BT (Bilgisayarlı Tomografi) Taramasına Hazırlık

Genel Bakış

Bilgisayarlı tomografi, vücudun içinden dilim dilim görüntüler elde edilmesini sağlayan özel bir röntgen yöntemidir. Bu görüntüler, doktorunuzun organlarınıza, kemiklerinize ve damarlarınıza daha ayrıntılı bakmasına yardımcı olur.

BT taraması, hastanelerde ve görüntüleme merkezlerinde en sık kullanılan tanı yöntemlerinden biridir.

Her yaştan insana uygulanabilir. Ancak hamileyseniz veya böbrek hastalığınız varsa doktorunuz ek önlemler alabilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Baş ağrısı
• Karın ağrısı
• Göğüs ağrısı

Çocuklarda belirtiler

• Kafa travması sonrası bilinç bulanıklığı
• İnatçı ve yüksek ateş
• Şiddetli karın ağrısı

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Düşme sonrası şiddetli ağrı
• Açıklanamayan kilo kaybı
• Yeni başlayan kafa karışıklığı

Nedenler

Ana nedenler

• Doktorunuz, bir yaralanma veya iç kanama olup olmadığını kontrol etmek isteyebilir.
• Baş ağrısı, karın ağrısı veya göğüs ağrısı gibi belirtilerin nedenini araştırmak için isteyebilir.
• Kanser gibi hastalıkların taramasını yapmak veya mevcut bir tedavinin yanıtını izlemek için kullanılabilir.

Risk faktörleri

• İlerlemiş yaş
• Geçirilmiş travma
• Kronik (uzun süreli) bir hastalık öyküsü
• Böbrek veya kalp damar hastalığı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Kontrast maddeye karşı daha önce alerjik reaksiyon geçirdiyseniz
• Hamile veya hamile olabileceğinizi düşünüyorsanız
• Son 24 saat içinde yemek yeme veya su içme ile ilgili talimatlara uyamadıysanız
• Kullandığınız ilaçlar hakkında doktorunuza danışmadan BT randevunuza gitmeyin

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• BT taramanızın ne zaman yapılacağını öğrenmek için doktorunuzla görüşün
• Sonuçları almak için kontrol randevusu planlayın
• Tarama öncesi istenen tüm tetkikleri yaptırın

Tanı

BT taraması, belirtilerinizin ve bulgularınızın nedenini aydınlatmada kullanılan önemli bir görüntüleme testidir. Hekiminiz, fizik muayeneniz ve diğer testlerinizle birlikte BT sonucunuzu değerlendirir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene
• Kan testleri
• İdrar testleri
• Önceki röntgen veya ultrason görüntüleri

Randevunuzda neler beklenir

Tarama öncesinde kimlik doğrulaması yapılır, metal eşyalar çıkarılır. Sırtüstü bir masaya yatırılır ve cihaz etrafınızda dönerken hareketsiz kalmanız istenir. Nefes tutma veya yönlendirmeler olabilir. Tarama genellikle 10-30 dakika sürer.

Tedavi

BT taraması bir tedavi değil, tanıya yardımcı bir görüntüleme yöntemidir. Tarama sonrası doktorunuz sonuçları sizinle paylaşır ve gerekirse bir tedavi planı oluşturur.

Evde kişisel bakım

• Tarama günü rahat, metal içermeyen kıyafetler giyin.
• Randevudan önce su içip içemeyeceğinizi mutlaka doktorunuza danışın.
• Randevunuza geç kalmadan, kimlik ve sağlık sigortası bilgilerinizle gidin.
• Kontrastlı BT yapılacaksa böbrek sağlığınızla ilgili soruları önceden hemşireye iletin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz tarama sonrası gerekli görürse çeşitli tedavi seçenekleri önerebilir. Bunlar ilaç tedavisi, fizik tedavi, cerrahi veya başka bir uzmana yönlendirme olabilir. Hangi tedavinin uygun olduğuna yalnızca doktorunuz karar verir. Hiçbir ilacı doktorunuza danışmadan kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

BT sonuçlarına göre bazı durumlarda cerrahi (ameliyat) planlanabilir. Ameliyatın gerekli olup olmadığına doktorunuz sağlık ekibiyle birlikte karar verir.

Bu durumla yaşamak

BT taramasından sonra günlük aktivitelerinize hemen dönebilirsiniz. Kontrast madde verildiyse bol su içmek, maddenin böbreklerden atılmasına yardımcı olur.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli uyuyun ve dinlenin.
• Doktorunuz önerirse hafif egzersizler yapın.
• Stresi azaltmak için derin nefes alma tekniklerini deneyin.
• Tarama sonrası doktorunuz aksini söylemedikçe ağır işlerden kaçının.

Diyet ve egzersiz

BT taramasından önce genellikle özel bir diyet gerekmez. Kontrastlı BT yapılacaksa doktorunuz birkaç saat aç kalmanızı isteyebilir. Tarama sonrasında normal beslenmenize devam edebilirsiniz.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sonuçları beklemek kaygı oluşturabilir. Bu duyguyu aileniz ve doktorunuzla konuşun. Unutmayın ki erken teşhis tedavide çok önemlidir. Kaygınız günlük hayatınızı etkiliyorsa bir ruh sağlığı uzmanından destek isteyin.

Önleme

BT taraması bir hastalık olmadığı için önlenmesi söz konusu değildir. Önemli olan, doktorunuzun önerdiği taramaları zamanında yaptırmanız ve gereksiz görüntülemelerden kaçınmanızdır.

Aşılar

BT taramasına hazırlık için özel bir aşı bulunmamaktadır. Ancak genel aşı takviminizi güncel tutmak sağlıklı kalmanıza yardımcı olur.

Tarama programları

Doktorunuz yaşınız, belirtileriniz ve risklerinize göre belirli aralıklarla BT taraması isteyebilir. Kontrollerinizi aksatmamanız önemlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• BT taraması bir tedavi olmadığı için 'tedavisizlik' durumu yoktur.
• Doktorunuz BT gerektiğini söylediyse ve taramayı yaptırmazsanız tanı ve tedavi gecikebilir.
• Bazı hastalıklarda gecikme, iyileşme sürecini zorlaştırabilir.

Uzun vadeli görünüm

BT taraması hızlı, güvenilir ve genellikle ağrısız bir yöntemdir. Sonuçlarınız, doktorunuzun doğru tanıyı koymasını ve size en uygun tedaviyi planlamasını sağlar. Çoğu kişi taramasından sonra günlük yaşamına normal şekilde devam eder.

Destek bul

Yerel kuruluşlar

• T.C. Sağlık Bakanlığı ↗ · Türkiye

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.