Bademcik Görüntüleme Sonuçları Beklerken Bilmeniz Gerekenler

Genel Bakış

Bademcik görüntüleme; bademcik ve çevresindeki dokuların sağlığını değerlendirmek için kullanılan radyolojik yöntemlerdir. Ultrason, bilgisayarlı tomografi (BT) veya manyetik rezonans görüntüleme (MR) gibi cihazlarla ağrısız bir şekilde iç yapının detaylı resmi çekilir. Bu yöntem, doktorun boğazda görülmesi zor olan bölgeleri daha iyi incelemesine yardımcı olur.

Bademcik görüntülemesi çok sık yapılmasa da, doktorlar belirli şikayetlerde klinik muayenenin yetersiz kaldığı durumlarda başvurur.

Her yaşta yapılabilir. Özellikle boğaz ağrısı uzun süren, tek taraflı şişlik fark edilen veya bademcik iltihabı tekrarlayan kişilerde daha sık istenir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Şiddetli ve geçmeyen boğaz ağrısı
• Tek taraflı bademcik veya boğaz şişliği
• Yutma güçlüğü
• Boyunda şişlik (beze)
• Seste boğukluk veya boğazda yumru hissi

Çocuklarda belirtiler

• Huzursuzluk ve sürekli ağlama
• Sıvı veya yemek yutmayı reddetme
• Salyanın ağızdan akması
• Ateş

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Boğaz ağrısı olmadan yutma zorluğu
• Ses kısıklığı
• Boyunda genellikle ağrısız şişlik
• Uzun süren boğazda takılma hissi

Nedenler

Ana nedenler

• Bakteriyel veya viral bademcik enfeksiyonu (tonsilit)
• Bademcik apsesi (çevre dokularda iltihap birikmesi)
• Bademcik veya lenf dokusunda kitle, tümör riski
• Tekrarlayan bademcik iltihaplarına bağlı doku değişiklikleri
• Geçirilmiş travma veya yabancı cisim şüphesi

Risk faktörleri

• Sigara ve alkol kullanımı
• Bağışıklık sisteminin zayıf olması
• Sık tekrarlayan boğaz enfeksiyonları
• Baş veya boyun bölgesinde ailede kanser öyküsü
• İleri yaş

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Görüntüleme sonucu beklerken yukarıda acil durum belirtilerinden herhangi biri ortaya çıkarsa
• Ateş düşürücü ilaçlara rağmen geçmeyen yüksek ateş
• Boyundaki şişliğin hızla büyümesi
• Ses kısıklığının veya nefes almanın belirgin şekilde kötüleşmesi

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Sonuçlarınız çıkmadıysa doktorunuzla iletişime geçin
• Doktorunuzun önerdiği takip randevusuna gidin
• Şikayetleriniz devam ediyorsa ancak acil değilse, gün içinde doktorunuza danışın

Tanı

Doktor önce tıbbi öykünüzü dinler ve boğazınızı muayene eder. Şüpheli bir durum varsa, ayrıntılı görmek için görüntüleme ister. Görüntüleme tek başına bir teşhis koymaz; hastanın belirtileri ve diğer tetkiklerle birlikte değerlendirilir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene: boğazın ışık ile incelenmesi
• Kan testleri: enfeksiyon veya iltihap değerlerinin ölçülmesi
• Boğaz kültürü: enfeksiyona yol açan mikrobun araştırılması
• Ultrason: bademcik ve boyun yumuşak doku yapısının incelenmesi
• Bilgisayarlı tomografi (BT): daha ayrıntılı kesitsel görüntüler sağlar
• Manyetik rezonans görüntüleme (MR): yumuşak doku detaylarını göstermek için kullanılır

Randevunuzda neler beklenir

Görüntüleme genellikle hastanedeki radyoloji bölümünde yapılır. Manyetik rezonans görüntüleme (MR) cihazında gürültü olabilir, endişelenmeyin. Bazen damardan kontrast madde verilerek daha net görüntü alınabilir. Çekim sırasında hareketsiz yatmanız istenir. İşlem ağrısız olup, sonrasında normal günlük yaşamınıza dönebilirsiniz.

