Çarpıntı tarama testi hazırlığı

Genel Bakış

Çarpıntı, kalbinizin normalden daha hızlı, düzensiz veya güçlü attığını hissetmenizdir. Bu bazen bir kalp ritim sorununun belirtisi olabilir. Çarpıntı tarama testleri, kalbin elektriksel aktivitesini kaydederek bu tür sorunları ortaya çıkarmak için yapılan basit ve ağrısız testlerdir.

Evet, çarpıntı oldukça yaygındır. Çoğu insan hayatının bir döneminde çarpıntı hisseder. Ancak her çarpıntı bir kalp hastalığı anlamına gelmez.

Çarpıntı her yaştan insanı etkileyebilir. Ancak kalp hastalığı olanlar, yüksek tansiyonu olanlar, aşırı stres altında olanlar veya uyarıcı maddeler (kafein, alkol gibi) kullananlarda daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Göğüste çarpma veya vurma hissi
• Kalbin durduğunu veya takla attığını hissetmek
• Normalden hızlı veya düzensiz kalp atışı
• Göğüste rahatsızlık, bazen baş dönmesi veya nefes darlığı eşlik edebilir

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda çarpıntı genellikle heyecan, korku veya ateşle ilişkilidir.
• Sürekli ise, çocuk kendini yorgun hissedebilir veya hareket ederken nefes nefese kalabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda çarpıntı daha sık kalp ritim bozukluğuna (aritmi) bağlı olabilir.
• Bayılma, göğüs ağrısı, şiddetli baş dönmesi veya nefes darlığı eşlik edebilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Stres, kaygı veya panik atak
• Kafein, alkol, sigara veya uyarıcı içeren ilaçlar
• Ateş, kansızlık (anemi) veya tiroid bezinin aşırı çalışması
• Kalp ritim bozuklukları (örneğin atriyal fibrilasyon)
• Kalp kapak hastalıkları veya kalp yetmezliği

Risk faktörleri

• Yüksek tansiyon
• Diyabet (şeker hastalığı)
• Obezite
• Ailede kalp hastalığı öyküsü
• İleri yaş
• Yoğun stres

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Çarpıntı sırasında göğüs ağrısı, bayılma veya nefes darlığı varsa hemen 112'yi arayın.
• Çarpıntı aniden başlıyor ve 15 dakikadan uzun sürüyorsa acil servise başvurun.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Çarpıntı sık sık oluyor veya günlük yaşamınızı etkiliyorsa doktorunuza danışın.
• Çarpıntıyla birlikte baş dönmesi, yorgunluk veya terleme gibi belirtiler varsa randevu alın.

Tanı

Doktorunuz önce belirtilerinizi dinler ve fizik muayene yapar. Ardından çarpıntıyı değerlendirmek için genellikle bir EKG (elektrokardiyogram) ister. EKG sırasında göğsünüze, kollarınıza ve bacaklarınıza küçük yapışkan elektrotlar yerleştirilir ve kalbinizin elektriksel aktivitesi kaydedilir. Bu test ağrısızdır ve birkaç dakika sürer. Bazen 24 saatlik ritim holteri veya olay kaydedici gibi daha uzun süreli cihazlar gerekebilir.

Yapılabilecek testler

• EKG (elektrokardiyogram): Kalp ritmini anlık olarak gösterir.
• 24 saatlik Holter: Gün boyunca kalp ritminizi kaydeden taşınabilir bir cihaz.
• Olay kaydedici: Birkaç hafta boyunca takılan, semptom anında düğmeye basarak kayıt yapılan cihaz.
• Efor testi (koşu bandı testi): Egzersiz sırasında kalbin nasıl çalıştığını değerlendirir.
• Kan testleri: Tiroid hormonları, elektrolitler gibi nedenleri araştırmak için.

Randevunuzda neler beklenir

Test öncesinde doktorunuz size hazırlık talimatları verecektir. Örneğin, testten birkaç saat önce kafein, sigara veya alkol kullanmamanız istenebilir. Bazı ilaçları da geçici olarak kesmeniz gerekebilir. Test sırasında sadece yatmanız veya hafif hareket etmeniz istenir. Kayıt tamamlandıktan sonra cihaz çıkarılır ve sonuçlar doktor tarafından değerlendirilir.

