Hırıltı kan testi açıklaması

Genel Bakış

Hırıltı, nefes alırken veya verirken duyulan tiz, ıslık benzeri bir sestir. Genellikle akciğerlere giden hava yollarının daralması sonucu oluşur. 'Hırıltı kan testi' denilen test, bu hırıltının nedenini bulmaya yardımcı olan bir dizi kan tahlilidir. Bu testler alerji, enfeksiyon veya iltihap belirtilerini araştırır.

Evet, hırıltı özellikle çocuklarda ve astım hastalarında sık görülen bir şikayettir. Her yaşta ortaya çıkabilir.

Hırıltı, astımı olan kişilerde, alerjik bünyesi olanlarda, sigara içenlerde, solunum yolu enfeksiyonu geçirenlerde ve bazı kalp hastalığı olanlarda daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Nefes alırken veya verirken ıslık benzeri tiz ses
• Nefes darlığı veya göğüste sıkışma hissi
• Öksürük, özellikle gece veya sabaha karşı
• Nefes almakta zorlanma

Çocuklarda belirtiler

• Beslenme veya oyun sırasında hırıltı ve öksürük
• Hızlı nefes alma
• Burun kanatlarının hareket etmesi (nefes alırken)
• Huzursuzluk, uyku sorunları

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Nefes darlığı ve yorgunluk
• Göğüs ağrısı veya sıkışması
• Dudaklarda veya tırnaklarda morarma
• Kronik öksürük

Nedenler

Ana nedenler

• Astım - hava yollarının kronik iltihabı
• Alerjik reaksiyonlar (polen, toz, hayvan tüyü gibi)
• Solunum yolu enfeksiyonları (bronşit, zatürre)
• Kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH)
• Gastroözofageal reflü (mide asidinin yemek borusuna kaçması)
• Sigara dumanına veya hava kirliliğine maruziyet

Risk faktörleri

• Ailede astım veya alerji öyküsü
• Sigara kullanımı veya pasif içicilik
• Obezite
• Sık solunum yolu enfeksiyonu geçirmek
• Mesleki kimyasallar veya tozlara maruz kalmak

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Hırıltı aniden başlarsa ve şiddetliyse
• Nefes almakta zorlanıyorsanız
• Dudaklarınız morarıyorsa
• İlk kez hırıltı oluyorsa ve nedenini bilmiyorsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hırıltı sık tekrarlıyorsa, hafif şiddette ise
• Gece uykunuzu bölen öksürük veya hırıltı varsa
• Hırıltınızın nedeni astım veya alerji ise düzenli kontrol için

Tanı

Doktorunuz önce şikayetlerinizi dinler, bir stetoskopla akciğerlerinizi dinler. Hırıltının nedenini anlamak için solunum fonksiyon testleri, alerji testleri ve kan testleri isteyebilir. Hırıltı kan testi bu sürecin bir parçasıdır.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene ve oskültasyon (stetoskopla dinleme)
• Tam kan sayımı (enfeksiyon veya alerji belirtileri için)
• Alerji testi (immunglobulin E düzeyi veya spesifik IgE)
• Enfeksiyon belirteçleri (CRP, sedimantasyon gibi)
• Solunum fonksiyon testleri (spirometri)

Randevunuzda neler beklenir

Kan testi için bir sağlık çalışanı kolunuzdan bir tüp kan alır. Bu işlem genellikle birkaç dakika sürer. Sonuçlar birkaç saat içinde veya ertesi gün çıkabilir. Doktorunuz sonuçları diğer bulgularla birlikte değerlendirecektir.

Tedavi

Hırıltının tedavisi, altta yatan nedene bağlıdır. Astım, alerji, enfeksiyon veya reflü gibi farklı nedenler farklı tedaviler gerektirir. Kan testi sonuçları, doğru tedaviyi planlamaya yardımcı olur.

