İdrar Kaçırma Ultrasonu Nedir?

Genel Bakış

İdrar kaçırma ultrasonu, idrar kaçırma (inkontinans) şikayeti olan kişilerde mesane, idrar yolları ve çevre dokuların değerlendirilmesi için yapılan bir görüntüleme yöntemidir. Ses dalgaları kullanılarak iç organların hareketli görüntüsü elde edilir. Bu işlem ağrısızdır ve radyasyon içermez.

Evet, idrar kaçırma ultrasonu, idrar kaçırma sorununun nedenini araştırmak için sık kullanılan bir yöntemdir. Özellikle kadınlarda daha yaygındır.

İdrar kaçırma ultrasonu, idrar kaçırma şikayeti olan her yaştan kadın ve erkeğe uygulanabilir. En sık doğum yapmış kadınlar, prostat sorunu olan erkekler ve yaşlı bireylerde kullanılır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• İdrar kaçırmaya eşlik eden kasık ağrısı
• Sık idrara çıkma
• Gece sık idrara kalkma
• İdrar yaparken zorlanma veya kesik akış

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda idrar kaçırma ultrasonu genellikle gece alt ıslatma (enürezis) veya gündüz kaçırma durumlarında yapılır.
• Çocukta idrar yolu enfeksiyonu belirtileri de varsa (ateş, ağrı) ultrason istenebilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda idrar kaçırma ultrasonu, mesane kaslarının zayıflaması, prostat büyümesi veya sinir hasarına bağlı sorunları değerlendirmek için yapılır.
• Yaşlı hastalarda kabızlık, şeker hastalığı gibi durumlar da idrar kaçırmayı tetikleyebilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Mesane kaslarının zayıflığı (stres inkontinansı)
• Aşırı aktif mesane (sıkışma inkontinansı)
• Prostat büyümesi (erkeklerde)
• Doğum sonrası pelvik taban hasarı
• Sinir sistemi hastalıkları (örneğin felç, multipl skleroz)

Risk faktörleri

• Yaş ilerlemesi
• Obezite
• Kabızlık
• Sigara kullanımı
• Çok doğum yapmış olmak
• Prostat ameliyatı veya radyoterapi öyküsü

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• İdrar yaparken şiddetli ağrı veya yanma varsa
• İdrarınızı tutamama aniden başladıysa
• İdrarda kan veya iltihap görüyorsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hafif idrar kaçırma şikayetleriniz varsa ve günlük yaşamınızı etkiliyorsa
• İdrar kaçırma nedeniyle sosyal hayattan çekilmeye başladıysanız
• Koruyucu ped veya bez kullanma ihtiyacı duyuyorsanız

Tanı

Doktorunuz önce tıbbi öykünüzü dinler ve fizik muayene yapar. Ardından idrar kaçırma ultrasonu isteyebilir. Bu ultrason sırasında mesaneniz dolu veya boşken görüntüler alınır.

Yapılabilecek testler

• Pelvik ultrason (karın üstünden veya vajinal/ rektal yolla)
• Post-void rezidüel idrar ölçümü (idrar yaptıktan sonra mesanede kalan idrar miktarının ultrasonla değerlendirilmesi)
• Ürodinami testi (gerekirse idrar akış hızı ve basınç ölçümleri)

Randevunuzda neler beklenir

İdrar kaçırma ultrasonu genellikle ayaktan yapılır. Mesanenizin dolu olması istenebilir, bu nedenle işlemden önce idrar yapmamanız istenebilir. Ultrason jeli sürülüp bir prob yardımıyla karın bölgenizde gezdirilir. İşlem yaklaşık 15-30 dakika sürer ve ağrısızdır.

Tedavi

İdrar kaçırma tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Ultrason sonuçlarına göre doktorunuz size en uygun tedaviyi önerecektir. Tedavi seçenekleri arasında yaşam tarzı değişiklikleri, pelvik taban egzersizleri, ilaçlar ve bazı durumlarda cerrahi yer alır.

Evde kişisel bakım

• Günde en az 8 bardak su içmek (ama aşırıya kaçmamak)
• Kafein, alkol ve asitli içeceklerden kaçınmak
• Kabızlığı önlemek için lifli besinler tüketmek
• Kegel egzersizleri ile pelvik taban kaslarını güçlendirmek

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, mesane kaslarını gevşetmeye veya sıkışma hissini azaltmaya yardımcı ilaçlar önerebilir. Ayrıca vajinal peser (halka) gibi destek cihazları da kullanılabilir. Fizik tedavi veya elektriksel stimülasyon gibi tedaviler de uygulanabilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Cerrahi, genellikle diğer tedavilerin yetersiz kaldığı durumlarda düşünülür. Stres inkontinansında sling ameliyatları, sarkma durumlarında pelvik organ prolapsusu onarımları yapılabilir. Kararınızı doktorunuzla birlikte verin.

Bu durumla yaşamak

İdrar kaçırma ile yaşamak zor olabilir ancak birçok baş etme yöntemi vardır. Günlük aktivitelerinizi planlarken tuvaletlere yakın oturmak, emici ped kullanmak ve gerektiğinde mesanenizi programlı olarak boşaltmak yardımcı olabilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Mesane günlüğü tutarak ne zaman kaçırdığınızı fark edin
• Dar kıyafetlerden kaçının, rahat ve çabuk çıkarılabilen giysiler tercih edin
• Seyahate çıkarken yedek ped ve iç çamaşırı bulundurun

Diyet ve egzersiz

Lifli beslenmek (sebze, meyve, tam tahıllar) kabızlığı önler. Aşırı kiloluysanız kilo vermek idrar kaçırmayı azaltabilir. Pelvik taban egzersizlerini düzenli yapmak çok önemlidir. Ağır kaldırma gibi karın içi basıncı artıran hareketlerden kaçının.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

İdrar kaçırma utanç, kaygı ve depresyona neden olabilir. Bu duyguları yaşamanız normaldir. Yalnız olmadığınızı unutmayın; birçok insan aynı sorunu yaşar. Bir psikolog veya destek grubundan yardım almak faydalı olabilir.

Önleme

İdrar kaçırmayı tamamen önlemek her zaman mümkün olmasa da bazı adımlar riski azaltabilir: sağlıklı kilo, düzenli pelvik taban egzersizleri, kabızlıktan kaçınma ve sigarayı bırakma.

Aşılar

İdrar kaçırma ile doğrudan ilişkili bir aşı yoktur. Ancak idrar yolu enfeksiyonlarına karşı bazı aşılar (örneğin grip aşısı) dolaylı olarak koruyucu olabilir.

Tarama programları

Rutin bir tarama testi önerilmez. Ancak şikayetleriniz varsa doktorunuza başvurmalısınız.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Deri tahrişi ve enfeksiyonlar
• Sosyal izolasyon ve depresyon
• İdrar yolu enfeksiyonlarının sık tekrarlaması
• Böbrek hasarı (ileri durumlarda)

Uzun vadeli görünüm

İdrar kaçırma tedavi edilebilir bir durumdur. Ultrason gibi tanı yöntemleri sayesinde doğru tedavi planı oluşturulabilir. Pek çok kişi yaşam tarzı değişiklikleri ve egzersizle büyük ölçüde iyileşir. Cerrahi gerekse bile başarı oranları yüksektir. Kendinizi bu konuda bilgilendirerek ve doktorunuzla işbirliği yaparak yaşam kalitenizi artırabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.