Itchy skin in older adults

Genel Bakış

Yaşlılarda kaşıntılı cilt (pruritus), cildin kaşınma hissi ile ortaya çıkan ve sık görülen bir durumdur. Genellikle cilt kuruluğundan kaynaklanır ancak başka sağlık sorunlarının da belirtisi olabilir.

Evet, 65 yaş üstü yetişkinlerde oldukça yaygındır. Her 3 yaşlıdan yaklaşık 1'i zaman zaman kaşıntı şikayeti yaşar.

Özellikle 65 yaş ve üzeri bireyleri etkiler. Cilt yaşlandıkça incelir, kurur ve kaşıntıya daha yatkın hale gelir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ciltte yaygın veya bölgesel kaşıntı hissi
• Kuruluk, pullanma veya çatlaklar
• Kaşıntıya bağlı kızarıklık ve tahriş
• Kaşıma sonucu oluşan çizikler veya kabuklanma

Çocuklarda belirtiler

• Yetişkinlerdeki belirtilerle benzer olsa da çocuklarda kaşıntı daha çok egzama veya alerjik reaksiyonlarla ilişkilidir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Cilt kuruluğu belirgindir; cilt ince ve kırışıktır.
• Kaşıntı geceleri daha da kötüleşebilir ve uykuyu bölebilir.
• Kaşıntılı bölge zamanla kalınlaşabilir ve renk değiştirebilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Cilt kuruluğu (kseroz) – en sık neden
• Egzama veya sedef hastalığı gibi cilt rahatsızlıkları
• Alerjik reaksiyonlar (sabun, deterjan, kumaş gibi maddelere)
• Böbrek veya karaciğer hastalıkları
• Tiroid sorunları veya demir eksikliği
• Bazı ilaçlar (yan etki olarak)

Risk faktörleri

• Yaşlanma (cilt incelir ve nemini kaybeder)
• Kuru ve soğuk hava
• Sıcak suyla sık banyo yapmak
• Sert sabunlar ve parfümlü ürünler kullanmak
• Şeker hastalığı (diyabet) gibi kronik hastalıklar
• Stres ve kaygı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Kaşıntı aniden başlar ve çok şiddetliyse
• Kaşıntı ile birlikte ateş, kilo kaybı veya gece terlemesi varsa
• Ciltte yaygın döküntü, içi su dolu kabarcıklar veya morarma olmuşsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Kaşıntı birkaç haftadır devam ediyorsa ve evdeki önlemler fayda etmiyorsa
• Ciltte sürekli tahriş, enfeksiyon veya yara varsa
• Kaşıntı uykunuzu bozuyor veya günlük yaşamınızı etkiliyorsa

Tanı

Doktor önce tıbbi geçmişinizi ve şikayetlerinizi dinler, ardından cildinizi dikkatlice muayene eder. Gerekirse kan testleri veya alerji testleri isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Kan testleri (tam kan sayımı, karaciğer ve böbrek fonksiyonları, tiroid hormonları)
• Alerji testleri (yama testi veya deri prick testi)
• Cilt biyopsisi (nadiren gerekir, küçük bir deri parçasının laboratuvarda incelenmesi)

Randevunuzda neler beklenir

Teşhis süreci genellikle basittir ve çoğu zaman nedeni bulunur. Bazen hiçbir neden bulunamazsa 'idiyopatik kaşıntı' denebilir. Doktorunuz tedavi planını size özel olarak belirleyecektir.

Tedavi

Tedavi, kaşıntının altında yatan nedene yöneliktir. Amaç kaşıntıyı azaltmak, cildi rahatlatmak ve yaşam kalitesini artırmaktır.

Evde kişisel bakım

• Cildinizi günde bir kez nemlendirici krem veya losyonla nemlendirin (özellikle duştan sonra).
• Ilık suyla duş alın, sıcak sudan kaçının.
• Yumuşak, pamuklu kıyafetler giyin, yün veya sentetik kumaşlardan uzak durun.
• Tırnaklarınızı kısa tutun ve kaşımaktan kaçınmak için kaşıntıyı bastırmak için soğuk kompres uygulayın.
• Stresten uzak durun; gevşeme teknikleri deneyin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz cilt kuruluğu için nemlendiriciler, kaşıntıyı azaltmak için antihistaminik ilaçlar veya kortizonlu kremler önerebilir. Bazı durumlarda ışık tedavisi (fototerapi) veya altta yatan hastalığa yönelik ilaçlar (örneğin böbrek hastalığında kaşıntıyı azaltan tedaviler) kullanılabilir. Hangi tedavinin size uygun olduğunu mutlaka doktorunuz belirlemelidir.

Bu durumla yaşamak

Kaşıntıyla başa çıkmak için düzenli cilt bakımı yapın, sakin kalın ve kaşıntılı bölgeleri soğuk suyla yıkayarak rahatlamaya çalışın. Uygun bir uyku ortamı oluşturmak (serin ve nemli oda) gece kaşıntılarını azaltabilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Bol su için; cildin nemli kalmasına yardımcı olur.
• Cildi tahriş eden sert sabunlar, parfümlü losyonlar ve saç boyaları gibi ürünlerden kaçının.
• Düzenli uyku alışkanlığı edinin; uykusuzluk kaşıntıyı artırabilir.
• Kaşımak yerine kaşıntılı bölgeye hafifçe vurun veya soğuk bir bez uygulayın.

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı beslenme ve düzenli egzersiz genel sağlığa iyi gelir ancak kaşıntıyı doğrudan etkilemez. Bununla birlikte, aşırı sıcaklamaya neden olan egzersizler kaşıntıyı tetikleyebilir; ılımlı hareketler tercih edilmelidir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli kaşıntı uykuyu, sosyal hayatı ve psikolojik iyilik halini olumsuz etkileyebilir. Kaygı veya depresyon belirtileri yaşıyorsanız doktorunuzla veya bir psikologla konuşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Kaşıntıyı tamamen önlemek mümkün olmasa da düzenli cilt bakımı, nemlendirme ve tahriş edici maddelerden kaçınarak riski önemli ölçüde azaltabilirsiniz.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Cilt enfeksiyonları (bakteriyel veya mantar)
• Yara izi veya cilt kalınlaşması (likenifikasyon)
• Uyku bozuklukları ve kronik yorgunluk
• Depresyon ve sosyal izolasyon

Uzun vadeli görünüm

Uygun tedavi ve düzenli bakım ile kaşıntı çoğu zaman kontrol altına alınabilir. Yaşam kalitesi önemli ölçüde artar. Kaşıntıya neden olan durum tedavi edilirse (örneğin böbrek hastalığı), kaşıntı tamamen geçebilir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.