Tedavi

Tedavi, görüntüleme sonuçlarına ve altta yatan nedene göre planlanır. Henüz sonuçlar yokken tedavi başlatmak doğru olmayabilir. Bu nedenle sonuçlar doktorunuz tarafından açıklanana kadar beklemeniz ve doktorunuzun önerilerine uymanız önemlidir.

Evde kişisel bakım

• Ilık tuzlu su ile günde birkaç kez gargara yapın
• Bol su ve ılık sıvılar tüketin
• Yumuşak, tahriş etmeyen gıdalar tercih edin
• Dinlenin, yeterli uyuyun
• Sigara ve alkolden uzak durun

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, enfeksiyon varsa antibiyotik veya iltihabı azaltan ilaçlar önerebilir. Ağrı için ağızdan veya pastil formunda ağrı kesiciler de gündeme gelebilir. Hangi ilacın, hangi dozda kullanılacağına ancak doktorunuz karar verebilir. Bu nedenle ilaç kullanmadan mutlaka doktorunuza veya eczacınıza danışın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Görüntülemede apse (ilitha dolu kese) görülürse, doktorunuz bunu boşaltmak isteyebilir. Kitleye ait şüpheli bir yapı saptanırsa, tanıyı netleştirmek için biyopsi (parça alma) ve sonrasında cerrahi gündeme gelebilir. Ancak her görüntüleme sonucunda cerrahi gerekmez; çoğu durumda ilaçla tedavi yeterlidir.

Bu durumla yaşamak

Sonuç beklerken normal yaşamınıza devam edin, ancak aşırı yorucu aktivitelerden kaçının. Ateş veya şiddetli ağrı varsa tam istirahat edin. Doktorunuzla sonuçları nasıl alacağınızı netleştirin ve takip randevunuzu mutlaka koruyun.

Yaşam tarzı ipuçları

• Ellerinizi sık ve doğru şekilde yıkayın
• Sigara içmeyin, alkolden kaçının
• Boğazınızı aşırı derecede zorlayan bağırmalardan kaçının
• Kapalı ve kalabalık ortamlarda uzun süre bulunmamaya özen gösterin

Diyet ve egzersiz

Boğazınızı yormayan yumuşak gıdalar ve çorba gibi sıvı yiyecekler tüketin. Bol su için. Ateş veya halsizlik yoksa hafif yürüyüşler yapabilirsiniz; ancak yorucu egzersizten kaçının.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sonuç beklemek kaygı yaratabilir, bu tamamen normaldir. Bu süreçte duygularınızı aileniz veya yakın bir arkadaşınızla paylaşın. Derin nefes egzersizleri yapmak, hafif bir kitap okumak veya sevdiğiniz bir aktiviteyle ilgilenmek zihninizi sakinleştirebilir.

Önleme

Bademcik kaynaklı sorunların tamamını önlemek mümkün olmasa da, hijyen kurallarına uymak, dengeli beslenmek ve genel sağlığı korumak, enfeksiyon riskini azaltır. Sigaradan uzak durmak da bademcik ve boğaz hastalıklarına yakalanma riskini düşürür.

Aşılar

Grip ve zatürre gibi enfeksiyonlara karşı yapılan aşıların, bu hastalıkların boğaz komplikasyonlarını azaltabileceğine dair bilgiler vardır. Hangi aşıların size uygun olduğunu doktorunuzla görüşebilirsiniz.

Tarama programları

Bademcik hastalıkları için topluma yönelik rutin bir tarama testi yoktur. Görüntüleme yalnızca belirtiler olduğunda ve doktorun gerekli görmesi durumunda yapılır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Enfeksiyonun çevre dokulara yayılması
• Soluk yolu tıkanıklığı riski
• Apsenin büyüyerek yutma ve nefes almayı zorlaştırması
• Şüpheli bir kitlenin varlığında tanının gecikmesi ve tedavi şansının azalması

Uzun vadeli görünüm

Çoğu bademcik görüntüleme sonucu iyi huylu enfeksiyon veya iltihap olarak saptanır. Nadir durumlarda ciddi bir bulgu olsa bile erken tanı ve tedavi başarı şansını artırır. Sonuçların açıklanması, sağlığınızla ilgili en doğru adımı atmanızı sağlayacak önemli bir basamaktır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.