Evde kişisel bakım

• Tetkik sonuçlanana kadar hırıltıyı tetikleyen maddelerden (toz, duman, polen) uzak durun
• Bol su için, buhar banyosu yapın (sıcak duş buharı solunum yollarını rahatlatabilir)
• Başınızı yüksekte tutarak uyuyun
• Stresten kaçının, sakinleşmeye çalışın

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz hırıltının nedenine göre ilaç tedavisi önerebilir. Örneğin astım durumunda hava yollarını açan ve iltihabı azaltan solunum cihazları (inhaler) kullanılır. Alerjik durumlarda antihistaminik içeren ilaçlar, enfeksiyon varsa antibiyotik veya antiviral ilaçlar verilebilir. Mide reflüsü için mide asidini azaltan ilaçlar kullanılır. Tedavi planınızı doktorunuz belirleyecektir. Kesinlikle kendi başınıza ilaç kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Hırıltı genellikle cerrahi gerektirmez. Ancak nadiren yabancı cisim aspirasyonu (nefes borusuna kaçan cisim) veya tümör gibi durumlarda cerrahi gerekebilir. Bu çok enderdir.

Bu durumla yaşamak

Hırıltınız varsa tetikleyicilerden kaçınmak önemlidir. Alerjiniz varsa evde toz tutan eşyaları azaltın, düzenli temizlik yapın. Astımınız varsa doktorunuzun önerdiği ilaçları düzenli kullanın ve belirtilerinizi takip edin. Kan testi sonuçlarınızı doktorunuzla düzenli olarak değerlendirin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sigara içmeyin ve dumanlı ortamlardan uzak durun
• Düzenli egzersiz yapın ama aşırı yormayın
• Stres yönetimi için nefes egzersizleri veya meditasyon deneyin
• Evde nem seviyesini uygun düzeyde tutun (çok kuru hava hırıltıyı artırabilir)

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı ve dengeli beslenme genel sağlığınızı destekler. Alerji yapıcı yiyeceklerden kaçının. Egzersiz yapın, ancak soğuk havada veya kirli ortamda aşırı efordan kaçının. Egzersiz öncesi ısınma yapın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli hırıltı yaşamak kaygı ve strese neden olabilir. Nefes almakta zorlanma korkusu günlük yaşamı etkileyebilir. Bu duygularınızı doktorunuzla paylaşın. Gerekirse bir psikolog veya psikiyatristten destek alabilirsiniz.

Önleme

Hırıltının tamamen önlenmesi her zaman mümkün değildir. Ancak altta yatan nedenlere yönelik önlemler alınabilir. Alerjilerinizi bilmek, tetikleyicilerden kaçınmak ve sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemek hırıltı ataklarını azaltabilir.

Aşılar

Grip ve zatürre aşıları, solunum yolu enfeksiyonlarına bağlı hırıltıyı önlemeye yardımcı olabilir. Özellikle astım veya KOAH gibi kronik hastalığı olanlar için aşılar önerilir. Doktorunuzla aşı takviminizi konuşun.

Tarama programları

Düzenli bir tarama testi yoktur. Ancak ailenizde astım veya alerji öyküsü varsa, belirtiler ortaya çıktığında erken doktora başvurmak önemlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Uzun süreli solunum sıkıntısı akciğer hasarına yol açabilir
• Kronikleşen hırıltı uyku bozukluğuna, yorgunluğa neden olabilir
• Şiddetli astım atakları hayatı tehdit edebilir
• Tedavi edilmeyen enfeksiyonlar akciğerlere yayılabilir

Uzun vadeli görünüm

Çoğu hırıltı nedeni tedavi edilebilir veya kontrol altına alınabilir. Astım ve alerji gibi kronik durumlarda düzenli doktor takibi ve tedavi ile günlük yaşamınızı rahatça sürdürebilirsiniz. Erken tanı ve uygun tedavi ile görünüm genellikle iyidir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.