incontinence screening test preparation

Genel Bakış

Bu yazı, idrar veya dışkı kaçırma (inkontinans) durumunda yapılan tarama testlerine nasıl hazırlanacağınızı anlatır. Tarama testleri, sorunun nedenini bulmak için yapılan basit tıbbi kontrollerdir. Test öncesi doktorunuz size özel talimatlar verecektir.

Evet, inkontinans oldukça yaygın bir durumdur. Birçok kişi utanç duyduğu için doktora başvurmaz, ancak tedavi edilebilir.

İnkontinans, kadınlarda daha sık görülse de erkeklerde de olabilir. Yaşlılarda daha yaygındır, ancak genç erişkinlerde ve çocuklarda da görülebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• İdrar kaçırma (öksürme, hapşırma, gülme veya egzersiz sırasında)
• Aniden gelen ve kontrol edilemeyen idrara çıkma ihtiyacı
• Sık sık tuvalete gitme (günde 8'den fazla)

Çocuklarda belirtiler

• Yatak ıslatma (5 yaşından sonra devam ediyorsa)
• Gündüz idrar kaçırma
• Kabızlık veya dışkı kaçırma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaş ilerledikçe mesane kaslarının zayıflaması
• Prostat büyümesine bağlı idrar zorluğu
• Dışkı kaçırma (özellikle ishal veya kabızlık durumlarında)

Nedenler

Ana nedenler

• Mesane kaslarının zayıflaması
• Pelvik taban kaslarının (kasık bölgesindeki kaslar) gevşemesi
• Sinir hasarları (örneğin diyabet veya omurilik yaralanması)
• Prostat büyümesi (erkeklerde)
• Doğum, obezite, kronik öksürük gibi faktörler

Risk faktörleri

• İleri yaş
• Fazla kilo
• Doğum (özellikle vajinal doğum)
• Menopoz (kadınlarda)
• Prostat ameliyatı
• Kabızlık
• Sigara içmek (kronik öksürüğe neden olduğu için)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• İdrar yaparken şiddetli ağrı varsa
• İdrarınızda kan gördüyseniz
• Ani başlayan ve geçmeyen inkontinans varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• İdrar kaçırma sorununuz varsa ve yaşam kalitenizi etkiliyorsa
• Tuvalete gitme sıklığınız arttıysa
• Yatak ıslatma sorunu devam ediyorsa (çocuklar için)

Tanı

İnkontinans tanısı için doktorunuz önce şikayetlerinizi dinler ve fizik muayene yapar. Ardından gerekli tarama testlerini ister.

Yapılabilecek testler

• İdrar tahlili (idrar yolu enfeksiyonu varlığını kontrol etmek için)
• Mesane günlüğü (birkaç gün boyunca ne kadar sıvı içtiğinizi ve kaç kez idrara çıktığınızı kaydetmek)
• Ürodinamik testler (mesane ve idrar yolu basıncını ölçmek için)
• Pelvik ultrason (mesane ve diğer organların görüntülenmesi)
• Stres testi (öksürürken idrar kaçırma olup olmadığını kontrol etmek)

Randevunuzda neler beklenir

Testlere hazırlık genellikle basittir. Doktorunuz testten önce mesanenizi dolu veya boş tutmanızı isteyebilir. Bazı testler için idrar yolu enfeksiyonu olmadığından emin olmak gerekir. Tüm testler genellikle ağrısızdır ve kısa sürer.

Tedavi

İnkontinans tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Çoğu durumda yaşam tarzı değişiklikleri, pelvik taban egzersizleri ve ilaçlarla kontrol altına alınabilir.

Evde kişisel bakım

• Pelvik taban egzersizleri (Kegel egzersizleri) yapmak
• Mesane eğitimi (belirli aralıklarla tuvalete gitmek)
• Sıvı alımını düzenlemek (kafein ve alkolden kaçınmak)
• Kabızlığı önlemek için lifli besinler tüketmek
• İdrar kaçırma pedleri kullanmak

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz gerekirse kas gevşetici veya mesane kaslarını güçlendiren ilaçlar önerebilir. Ayrıca vajinal peser (vajinaya yerleştirilen bir halka) veya elektriksel stimülasyon gibi yöntemler de kullanılabilir. Tüm tedaviler doktor kontrolünde uygulanmalıdır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ameliyat, diğer tedaviler işe yaramadığında veya altta yatan yapısal bir sorun varsa düşünülebilir. Örneğin, aşırı aktif mesane veya idrar kaçırma için çeşitli cerrahi seçenekler vardır. Kararı doktorunuzla birlikte vermelisiniz.

Bu durumla yaşamak

İnkontinans ile yaşamak zor olabilir, ancak birçok kişi tedavi ile günlük aktivitelerini normal şekilde sürdürebilir. Kendinize zaman tanıyın ve doktorunuzun önerilerine uyun.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli pelvik taban egzersizleri yapın
• İdrar kaçırmayı önlemek için tuvalete zamanında gidin
• Sıvı tüketimini gün içine yayın, yatmadan önce azaltın
• Kilo kontrolü sağlayın
• Sigara içiyorsanız bırakmayı deneyin

Diyet ve egzersiz

Lif bakımından zengin beslenmek (sebze, meyve, tam tahıllar) kabızlığı önleyerek inkontinansa yardımcı olabilir. Kafein ve asitli içecekler mesaneyi tahriş edebilir, bu nedenle sınırlayın. Yürüyüş gibi düzenli egzersiz, genel sağlık ve pelvik kaslar için faydalıdır.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

İnkontinans utanç, kaygı ve depresyona neden olabilir. Bu duygular normaldir. Tedavi ile belirtiler azalır ve yaşam kaliteniz artar. Ailenizle veya bir psikologla konuşmaktan çekinmeyin.

Önleme

İnkontinans her zaman önlenemez, ancak riskini azaltmak mümkündür. Sağlıklı kiloda kalmak, düzenli egzersiz yapmak, kabızlıktan kaçınmak ve pelvik taban kaslarını güçlendirmek önleyici olabilir.

Tarama programları

Rutin bir tarama testi yoktur, ancak risk grubundaysanız (örneğin, doğum yapmış kadınlar, prostat ameliyatı geçirmiş erkekler) doktorunuz düzenli kontrol önerebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları
• Cilt tahrişi ve enfeksiyon (idrar veya dışkı ile temas)
• Sosyal izolasyon ve depresyon
• Düşme riski (tuvalete yetişmeye çalışırken)

Uzun vadeli görünüm

İnkontinans tedavi edilebilir bir durumdur. Erken teşhis ve uygun tedavi ile birçok kişi belirtilerini kontrol altına alabilir ve normal bir yaşam sürebilir. Umutsuzluğa kapılmayın, doktorunuz size yardımcı olacaktır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.