low sugar result meanings for patients

Genel Bakış

Düşük kan şekeri (hipoglisemi), kanınızdaki şeker miktarının normalin altına düşmesidir. Şeker, vücudunuzun en önemli enerji kaynağıdır. Şeker seviyesi düştüğünde beyniniz ve diğer organlarınız yeterli enerji alamaz, bu da çeşitli belirtilere yol açar. Genellikle kan şekeriniz 70 mg/dL’nin altına indiğinde düşük kabul edilir.

Düşük kan şekeri, özellikle insülin veya bazı şeker düşürücü ilaçlar kullanan diyabet hastalarında oldukça yaygındır. Diyabeti olmayanlarda ise nadirdir.

En çok tip 1 diyabet hastalarını ve insülin kullanan tip 2 diyabet hastalarını etkiler. Ayrıca aşırı alkol tüketenler, uzun süre aç kalanlar, karaciğer hastalığı olanlar veya bazı nadir tümörleri olan kişilerde de görülebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Titreme ve sinirlilik
• Terleme
• Hızlı kalp atışı
• Açlık hissi
• Baş dönmesi
• Solgunluk
• Konsantrasyon güçlüğü

Çocuklarda belirtiler

• Huzursuzluk veya ağlama
• Uykuya meyil veya sersemlik
• Yemek yemeyi reddetme
• Dengesiz yürüme

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Daha az belirgin belirtiler (sadece kafa karışıklığı veya sersemlik olabilir)
• Denge sorunları ve düşme riski
• Bayılma veya konuşma bozukluğu

Nedenler

Ana nedenler

• Diyabet ilaçlarının (insülin veya bazı haplar) fazla veya yanlış zamanda alınması
• Öğün atlama veya yeterince yememe
• Alkol tüketimi (özellikle aç karnına)
• Aşırı egzersiz
• Nadir durumlar: karaciğer hastalığı, böbrek yetmezliği, bazı tümörler

Risk faktörleri

• Diyabet hastası olmak (özellikle insülin kullananlar)
• Düzensiz beslenme alışkanlıkları
• İleri yaş
• Böbrek veya karaciğer hastalığı
• Mide ameliyatı geçirmiş olmak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Sık sık düşük kan şekeri atakları yaşıyorsanız (haftada birkaç kez)
• Şekerli bir şey yedikten sonra belirtileriniz geçmiyorsa
• Belirtileriniz şiddetliyse ve kendinize yardım edemiyorsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Diyabetiniz varsa ve kan şekeriniz sık sık düşüyorsa, doktorunuzla ilaç dozlarınızı görüşün.
• Diyabetiniz olmadığı hâlde açıklanamayan düşük kan şekeri belirtileri yaşıyorsanız, bir kontrol yaptırın.

Tanı

Kan şekeri ölçümü (parmak ucundan veya koldan kan alınarak) ile tanı konur. Ayrıca açlık kan şekeri, tokluk kan şekeri ve şeker yükleme testi gibi farklı testler de kullanılabilir.

Yapılabilecek testler

• Açlık kan şekeri testi
• Şeker yükleme testi (OGTT)
• HbA1c testi (uzun dönem ortalama kan şekerini gösterir)

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz belirtilerinizi dinleyecek, kan şekerinizi ölçtürecek ve gerekirse ek testler isteyecektir. Genellikle basit bir kan testi yeterlidir.

Tedavi

Düşük kan şekeri tedavisinin amacı, şeker seviyesini hızla normale döndürmek ve tekrar düşmesini önlemektir. Hafif ataklarda şekerli bir şey yemek yeterlidir. Orta ve şiddetli ataklarda tıbbi yardım gerekebilir.

Evde kişisel bakım

• 15 gram hızlı etkili şeker tüketin (örneğin 3-4 adet kesme şeker, yarım bardak meyve suyu veya bir bardak süt)
• 15 dakika sonra kan şekerinizi tekrar ölçün; hâlâ düşükse aynı miktarda şeker daha alın.
• Kan şekeriniz normale döndükten sonra uzun etkili bir şey atıştırın (tam buğday ekmeği, yoğurt, fıstık ezmesi gibi)
• Araç kullanıyorsanız kan şekeriniz düzelene kadar direksiyona geçmeyin.

Tıbbi tedaviler

Şiddetli düşük kan şekeri (bilinç kaybı, nöbet) durumunda sağlık ekipleri damar yoluyla glukoz solüsyonu verebilir veya glukagon enjeksiyonu yapar. Bu tür bir durumda derhal 112 aranmalıdır. Diyabet hastalarına bazen glukagon acil kiti reçete edilebilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Cerrahi müdahale, düşük kan şekerinin doğrudan tedavisi için değildir. Ancak nadiren altta yatan bir tümör (insülinoma gibi) varsa cerrahi gerekebilir.

Bu durumla yaşamak

Düşük kan şekeriyle yaşamak, düzenli beslenme ve kan şekeri takibi gerektirir. Her zaman yanınızda hızlı şeker kaynağı (birkaç kesme şeker, meyve suyu) bulundurmanız önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Gün boyunca düzenli aralıklarla yemek yiyin, uzun süre aç kalmayın.
• Alkol tüketimini sınırlayın ve alkol alırken mutlaka yemek yiyin.
• Egzersiz öncesi kan şekerinizi ölçün ve gerekiyorsa ara öğün yapın.
• Diyabet ilaçlarınızı doktorunuzun önerdiği şekilde, aksatmadan kullanın.

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenme, düşük kan şekerini önlemede önemlidir. Karbonhidratları kompleks kaynaklardan (tam tahıllar, baklagiller) almak, şekerli yiyeceklerden kaçınmak kan şekerinin daha stabil seyretmesine yardımcı olur. Egzersiz yapmadan önce kan şekerinizi kontrol edin ve düşükse bir ara öğün tüketin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sık düşük kan şekeri atakları kaygı ve korku yaratabilir, kişinin günlük yaşamını kısıtlayabilir. Bu durumda bir psikolog veya diyabet eğitim hemşiresinden destek almak faydalı olabilir.

Önleme

Evet, çoğu durumda düşük kan şekeri önlenebilir. Düzenli yemek yemek, ilaçları doğru zaman ve dozda almak, kan şekerini sık takip etmek ve alkolü sınırlamak en önemli önlemlerdir.

Tarama programları

Diyabetiniz varsa düzenli kan şekeri takibi yapmanız önerilir. Diyabetiniz olmasa da açıklanamayan belirtiler yaşıyorsanız doktorunuz gerekli testleri isteyebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Bilinç kaybı
• Nöbet (kasılma)
• Beyin hasarı (uzun süren ciddi düşüklüklerde)
• Düşme ve yaralanma riski

Uzun vadeli görünüm

Düşük kan şekeri genellikle hızlı fark edilip tedavi edildiğinde herhangi bir kalıcı soruna yol açmaz. Doğru önlemler ve düzenli takip ile ataklar büyük ölçüde önlenebilir. Sağlık ekibinizle iş birliği yaparak hayat kalitenizi koruyabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.