Prolactin blood test

Genel Bakış

Prolaktin testi, kanınızdaki prolaktin hormonu seviyesini ölçen basit bir kan testidir. Prolaktin, süt üretimini sağlayan ve vücudun birçok işlevinde rol oynayan bir hormondur.

Prolaktin testi, özellikle adet düzensizliği, süt akıntısı veya kısırlık gibi şikayetlerle başvuran kadınlarda sıkça istenen bir testtir.

Hem kadınları hem erkekleri etkileyebilir. Kadınlarda daha sık görülen belirtiler nedeniyle test daha yaygın yapılır, ancak erkeklerde de cinsel isteksizlik veya baş ağrısı gibi durumlarda istenebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Kadınlarda adet düzensizliği veya adetin tamamen kesilmesi
• Meme ucundan süte benzer akıntı gelmesi (galaktore)
• Baş ağrısı
• Görme bulanıklığı veya çift görme
• Cinsel istekte azalma
• Kısırlık

Çocuklarda belirtiler

• Büyüme geriliği
• Ergenlikte gecikme
• Baş ağrısı

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Sürekli baş ağrısı
• Görme alanında daralma veya kayıp
• Cinsel işlevlerde azalma

Nedenler

Ana nedenler

• Hipofiz bezinde iyi huylu tümör (prolaktinoma)
• Bazı ilaçlar (antidepresanlar, tansiyon ilaçları gibi)
• Tiroid bezinin az çalışması (hipotiroidi)
• Böbrek yetmezliği
• Aşırı stres veya yoğun egzersiz

Risk faktörleri

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ani ve şiddetli baş ağrısı
• Ani görme kaybı
• Bilinç bulanıklığı

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Adet düzensizliği
• Meme ucundan sıvı gelmesi

Tanı

Prolaktin testi, koldan alınan bir kan örneği ile yapılır. Doktorunuz ayrıca tiroid fonksiyon testleri ve gebelik testi gibi ek testler de isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Kan prolaktin düzeyi ölçümü
• Hipofiz MR (manyetik rezonans) görüntüleme (yükseklik durumunda)
• Tiroid uyarıcı hormon (TSH) testi
• Gebelik testi (kadınlarda)

Randevunuzda neler beklenir

Test için genellikle sabah aç karnına kan alınır. Stres prolaktin seviyesini yükseltebileceği için sakin olmanız istenir. Kan alma işlemi birkaç dakika sürer ve sonuçlar genellikle birkaç gün içinde çıkar.

Tedavi

Tedavi, prolaktin yüksekliğinin nedenine bağlıdır. Çoğu durumda ilaç tedavisi ile prolaktin seviyesi normale döner ve belirtiler düzelir.

Evde kişisel bakım

• Stresten uzak durmaya çalışın
• Düzenli uyku uyuyun
• Aşırı egzersizden kaçının
• Doktor önerisi olmadan ilaç kullanmayın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, prolaktin seviyesini düşüren ilaçlar reçete edebilir. Bu ilaçlar genellikle tablet şeklindedir ve düzenli kullanıldığında etkilidir. Tedavi süresince düzenli kan testleri ile takip yapılır. İlaçların dozu ve süresi doktorunuz tarafından ayarlanır, asla kendi başınıza değiştirmeyin.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

İlaç tedavisine yanıt alınamayan büyük hipofiz tümörlerinde veya ilaç yan etkileri şiddetli olduğunda cerrahi müdahale düşünülebilir. Karar, endokrinoloji ve beyin cerrahisi uzmanları tarafından birlikte verilir.

Bu durumla yaşamak

Prolaktin yüksekliği tanısı aldıysanız, düzenli doktor kontrollerinizi aksatmamalı ve önerilen kan testlerini zamanında yaptırmalısınız.

Yaşam tarzı ipuçları

• Stres yönetimi (meditasyon, nefes egzersizleri gibi)
• Yeterli ve kaliteli uyku
• Düzenli, orta düzeyde egzersiz
• Doktorunuzla konuşmadan yeni bir ilaç kullanmamak

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenmek ve kalsiyum ile D vitamini açısından zengin gıdalar (süt, yoğurt, yeşil yapraklı sebzeler) tüketmek önemlidir. Aşırı egzersizden kaçının, ancak haftada birkaç kez yürüyüş gibi hafif egzersizler faydalı olabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Prolaktin yüksekliği ruh hali, cinsel istek ve genel yaşam kalitesi üzerinde etkili olabilir. Tedavi ile bu sorunlar genellikle düzelir. Kendinizi üzgün veya endişeli hissederseniz, doktorunuzla veya bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Prolaktin yüksekliğinin tamamen önlenmesi her zaman mümkün değildir. Ancak altta yatan nedenler (örneğin tiroid hastalığı) tedavi edilerek ve stresten kaçınılarak risk azaltılabilir.

Tarama programları

Rutin bir tarama testi değildir, sadece belirtiler varlığında doktor önerisiyle yapılır.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kemik erimesi (osteoporoz) riskinde artış
• Adet düzensizliği ve kısırlık
• Cinsel işlev bozukluğu
• Büyük tümörlerde görme kaybı
• Hipofiz bezinin diğer hormonlarının baskılanması

Uzun vadeli görünüm

Prolaktin yüksekliği genellikle tedavi edilebilir bir durumdur. İlaç tedavisi çoğu hastada etkilidir ve belirtiler düzelir. Erken tanı ve düzenli takip ile komplikasyonların önüne geçilebilir. Umutlu olmak için her neden var.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.