Subclinical hypothyroidism

Genel Bakış

Subklinik hipotiroidi, tiroid bezinin hafif derecede az çalışması durumudur. Tiroid hormon seviyeleri tam hipotiroidi kadar düşük değildir ve genellikle belirti vermez. Kan testleriyle tespit edilir.

Evet, oldukça yaygındır. Toplumda her 10 kişiden 1'inde görülebilir.

Kadınları erkeklerden daha fazla etkiler ve yaşla birlikte görülme sıklığı artar. Ailede tiroid hastalığı öyküsü olan kişiler, otoimmün hastalıkları olanlar (tip 1 diyabet, çölyak gibi) daha yüksek risk altındadır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Genellikle belirti yoktur
• Hafif yorgunluk
• Soğuğa karşı hassasiyet
• Kabızlık
• Cilt kuruluğu
• Kas ağrıları veya kramplar

Çocuklarda belirtiler

• Büyüme geriliği
• Okul başarısında düşüş
• Yorgunluk ve halsizlik
• Kilo alma eğilimi

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Unutkanlık ve zihinsel yavaşlama
• Depresyon benzeri belirtiler
• Halsizlik
• Soğuğa karşı artan duyarlılık

Nedenler

Ana nedenler

• Hashimoto hastalığı (bağışıklık sisteminin tiroid bezine saldırması)
• Tiroid bezinin bir kısmının alınması (ameliyat sonrası)
• Radyoterapi uygulanması
• Bazı ilaçlar (örneğin lityum, amiodaron)
• İyot fazlalığı veya eksikliği

Risk faktörleri

• Kadın olmak
• 60 yaş üstü olmak
• Ailede tiroid hastalığı öyküsü
• Otoimmün hastalıklar (tip 1 diyabet, çölyak hastalığı, romatoid artrit gibi)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıda acil durum bölümünde belirtilen belirtilerden herhangi biri varsa hemen 112'yi arayın.
• Şiddetli yorgunluk, depresyon, unutkanlık gibi belirtiler hızla kötüleşiyorsa aynı gün sağlık kuruluşuna başvurun.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Rutin sağlık kontrolleri sırasında TSH seviyeniz yüksek çıkarsa doktorunuzla görüşün.
• Ailenizde tiroid hastalığı varsa düzenli aralıklarla kan testi yaptırın.

Tanı

Kan testi ile teşhis edilir. Tiroid uyarıcı hormon (TSH) seviyesi yüksek, serbest T4 seviyesi normal sınırlardadır. Doktorunuz teşhis için bu iki değeri birlikte değerlendirir.

Yapılabilecek testler

• TSH testi
• Serbest T4 testi
• Antikor testleri (Hashimoto hastalığı için)
• Tiroid ultrasonu (gerektiğinde)

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz kolunuzdan kan alacak ve sonuçlar genellikle birkaç gün içinde çıkar. Test sonuçlarınızı doktorunuzla birlikte değerlendirecek ve gerekirse takip planı oluşturacaksınız.

Tedavi

Her subklinik hipotiroidi vakası tedavi gerektirmez. Doktorunuz TSH seviyesine, yaşınıza, belirtilerinize ve başka sağlık sorunlarınız olup olmadığına göre karar verir. Tedavi kararı kişiye özeldir.

Evde kişisel bakım

• Sağlıklı ve dengeli beslenin; iyot, selenyum ve çinko açısından zengin besinler tüketin.
• Düzenli egzersiz yapın (haftada en az 150 dakika orta şiddette aktivite).
• Yeterli ve kaliteli uyuyun.
• Stres yönetimi teknikleri uygulayın (meditasyon, yoga gibi).
• Sigara ve alkolden uzak durun.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz gerekli görürse tiroid hormonu içeren bir ilaç reçete edebilir. Bu ilacın dozu kan testleri ile düzenli olarak ayarlanır. İlacı doktorunuzun önerdiği şekilde, aksatmadan kullanmanız önemlidir. Kendi başınıza doz değişikliği yapmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Subklinik hipotiroidi tedavisinde cerrahi genellikle gerekmez. Ancak tiroid bezinde nodül, guatr veya kanser şüphesi gibi ek sorunlar varsa operasyon düşünülebilir.

Bu durumla yaşamak

Subklinik hipotiroidi ile yaşamak genellikle günlük hayatınızı etkilemez. Düzenli doktor kontrollerinize gitmek ve kan testlerinizi yaptırmak yeterlidir. Belirtileriniz varsa doktorunuzla paylaşın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli uyku düzeni oluşturun.
• İyot takviyelerini doktorunuza danışmadan kullanmayın.
• Bol su için.
• Stresli durumlarda nefes egzersizleri yapın.

Diyet ve egzersiz

İyot, selenyum ve çinko içeren besinler tüketin (deniz ürünleri, süt ürünleri, Brezilya fıstığı, tam tahıllar). Aşırı iyottan kaçının. Düzenli yürüyüş, bisiklet, yüzme gibi aerobik egzersizler yapabilirsiniz.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Bazı kişilerde yorgunluk, depresyon, konsantrasyon güçlüğü gibi belirtiler görülebilir. Bu belirtiler günlük hayatı etkiliyorsa doktorunuzla veya bir psikologla görüşmek yardımcı olabilir. Unutmayın, bu belirtiler genellikle tedaviyle düzelir.

Önleme

Subklinik hipotiroidiyi tamamen önlemek mümkün değildir. Ancak risk faktörlerini bilmek ve düzenli sağlık kontrolleri yaptırmak, durumu erken fark etmenize yardımcı olabilir.

Tarama programları

Özellikle ailede tiroid hastalığı varsa, otoimmün bir hastalığınız varsa veya 60 yaş üzerindeyseniz düzenli tiroid testi yaptırmanız önerilir. Sağlık Bakanlığı'nın aile hekimliği tarama programları kapsamında da tiroid fonksiyon testleri istenebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Hipotiroidiye (tam tiroid yetmezliğine) ilerleme riski
• Kolesterol yüksekliği ve buna bağlı kalp hastalığı riskinde artış
• Gebelikte düşük, erken doğum veya bebek gelişim sorunları riski
• Nadiren şiddetli yorgunluk, depresyon, zihinsel yavaşlama

Uzun vadeli görünüm

Subklinik hipotiroidi genellikle hafif ve yavaş ilerleyen bir durumdur. Çoğu kişide yıllarca ilerlemez ve herhangi bir soruna yol açmaz. Tedavi gerektiğinde ise basit ve güvenli bir ilaçla kolayca kontrol altına alınabilir. Düzenli takip ile sağlıklı ve normal bir yaşam sürmek mümkündür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.