukluktan itibaren takip önerilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda belirtiler yine sessiz olabilir, ancak damar tıkanıklığı belirtileri (göğüs ağrısı, bacak krampları) ortaya çıkabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Doymuş yağ ve trans yağ içeren besinler
• Fazla kilo
• Hareketsiz yaşam

Risk faktörleri

• Ailede yüksek kolesterol öyküsü
• Şeker hastalığı
• Yüksek tansiyon
• Sigara kullanımı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Göğüs ağrısı, nefes darlığı gibi kalp krizi belirtileri varsa hemen 112'yi arayın.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• 40 yaşından sonra düzenli olarak yılda bir kez kolesterol testi yaptırın.
• Daha erken yaşta ailesinde kalp hastalığı olanlar doktora danışmalı.

Tanı

Yüksek kolesterol, basit bir kan testi ile teşhis edilir.

Yapılabilecek testler

• Lipid profili (total kolesterol, LDL, HDL, trigliserit)

Randevunuzda neler beklenir

Test için aç karnına kan vermeniz istenebilir. Sonuçlar birkaç gün içinde çıkar ve doktorunuz değerlendirir.

Tedavi

Yüksek kolesterol tedavisinde amaç, kalp hastalığı riskini azaltmaktır. Tedavi yaşam tarzı değişiklikleri ve gerektiğinde ilaçlarla yapılır.

Evde kişisel bakım

• Sağlıklı ve dengeli beslenme
• Haftada en az 150 dakika orta şiddette egzersiz
• Sağlıklı kiloyu korumak
• Sigara ve alkolden uzak durmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, yaşam tarzı değişikliklerinin yeterli olmadığı durumlarda kolesterol düşürücü ilaçlar önerebilir. Bu ilaçları doktorunuzun belirttiği şekilde kullanmanız önemlidir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çok ileri vakalarda, damarlarda ciddi tıkanıklık varsa anjiyoplasti gibi işlemler gerekebilir.

Bu durumla yaşamak

Kolesterol yönetimi, her gün yaptığınız seçimlerle ilgilidir. Sağlıklı alışkanlıklar edinmek zaman alabilir, ancak küçük adımlarla başlayabilirsiniz.

Yaşam tarzı ipuçları

• Her gün en az 30 dakika yürüyüş yapın
• Doymuş yağları azaltın, lifli gıdaları artırın
• Stres yönetimine özen gösterin

Diyet ve egzersiz

Kalp dostu bir diyet uygulamak: bol sebze-meyve, tam tahıllar, yağsız proteinler ve sağlıklı yağlar (zeytinyağı gibi) tercih edin. Haftada en az 150 dakika egzersiz yapın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik bir durumu yönetmek bazen stres ve kaygıya neden olabilir. Bu duyguları doktorunuz veya bir danışmanla paylaşmak önemlidir.

Önleme

Evet, yüksek kolesterolü önlemek mümkündür. Sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz ve ideal kiloda kalmak en etkili yöntemlerdir.

Tarama programları

Sağlık Bakanlığı, 40 yaşından itibaren düzenli kolesterol taraması önermektedir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kalp krizi
• İnme (felç)
• Damar tıkanıklığına bağlı bacak ağrıları

Uzun vadeli görünüm

Yüksek kolesterol iyi yönetildiğinde kalp krizi riski önemli ölçüde azalır. Düzenli kontroller ve sağlıklı yaşamla uzun ve sağlıklı bir hayat sürmek mümkündür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.