Akne ve Röntgen: Bilmeniz Gerekenler

Genel Bakış

Akne, halk arasında sivilce olarak bilinen, ciltteki yağ bezlerinin ve kıl köklerinin tıkanmasıyla ortaya çıkan yaygın bir cilt sorunudur. Röntgen ise vücudun içini görüntülemek için az miktarda radyasyon kullanan bir tetkiktir. Akne tanısı için röntgen çekilmesine gerek yoktur; doktorunuz bu tanıyı cildinize bakarak koyar.

Akne çok yaygındır; özellikle ergenlik döneminde görülür. Ancak akne için röntgen istemek yaygın bir uygulama değildir.

Akne en sık ergenleri ve genç yetişkinleri etkiler; bununla birlikte her yaşta görülebilir. Röntgen incelemesi ise yalnızca doktorun gerekli gördüğü özel durumlarda yapılır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ciltte kapalı veya açık siyah noktalar
• Kızarık kabartılar
• İltihaplı sivilceler
• Ağrılı yumrular veya kistler

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda akne genellikle ergenlikle başlar; yüz ve alında siyah noktalar ile kızarık sivilceler görülür.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yetişkinlerde akne daha çok çene, ağız çevresi ve boyunda görülür; bazen ağrılı ve iltihaplı şişlikler hâlinde olabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Gözeneklerin cilt yağı ve ölü hücrelerle tıkanması
• Ciltteki yağ bezlerinin aşırı yağ üretmesi
• Gözeneklerde bakterilerin çoğalması
• İltihaplanma ve hormonal değişimler

Risk faktörleri

• Ergenlik ve hormonal dalgalanmalar
• Ailede akne öyküsü
• Stres
• Yağlı kozmetik ürünler ve aşırı terleme
• Bazı ilaçlar

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Sivilceler çok ağrılı, yaygın ve hızla artıyorsa
• Ciltte genişleyen kızarıklık ve şişlik varsa
• Reçetesiz bakım ürünleriyle hiç düzelme olmuyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Sivilceler günlük yaşamı etkiliyorsa
• Ciltte koyu lekeler veya çukur izler oluşmaya başladıysa
• Çocuklarda ergenlik öncesi sivilce görüldüyse

Tanı

Akne tanısı, doktorun cildinizi incelemesi ve tıbbi öykünüzü dinlemesiyle konur. Röntgen akne için rutin bir tanı yöntemi değildir. Sağlık Bakanlığı ve dermatoloji kılavuzları da aknede görüntülemenin ilk basamakta önerilmediğini belirtir.

Yapılabilecek testler

• Cilt muayenesi
• Tıbbi öykü ve aile öyküsü
• Gerekirse hormonal değerlendirme için kan testleri
• Nadiren, ayırıcı tanı için görüntüleme testleri

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz cildinize iyi ışıkta bakar, sivilcelerin tipini ve yaygınlığını değerlendirir. Muayene ağrısızdır ve genellikle aynı gün içinde değerlendirme yapılır. Sorularınızı rahatça sorabilirsiniz.

Tedavi

Akne tedavisi; kişinin yaşına, sivilcelerin tipine ve şiddetine göre kişiselleştirilir. Amaç mevcut sivilceleri azaltmak, yenilerinin oluşumunu engellemek ve iz kalmamasını sağlamaktır. Tedaviye başlamadan önce doktorunuz size en uygun planı anlatır.

Evde kişisel bakım

• Yüzünüzü günde iki kez yumuşak bir temizleyiciyle yıkayın
• Sivilceleri sıkmayın veya patlatmayın
• Yağsız ve su bazlı nemlendirici tercih edin
• Cildi tahriş eden sert keselerden kaçının

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz; ciltteki gözenekleri açmaya yardımcı kremler, jeller, antibakteriyel losyonlar veya ağızdan alınan tedaviler önerebilir. Şiddetli durumlarda cilt bakım prosedürleri veya hormon tedavisi gündeme gelebilir. Hangi tedavinin size uygun olduğuna yalnızca doktorunuz karar vermelidir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Akne için genellikle cerrahi gerekmez. Nadiren, kist biçimindeki lezyonlarda doktorunuz muayenehane ortamında küçük bir drenaj işlemi yapabilir.

Bu durumla yaşamak

Cildinize nazik davranın ve önerilen ürünleri düzenli kullanın. Tedavi sonuçları haftalar alabilir; bu süreçte sabırlı olmak önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli uyuyun ve stresi yönetmeye çalışın
• Makyajı yatmadan önce temizleyin
• Yağsız ve komedojenik olmayan ürünler seçin
• Terli kalan cildi en kısa sürede duşla temizleyin

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenme genel cilt sağlığını destekler, ancak akneye doğrudan neden olan tek bir besin yoktur. Düzenli egzersiz kan dolaşımını artırabilir; egzersiz sonrası temizlenmek gözeneklerin tıkanmasını önlemeye yardımcı olur.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Akne, özellikle ergenlikte özgüveni ve ruh hâlini etkileyebilir. Bu duygular yaşadığınız durum karşısında çok doğaldır. Duygusal destek almak tedavinin de bir parçasıdır.

Önleme

Akneyi tamamen önlemek her zaman mümkün olmayabilir; ancak düzenli cilt bakımı, tetikleyicilerden kaçınmak ve erken tedavi, şiddetini azaltabilir.

Aşılar

Akneye karşı koruyucu bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Akne için rutin bir tarama testi yoktur. Ciltte sürekli tekrarlayan sivilceler fark ettiğinizde doktorunuza danışmanız yeterlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kalıcı iz veya koyu lekeler oluşabilir
• Sivilceler daha geniş bölgelere yayılabilir
• Nadiren iltihap derin dokulara ilerleyebilir
• Özgüven ve ruh hâli olumsuz etkilenebilir

Uzun vadeli görünüm

Akne tedavi edilebilir bir cilt sorunudur. Doğru tedavi ve düzenli takiple çoğu kişide belirgin iyileşme sağlanır. İzler için de günümüzde birçok yardımcı yöntem bulunur; iyileşmek için umut vardır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.