home monitoring for hemorrhoids

Genel Bakış

Evde hemoroid takibi, hemoroid (basur) belirtilerinizi kendiniz izlemeniz ve doktora hangi durumda başvurmanız gerektiğini bilmenizdir. Hemoroid, makattaki toplardamarların şişmesiyle oluşur. Evde takip, belirtilerinizi not alarak ve sağlıklı alışkanlıklar edinerek durumunuzu kontrol altında tutmanıza yardımcı olur.

Evet, hemoroid oldukça yaygındır. Özellikle 50 yaş üstü yetişkinlerin yaklaşık yarısında görülür. Hamilelik ve doğum da sık görülme nedenlerindendir.

Hemoroid her yaşta görülebilir, ancak en sık 45-65 yaş arası yetişkinlerde rastlanır. Ayrıca hamileler, uzun süre oturanlar, kabızlık çekenler ve obezitesi olan kişilerde daha sıktır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Makatta ağrı, kaşıntı veya rahatsızlık hissi
• Dışkılama sırasında kanama (parlak kırmızı kan)
• Makat çevresinde şişlik veya yumru
• Dışkıdan sonra tam boşalamama hissi

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda hemoroid nadirdir, ancak uzun süreli kabızlık veya tuvalette ıkınma sonucu oluşabilir.
• Belirtiler arasında makatta kaşıntı, ağrılı dışkılama ve tuvalet kağıdında kan görülebilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda hemoroid daha sık görülür çünkü dokular zayıflar.
• Belirtiler aynıdır: kanama, ağrı, kaşıntı ve şişlik. Ancak yaşlılarda başka hastalıklarla karışabilir, bu yüzden doktora danışmak önemlidir.

Nedenler

Ana nedenler

• Dışkılama sırasında uzun süre ıkınma
• Kronik kabızlık veya ishal
• Uzun süre oturma (özellikle tuvalette)
• Hamilelik ve doğum sırasında artan basınç

Risk faktörleri

• Liften fakir beslenme
• Obezite
• Ailede hemoroid öyküsü
• Yaşlanma (dokuların zayıflaması)
• Ağır kaldırma veya sürekli ayakta durma

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Makattan şiddetli ve durmayan kanama varsa
• Şiddetli ağrı veya şişlik aniden arttıysa
• Baş dönmesi, halsizlik veya bayılma hissi ile birlikte kanama varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hafif kanama veya rahatsızlık bir haftadan uzun sürerse
• Evde uyguladığınız yöntemler (lifli beslenme, oturma banyosu) işe yaramazsa
• Belirtiler tekrarlıyorsa veya kötüleşiyorsa

Tanı

Doktor, belirtilerinizi dinler ve genellikle fizik muayene yaparak hemoroidi teşhis eder. Muayene sırasında makata bakmak ve parmakla kontrol etmek gerekebilir. Evde takip, belirtilerinizi not alarak doktorunuza daha doğru bilgi vermenizi sağlar.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene: Doktor, hemoroidi görmek için makata bakar.
• Rektal muayene: Doktor, eldivenli parmakla makata girerek şişlikleri kontrol eder.
• Anoskopi: Makata bir kameralı aletle bakılarak iç hemoroidler görüntülenir.

Randevunuzda neler beklenir

Doktor randevusu genellikle kısa sürer ve ağrısızdır. Muayene sırasında rahatlamak için anestezik jel kullanılabilir. Evde takip için doktorunuz size hangi belirtileri ne sıklıkta izlemeniz gerektiğini söyleyecektir.

Tedavi

Hemoroid tedavisi, belirtilerin şiddetine göre değişir. Hafif hemoroidler genellikle evde uygulanan yöntemlerle kontrol edilir. Daha şiddetli durumlarda ilaç veya küçük cerrahi işlemler gerekebilir. Tedavi seçeneklerini doktorunuzla görüşün.

Evde kişisel bakım

• Lifli gıdalar tüketin (sebze, meyve, tam tahıl) ve bol su için.
• Günde birkaç kez 10-15 dakika ılık suyla oturma banyosu yapın.
• Tuvalette uzun süre oturmayın ve ıkınmaktan kaçının.
• Makattaki bölgeyi yumuşak bir bezle temizleyin, kokulu sabun veya ıslak mendil kullanmayın.

Tıbbi tedaviler

Evde tedavi işe yaramazsa doktorunuz reçetesiz satılan kremler veya fitiller önerebilir. Bazı durumlarda lastik bant ligasyonu (hemoroidin tabanına lastik bant takma), skleroterapi (ilaç enjeksiyonu) veya lazer tedavisi gibi yöntemler uygulanabilir. Bu işlemler genellikle muayenehanede yapılır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Eğer hemoroid çok büyükse, kanama şiddetliyse veya diğer tedaviler işe yaramıyorsa cerrahi müdahale gerekebilir. Hemoroidektomi adı verilen ameliyatla hemoroid dokuları çıkarılır. Ancak çoğu kişi ameliyatsız iyileşir.

Bu durumla yaşamak

Hemoroidle yaşamak, beslenme ve tuvalet alışkanlıklarınıza dikkat ederek çoğunlukla sorunsuz olabilir. Belirtilerinizi takip edin ve kötüleşirse doktorunuza danışın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli egzersiz yapın (özellikle yürüyüş) ama ağır kaldırmaktan kaçının.
• Uzun süre oturmaktan kaçının, sık sık kalkın.
• Tuvalet ihtiyacınızı ertelemeyin, hemen gidin.
• Stresten kaçınmaya çalışın, çünkü kabızlığı tetikleyebilir.

Diyet ve egzersiz

Lifli beslenmek hemoroidi önlemenin ve tedavi etmenin en önemli yoludur. Bol su için, günde 6-8 bardak. Yürüyüş, yüzme gibi düzenli egzersiz bağırsak hareketlerini düzenler ve kabızlığı azaltır.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Hemoroid kronik bir sorun olabilir ve tekrarlaması can sıkıcıdır. Bu durum utanmaya veya kaygıya yol açabilir. Unutmayın ki hemoroid çok yaygındır ve doktorlar bu durumu her gün görürler. Duygularınızı ailenizle veya bir sağlık uzmanıyla paylaşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Hemoroid tamamen önlenemeyebilir, ancak riski azaltmak için yapabileceğiniz çok şey var. Lifli beslenmek, bol su içmek, tuvalette ıkınmamak ve düzenli egzersiz yapmak en etkili yöntemlerdir.

Aşılar

Hemoroid için bir aşı yoktur.

Tarama programları

Hemoroid için rutin bir tarama testi yoktur. Belirtiler yaşarsanız doktorunuza başvurmanız yeterlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kronik kanamaya bağlı demir eksikliği anemisi (kansızlık)
• Hemoroidin pıhtılaşması (tromboze hemoroid) şiddetli ağrı yapabilir.
• Şişmiş hemoroidin makattan dışarı sarkması ve elle içeri itilememesi
• Nadir de olsa enfeksiyon veya doku ölümü

Uzun vadeli görünüm

Çoğu hemoroid evde tedaviyle veya basit girişimlerle iyileşir. Tedaviyle belirtiler genellikle tamamen kaybolur. Düzenli önlemler alarak tekrarlama riskini büyük ölçüde azaltabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.