Dolaşım Sağlığınız

Genel Bakış

Dolaşım, vücudumuzdaki kanın kalp tarafından damarlar aracılığıyla tüm organlara taşınmasıdır. Bu sistem, organlara oksijen ve besin götürür, atık maddeleri uzaklaştırır.

Evet, dolaşım sorunları özellikle ileri yaşlarda ve kalp-damar hastalığı olan kişilerde sık görülür.

Genellikle 60 yaş üstü bireyleri, şeker hastalarını, yüksek tansiyon veya kolesterolü olanları ve hareketsiz yaşam sürenleri daha çok etkiler.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• El ve ayaklarda soğukluk
• Uyuşma veya karıncalanma
• Bacaklarda ağrı veya kramp
• Sürekli yorgunluk hali
• Cilt renginde solukluk veya morarma
• Yaraların geç iyileşmesi

Çocuklarda belirtiler

• El ve ayaklarda morarma
• Aşırı halsizlik ve çabuk yorulma
• Bayılma hissi veya bayılma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Ayaklarda ve bacaklarda şişlik
• Yürüme güçlüğü ve ağrı
• Cildin incelmesi ve parlak görünmesi
• İyileşmeyen bacak yaraları

Nedenler

Ana nedenler

• Damar sertliği (ateroskleroz)
• Damar iltihabı
• Kan pıhtısı (trombüs)
• Damar spazmı
• Şeker hastalığı (diyabet)
• Hareketsizlik

Risk faktörleri

• Sigara içmek
• Yüksek tansiyon
• Yüksek kolesterol
• Şeker hastalığı
• Obezite
• Ailede dolaşım hastalığı öyküsü
• İleri yaş
• Hareketsiz yaşam

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Bacakta ani ağrı, şişlik ve solukluk
• İyileşmeyen açık yaralar
• Göğüs ağrısı
• Bayılma veya bayılma hissi

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Şeker, tansiyon ve kolesterol ölçümleri için düzenli kontrollere gitmek
• Dolaşım bozukluğu belirtileri başladığında en kısa sürede doktora başvurmak

Tanı

Doktorunuz belirtilerinizi dinleyecek ve tansiyon, nabız, renk ve sıcaklık açısından muayene yapacaktır. Bazı basit testlerle kan akışınızı değerlendirebilir.

Yapılabilecek testler

• Ankle-brakiyal indeks (AYBİ)
• Doppler ultrason
• Anjiyografi
• Kan testleri

Randevunuzda neler beklenir

Muayene sırasında damarlarınız steteskopla dinlenebilir, kollarınıza ve bacaklarınıza tansiyon manşonu takılarak ölçüm yapılabilir. Görüntüleme testleri sırasında ağrı hissetmezsiniz.

Tedavi

Dolaşım bozukluğunun tedavisinde amaç kan akışını iyileştirmek, belirtileri azaltmak ve daha ciddi sağlık sorunlarını önlemektir. Tedavi, altta yatan nedene ve kişinin genel sağlık durumuna göre planlanır.

Evde kişisel bakım

• Sigara içiyorsanız bırakmak
• Düzenli yürüyüş yapmak
• Sağlıklı ve dengeli beslenmek
• Ayaklarınızı temiz tutmak ve yaraları takip etmek
• Bol su içmek
• Stresten uzak durmaya çalışmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, kan akışını artırmak ve riskleri azaltmak için size uygun ilaçlar yazabilir. İlaçların adını, dozunu ve nasıl kullanılacağını mutlaka doktorunuza sorun. Reçetesiz ilaç kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Bazı ciddi damar tıkanıklıklarında, balon ile damarı genişletme, stent yerleştirme veya bypass cerrahisi gibi işlemler gerekebilir. Hangi yöntemin size uygun olduğuna kalp ve damar cerrahı karar verir.

Bu durumla yaşamak

Günlük işlerinizi yavaş ve dengeli yapın. Yorulduğunuzda dinlenin, ani hareketlerden kaçının.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli egzersiz yapın, haftanın çoğu günü 30 dakika tempolu yürüyüş hedefleyin
• Vücut ağırlığınızı sağlıklı aralıkta tutun
• Geceleri bacaklarınızı hafif yüksekte tutarak dinlenin
• Yeterli ve düzenli uyuyun

Diyet ve egzersiz

Sebze, meyve, tam tahıl, kuru baklagil ve sağlıklı yağlardan zengin bir beslenme düzeni oluşturun. İşlenmiş gıdaları, aşırı tuzu ve şekerli gıdaları azaltın. Yüzme, bisiklet ve yürüyüş dolaşım için faydalı egzersizlerdir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Dolaşım sorunları hareket kısıtlılığına ve günlük aktivitelerde zorluğa yol açabilir. Bu durum kaygı, moral bozukluğu ve üzüntü yaratabilir. Duygularınızı ailenizle, arkadaşlarınızla ve doktorunuzla paylaşmaktan çekinmeyin. Gerekirse bir uzmandan psikolojik destek alın.

Önleme

Dolaşım sorunlarını tamamen önlemek her zaman mümkün olmasa da risk faktörlerini kontrol ederek oluşma riskini önemli ölçüde azaltabilirsiniz.

Aşılar

Grip ve zatürre aşıları, dolaşım hastalığı olan kişilerde enfeksiyonları önleyerek kalbi ve damarları koruyabilir. Sağlık Bakanlığı'nın aşı takvimine göre aşı olmayı ihmal etmeyin.

Tarama programları

40 yaşından sonra düzenli tansiyon ve kolesterol ölçümü yaptırın. Şeker hastalığı riskiniz varsa açlık kan şekerinizi kontrol ettirin.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• İyileşmeyen bacak yaraları ve ülserler
• Doku ölümü (kangren)
• Bacak kaybı
• Kalp krizi
• İnme (felç)

Uzun vadeli görünüm

Doğru tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle belirtiler kontrol altına alınabilir ve birçok kişi günlük yaşamına aktif şekilde devam edebilir. Erken tanı ve düzenli takip, sonuçları büyük ölçüde iyileştirir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.