Adet Öncesi Sendromu (PMS) İdrar Testi: Ne İşe Yarar?

Genel Bakış

Adet öncesi sendromu (PMS), adet döneminden önceki günlerde ortaya çıkan fiziksel ve duygusal belirtilerdir. PMS için özel bir idrar testi yoktur. Doktorunuz, diğer hastalıkları elemek veya hormon seviyelerinizi kontrol etmek için idrar testi isteyebilir. Bu test genellikle yumurtlama (ovulasyon) zamanını belirlemek için kullanılan bir idrar testi olabilir.

PMS çok yaygındır. Kadınların yaklaşık %90'ı adet öncesi bazı belirtiler yaşar, ancak %20-30'u günlük yaşamı etkileyen orta ila şiddetli PMS yaşar.

PMS, özellikle adet gören kadınları ve genç kızları etkiler. Genellikle 20'li yaşlardan 40'lı yaşlara kadar daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Göğüslerde hassasiyet ve şişlik
• Karında şişkinlik ve gaz
• Yorgunluk ve uyku sorunları
• Sinirlilik, ruh hali dalgalanmaları
• Baş ağrısı
• Sivilce çıkması
• Yiyecek isteği (özellikle tatlı veya tuzlu)

Çocuklarda belirtiler

• Ergenlik döneminde adet başlayan genç kızlarda PMS benzeri belirtiler görülebilir.
• Karın ağrısı, duygusal hassasiyet ve okul başarısında geçici düşüş olabilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Menopoza yaklaşan kadınlarda PMS belirtileri şiddetlenebilir veya düzensizleşebilir.
• Uykusuzluk, sıcak basmaları ve ruh hali değişimleri daha belirgin olabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• PMS'nin kesin nedeni bilinmemektedir.
• Adet döngüsü boyunca hormon seviyelerindeki dalgalanmalar (östrojen ve progesteron)
• Beyindeki kimyasalların (serotonin gibi) değişmesi

Risk faktörleri

• Stresli yaşam tarzı
• Düzensiz uyku
• Yetersiz beslenme
• Ailede PMS öyküsü
• Ruhsal bozukluklar (depresyon, anksiyete)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Belirtiler şiddetlenirse ve günlük işlerinizi yapamaz hale gelirseniz
• PMS belirtileri iki ay içinde geçmezse veya kötüleşirse
• İdrar testi sonucunuzu anlamakta güçlük çekerseniz

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Adet öncesi belirtileriniz sizi rahatsız ediyorsa bir kadın doğum uzmanına muayene olun.
• Düzenli jinekolojik kontrollerinizi ihmal etmeyin.

Tanı

PMS tanısı, en az iki adet döngüsü boyunca belirtilerinizin günlük olarak kaydedilmesiyle konulur. Doktorunuz, diğer hastalıkları ekarte etmek için idrar tahlili, tiroid testleri veya diğer kan testleri isteyebilir. Yumurtlama idrar testi, adet döngünüzün düzenini anlamanıza yardımcı olabilir.

Yapılabilecek testler

• Belirti günlüğü tutmak (en önemli adım)
• Tam kan sayımı ve tiroid fonksiyon testleri (kan testi)
• İdrar tahlili (enfeksiyon veya diğer sorunları elemek için)
• Yumurtlama (ovulasyon) idrar testi (isteğe bağlı)

Randevunuzda neler beklenir

Doktorunuz size bir belirti günlüğü vermenizi isteyecek. Birkaç ay boyunca belirtilerinizi, ne zaman başladığını ve ne zaman geçtiğini yazmanız gerekecek. Gerekirse idrar ve kan testleri yapılacaktır. Bu testler genellikle basit ve ağrısızdır.

Tedavi

PMS tedavisi, belirtileri hafifletmeye ve yaşam kalitenizi artırmaya yöneliktir. Tedavi kişiye özeldir ve yaşam tarzı değişiklikleri, beslenme düzenlemeleri, egzersiz ve gerekirse ilaç tedavisi içerebilir. PMS için tek bir idrar testi tedavi sağlamaz; test sadece tanıya yardımcı olur.

