Ödem işlemine hazırlık

Genel Bakış

Ödem, vücudunuzdaki dokularda fazla sıvı birikmesi sonucu oluşan şişliktir. Genellikle bacaklarda, ayak bileklerinde veya ellerde görülür. Kalp ve dolaşım sistemi sorunları ödeme neden olabilir.

Evet, ödem özellikle kalp ve dolaşım sorunları olan kişilerde yaygın görülen bir durumdur.

Ödem, kalp yetmezliği, böbrek hastalığı veya lenf sistemi sorunları olan herkesi etkileyebilir. Ayrıca uzun süre ayakta kalan veya hareketsiz kalan kişilerde de sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Bacaklarda, ayak bileklerinde veya ellerde şişlik
• Cildin gergin veya parlak görünmesi
• Şişen bölgeye bastırınca çöküntü oluşması (gode bırakan ödem)
• Şişlik nedeniyle hareket kısıtlılığı

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda ödem genellikle yüzde veya göz çevresinde şişlik olarak başlar
• İdrar miktarında azalma
• Çocukta huzursuzluk veya yorgunluk

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda daha belirgin bacak şişlikleri
• Ciltte incelme ve yara oluşma riski
• Denge sorunlarına bağlı düşme riski

Nedenler

Ana nedenler

• Kalp yetmezliği (kalbin yeterince kan pompalayamaması)
• Böbrek hastalıkları (vücuttan sıvı atılımının bozulması)
• Lenf sistemi sorunları (lenf ödemi)
• Damar tıkanıklığı veya varisler
• Uzun süre hareketsiz kalma (örneğin uçak yolculuğu)

Risk faktörleri

• Kalp, böbrek veya karaciğer hastalığı öyküsü
• Yüksek tansiyon
• Obezite
• Fazla tuz tüketimi
• Hormonal değişiklikler (hamilelik, adet dönemi)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Nefes darlığı veya göğüs ağrısı eşlik ediyorsa
• Şişlik aniden ortaya çıktıysa veya hızla artıyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Şişlik birkaç gündür geçmiyorsa
• Ayak veya bacakta ağrı, kızarıklık varsa
• İdrar miktarınızda azalma fark ederseniz

Tanı

Doktorunuz önce fizik muayene yapacak ve şişliğin olduğu bölgeyi inceleyecektir. Ardından ödemin nedenini bulmak için testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Kan testleri (böbrek, karaciğer ve kalp fonksiyonları için)
• İdrar tahlili
• Kalp ultrasonu (ekokardiyografi)
• Damar ultrasonu (venöz Doppler)
• Bazen bilgisayarlı tomografi (BT) veya manyetik rezonans görüntüleme (MR)

Randevunuzda neler beklenir

Tanı için genellikle birkaç farklı teste ihtiyaç duyulur. Testler acı vermez ve çoğu ayakta yapılabilir. Ödemin nedenine göre kardiyoloji, nefroloji veya damar cerrahisi bölümlerine yönlendirilebilirsiniz.

Tedavi

Ödem tedavisi, altta yatan nedene yöneliktir. Amaç sıvı birikimini azaltmak ve şişliği rahatlatmaktır.

Evde kişisel bakım

• Bacaklarınızı mümkün olduğunca yukarıda tutun (yatarken ayaklarınızın altına yastık koyun)
• Uzun süre aynı pozisyonda kalmayın, sık sık hareket edin
• Tuz tüketimini azaltın (işlenmiş gıdalardan uzak durun)
• Bol su için (doktorunuz aksini söylemedikçe)
• Sıkı giysilerden kaçının, rahat ve bol kıyafetler tercih edin

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz altta yatan nedene göre ilaç tedavisi önerebilir. Örneğin kalp yetmezliğine bağlı ödemde sıvı atılımını artıran ilaçlar kullanılır. Ayrıca varis çorapları gibi destekleyici ürünler önerilebilir. Tedaviyi doktorunuz belirlemelidir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Damar tıkanıklığı veya ciddi venöz yetmezlik durumlarında, nadiren cerrahi müdahale gerekebilir. Doktorunuz size en uygun seçeneği anlatacaktır.

Bu durumla yaşamak

Ödemle yaşarken ayaklarınızı yüksekte tutmak, düzenli hareket etmek ve tuzu azaltmak önemlidir. Şişliği takip etmek için her gün aynı saatte tartılabilirsiniz.

Yaşam tarzı ipuçları

• Gün içinde sık sık kısa yürüyüşler yapın
• Otururken bacaklarınızı çapraz yapmayın
• Uzun uçak veya araba yolculuklarında bacak egzersizleri yapın
• Düzenli olarak doktor kontrollerinizi ihmal etmeyin

Diyet ve egzersiz

Düşük tuzlu bir diyet uygulayın ve işlenmiş gıdalardan kaçının. Yürüyüş, yüzme gibi hafif egzersizler kan dolaşımını artırarak ödemi azaltabilir. Egzersize başlamadan önce doktorunuza danışın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Ödem, fiziksel rahatsızlığın yanı sıra endişe ve stres yaratabilir. Özellikle görünümdeki değişiklikler rahatsız edici olabilir. Duygusal destek almak için doktorunuzla veya bir psikologla konuşun.

Önleme

Ödemin tamamen önlenmesi her zaman mümkün olmayabilir, ancak altta yatan hastalığı yönetmek ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları edinmek riski azaltır. Tuzu sınırlamak, hareketli olmak ve ideal kilonuzu korumak önemlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Ciltte sertleşme ve renk değişikliği (staz dermatiti)
• Ciltte yara ve enfeksiyon (selülit)
• Hareket kısıtlılığı ve kas güçsüzlüğü
• Derin ven trombozu (pıhtı oluşumu)

Uzun vadeli görünüm

Tedaviyle ödem genellikle kontrol altına alınabilir. Şişlik azalır, rahatlama sağlanır. Altta yatan kalp veya dolaşım sorununun iyi yönetilmesi uzun vadede hayat kalitesini artırır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.