Tedavi

Çarpıntının tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Stres kaynaklıysa rahatlama teknikleri, kafein kaynaklıysa tüketimi azaltmak yeterli olabilir. Kalp ritim bozukluğu tespit edilirse doktorunuz ilaç veya başka yöntemler önerebilir.

Evde kişisel bakım

• Kafein, alkol ve sigarayı azaltın veya bırakın.
• Stresi yönetmek için derin nefes alma, meditasyon veya hafif egzersiz yapın.
• Uyku düzeninize dikkat edin; yeterli ve kaliteli uyuyun.
• Reçetesiz satılan bazı ilaçların (soğuk algınlığı ilaçları gibi) çarpıntıyı tetikleyebileceğini unutmayın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz çarpıntınızın nedenine göre tedavi planı belirler. Beta blokerler gibi kalp atışını yavaşlatan ilaçlar, ritim düzenleyici ilaçlar veya kan sulandırıcılar gerekebilir. Bazı durumlarda kateter ablasyonu adı verilen bir işlemle kalpteki anormal elektrik yolları düzeltilebilir. Tedavi hakkında ayrıntılı bilgi için mutlaka doktorunuza danışın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Çarpıntıya neden olan bazı kalp hastalıklarında (örneğin kalp kapak hastalığı) cerrahi gerekebilir. Ancak bu nadirdir ve doktorunuz size en uygun seçeneği anlatacaktır.

Bu durumla yaşamak

Çarpıntı genellikle geçicidir ve yaşam kalitenizi ciddi şekilde etkilemez. Semptomları tetikleyen durumlardan kaçınarak günlük yaşamınızı normal şekilde sürdürebilirsiniz. Düzenli doktor kontrollerinizi aksatmayın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli egzersiz yapın (yürüyüş, yüzme gibi), ancak aşırı zorlamaktan kaçının.
• Stres yönetimine önem verin; yoga, nefes egzersizleri iyi gelebilir.
• Uykunuzu ihmal etmeyin; günde 7-8 saat uyumaya çalışın.
• Kafein, alkol ve sigarayı sınırlayın.

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenmek genel kalp sağlığı için önemlidir. Bol sebze, meyve, tam tahıl ve sağlıklı yağlar tüketin. Tuz tüketimine dikkat edin. Egzersiz kalbinizi güçlendirir; ancak herhangi bir rahatsızlık hissederseniz durun ve dinlenin.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Çarpıntı yaşamak kaygı yaratabilir. Bu kaygı da çarpıntıyı tetikleyebilir. Bu döngüyü kırmak için rahatlama teknikleri öğrenin. Eğer endişeleriniz günlük yaşamınızı etkiliyorsa bir ruh sağlığı uzmanından destek almayı düşünün.

Önleme

Çarpıntıyı tamamen önlemek her zaman mümkün değildir. Ancak tetikleyicilerden kaçınarak (stres, aşırı kafein, uykusuzluk) riski azaltabilirsiniz. Altta yatan bir kalp hastalığı varsa, doktorunuzun önerdiği tedaviyi uygulamak çarpıntıyı kontrol altında tutmaya yardımcı olur.

Aşılar

Çarpıntı ile doğrudan ilişkili bir aşı yoktur. Ancak genel sağlık için grip ve zatürre aşılarınızı yaptırmanız kalp hastalığı riskini azaltabilir.

Tarama programları

Düzenli sağlık kontrolleri sırasında tansiyon ölçümü, kan testleri ve EKG gibi taramalar yapılabilir. Özellikle ailede kalp hastalığı öyküsü varsa doktorunuz daha sık tarama önerebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Altta yatan neden tedavi edilmezse kalp yetmezliği gelişebilir.
• Bazı ritim bozuklukları pıhtı oluşumuna ve felce (inme) yol açabilir.
• Sık ve şiddetli çarpıntı, kalp kasının zayıflamasına neden olabilir.

Uzun vadeli görünüm

Çoğu çarpıntı vakası hafiftir ve tedavi ile kontrol altına alınabilir. Erken teşhis ve uygun tedavi ile komplikasyon riski düşüktür ve çoğu insan normal bir yaşam sürdürebilir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.