Evde kişisel bakım

• Düzenli egzersiz yapmak (haftada 3-4 kez yürüyüş, yüzme, yoga)
• Sağlıklı beslenmek (kafein, tuz ve şeker alımını azaltmak)
• Stres yönetimi (meditasyon, derin nefes alma)
• Uyku düzenine dikkat etmek (her gece 7-8 saat uyku)
• Günlük belirti takibi yaparak tetikleyicileri fark etmek

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, belirtilerinize göre ağrı kesiciler, doğum kontrol hapları veya ruh hali düzenleyici ilaçlar önerebilir. Bu ilaçları doktor kontrolünde kullanmanız önemlidir. PMS için vitamin takviyeleri (B6, kalsiyum, magnezyum) de bazen önerilir, ancak doktorunuza danışmadan kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

PMS tedavisinde cerrahi genellikle gerekli değildir. Çok nadir durumlarda, şiddetli ve tedaviye dirençli vakalarda yumurtalıkların alınması düşünülebilir, ancak bu çok aşırı bir seçenektir ve doktorunuzla detaylıca konuşulmalıdır.

Bu durumla yaşamak

PMS ile yaşamak, belirtilerinizi tanımayı ve onlarla başa çıkmayı öğrenmek demektir. Belirti günlüğü tutmak, hangi günlerde zorlandığınızı görmenizi sağlar. O günler için planlama yaparak iş ve sosyal hayatınızı daha rahat yönetebilirsiniz.

Yaşam tarzı ipuçları

• Kafein, alkol ve sigaradan uzak durmak
• Düzenli uyku saatleri belirlemek
• Stres azaltıcı aktiviteler (kitap okumak, müzik dinlemek) eklemek
• Gün içinde kısa molalar vermek
• Destek gruplarına katılmak veya güvendiğiniz bir arkadaşla konuşmak

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenmek PMS belirtilerini hafifletebilir. Lifli gıdalar (tam tahıllar, sebzeler), protein (tavuk, balık, kurubaklagil) ve sağlıklı yağlar (zeytinyağı, avokado) tüketmek faydalıdır. Kalsiyum açısından zengin süt ürünleri de yardımcı olabilir. Egzersiz, endorfin salgılayarak ruh halinizi iyileştirir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

PMS, ruh hali dalgalanmalarına, sinirliliğe ve depresif hislere neden olabilir. Bu durum geçicidir, ancak sürekli depresyon yaşıyorsanız bir ruh sağlığı uzmanına danışmanız önemlidir. Kendinize karşı nazik olun ve ihtiyaç duyduğunuzda destek isteyin.

Önleme

PMS tamamen önlenemez, çünkü doğal bir hormonal süreçtir. Ancak yaşam tarzı değişiklikleriyle belirtilerin şiddeti azaltılabilir. Düzenli egzersiz, sağlıklı beslenme ve stres yönetimi önleyici rol oynar.

Aşılar

PMS için bir aşı yoktur.

Tarama programları

PMS için rutin bir tarama testi yoktur. Ancak düzenli jinekolojik kontroller sırasında belirtileriniz değerlendirilebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• PMDD denilen şiddetli bir form gelişebilir (premenstrüel disforik bozukluk)
• Depresyon ve anksiyete bozuklukları riskinde artış
• İlişkilerde ve iş yaşamında sorunlar
• Kronik yorgunluk ve uyku bozuklukları

Uzun vadeli görünüm

PMS, tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle genellikle iyi yönetilebilir. Çoğu kadın belirtilerini kontrol altına alabilir ve kaliteli bir hayat sürdürebilir. Menopozla birlikte PMS belirtileri tamamen kaybolur. Unutmayın, yalnız değilsiniz ve yardım almak güçlülüktür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.