Histerektomi genel bakış

Genel Bakış

Rahim alınması ameliyatıdır. Rahim, bebeğin büyüdüğü organdır. Bu ameliyatta rahim tamamen çıkarılır. Bazen yumurtalıklar ve tüpler de alınabilir.

Evet, oldukça yaygındır. Dünyada ve Türkiye'de kadınların yaklaşık %30'u 60 yaşına kadar bu ameliyatı geçirmektedir.

Genellikle 40-50 yaş arası kadınlara yapılır. Ancak daha genç veya daha yaşlı kadınlarda da gerekebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Şiddetli ve uzun süren adet kanamaları
• Kronik pelvik ağrı (kasık bölgesinde sürekli ağrı)
• Rahim miyomları (iyi huylu tümörler)
• Endometriozis (rahim iç tabakasının dışarıda büyümesi)
• Rahim sarkması (uterus prolapsusu)
• Rahim, yumurtalık veya rahim ağzı kanseri

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Menopoz sonrası kanama
• Rahim sarkması
• Kanser tedavisi

Nedenler

Ana nedenler

• Rahim miyomları
• Endometriozis
• Adenomyozis (rahim iç tabakasının kas duvarına büyümesi)
• Rahim sarkması
• Kanser (rahim, yumurtalık, rahim ağzı)
• Kontrol edilemeyen enfeksiyonlar

Risk faktörleri

• Ailede rahim kanseri öyküsü
• Obezite
• Doğum yapmamış olmak
• Yüksek tansiyon ve diyabet gibi hastalıklar
• Yaş (40 yaş üstü)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Anormal vajinal kanama
• Şiddetli pelvik ağrı
• Adet kanamasının çok uzun sürmesi (7 günden fazla)

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Düzenli jinekolojik muayene
• Adet düzensizlikleri
• Pelvik muayenede kitle saptanması

Tanı

Doktor önce şikayetlerinizi dinler ve pelvik muayene yapar. Ardından kesin tanı için bazı testler ister.

Yapılabilecek testler

• Pelvik ultrason (karından veya vajinal yoldan)
• Kan testleri (kansızlık, enfeksiyon)
• Rahim filmi (histerosalpingografi) veya MR
• Rahim içi örnekleme (biyopsi) - kanser şüphesinde

Randevunuzda neler beklenir

Muayene ve testler genellikle ağrısızdır. Rahim içi örnekleme hafif kramp yapabilir. Sonuçlar birkaç gün içinde çıkar.

Tedavi

Histerektomi, başka tedavilerin işe yaramadığı veya mümkün olmadığı durumlarda düşünülen bir ameliyattır. Ameliyat öncesi ilaç tedavisi, rahim içi araç veya minimal invaziv yöntemler denenebilir.

Evde kişisel bakım

• Ameliyat öncesi doktorunuzun önerdiği şekilde beslenin (demir açısından zengin)
• Sigara kullanıyorsanız bırakın
• Ameliyat sonrası ağır kaldırmaktan kaçının
• Dinlenin ve yavaşça günlük aktivitelere dönün

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz öncelikle ilaçlarla (örneğin ağrı kesiciler, hormon ilaçları) veya rahim içi araç (spiral) gibi yöntemlerle belirtilerinizi kontrol altına almaya çalışabilir. Bazı durumlarda miyomları küçültmek için embolizasyon gibi girişimsel yöntemler uygulanabilir. Histerektomi, bu tedavilerin yetersiz kaldığı durumlarda düşünülür.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ameliyat genellikle şu durumlarda önerilir: ilaç veya diğer tedavilere yanıt alınamayan şiddetli kanama, kanser, büyük miyomlar, rahim sarkması, endometriozis. Ameliyatın türü (karından veya vajinal yoldan) duruma göre belirlenir.

Bu durumla yaşamak

Ameliyat sonrası ilk birkaç hafta dinlenme önemlidir. 4-6 hafta boyunca ağır kaldırmamalı, cinsel ilişkiye girmemeli ve egzersiz yapmamalısınız. Vücudunuzu dinleyin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Hafif yürüyüşler yapın
• Bol sıvı tüketin
• Kabızlığı önlemek için lifli gıdalar yiyin
• Doktorunuzun izni olmadan araba kullanmayın

Diyet ve egzersiz

İlk haftalarda hafif yürüyüş iyidir. Ağır egzersizler için doktor izni gerekir. Demir ve protein açısından zengin beslenmek iyileşmeyi hızlandırır.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Rahim alınması bazı kadınlarda duygusal etkiler yaratabilir. Hamilelik yeteneğinin kaybı üzüntüye yol açabilir. Hormonal değişiklikler (yumurtalıklar da alındıysa) ruh halini etkileyebilir. Endişelerinizi doktorunuzla paylaşın.

Önleme

Histerektomi gerektiren durumların çoğu tamamen önlenemez. Ancak düzenli jinekolojik kontroller, erken teşhis ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları bazı hastalıkların ilerlemesini yavaşlatabilir.

Aşılar

Rahim ağzı kanserine karşı HPV aşısı yaptırmak, kansere bağlı histerektomi riskini azaltabilir. Aşı hakkında doktorunuzla konuşun.

Tarama programları

Smear testi (Pap smear) rahim ağzı kanserini erken yakalar. Düzenli yaptırmak önemlidir. Yaşa göre doktorunuz size hangi tarama testlerini yaptırmanız gerektiğini söyleyecektir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Tedavi edilmeyen miyomlar veya endometriozis kronik ağrıya ve kansızlığa yol açabilir
• Kanser teşhis edilmezse yayılabilir
• Rahim sarkması idrar kaçırma ve bağırsak sorunlarına neden olabilir

Uzun vadeli görünüm

Histerektomi genellikle başarılı bir ameliyattır ve birçok kadın için yaşam kalitesini önemli ölçüde artırır. Ameliyat sonrası şikayetleriniz azalır. Tam iyileşme 6-8 hafta sürer. Uzun dönemde sağlık kontrollerinizi ihmal etmeyin. Doktorunuzla düzenli görüşün.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.