Sistoskopi hazırlığı

Genel Bakış

Sistoskopi, mesane (idrar torbası) ve idrar yolunun (üretra) içini görmek için kullanılan bir işlemdir. Doktor, ince, ışıklı bir tüp olan sistoskopu idrar yolundan mesaneye ilerletir. Bu işlem sayesinde doktor, idrar yolu sorunlarını teşhis edebilir veya tedavi edebilir.

Sistoskopi, idrar yolu sorunlarını değerlendirmek için sıkça kullanılan bir yöntemdir. Her yıl binlerce kişi bu işlemi olur.

Sistoskopi, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, idrarda kan görülmesi, idrar yaparken ağrı veya mesane sorunları yaşayan herkese uygulanabilir. Hem erkeklerde hem de kadınlarda kullanılır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• İdrar yaparken yanma veya ağrı
• Sık idrara çıkma
• İdrarda kan görülmesi
• İdrar yaparken zorlanma

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda idrar yaparken ağlama veya huzursuzluk
• Altına kaçırma
• Ateş
• Karın ağrısı

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda idrar kaçırma
• İdrar yaparken zorlanma
• Mesane ağrısı
• Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları

Nedenler

Ana nedenler

• İdrar yolu enfeksiyonları
• Mesane taşları
• İdrar yolu tıkanıklıkları
• Mesane veya idrar yolu tümörleri
• İdrar kaçırma

Risk faktörleri

• İleri yaş
• Sigara kullanımı
• Kronik idrar yolu enfeksiyonları
• Mesane taşı öyküsü
• Ailede mesane kanseri öyküsü

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• İdrar yaparken şiddetli ağrı
• İdrarda belirgin kan görülmesi
• Bir günden uzun süren yüksek ateş

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Açıklanamayan idrar yolu sorunları için doktorunuz sistoskopi önerebilir
• Yıllık kontrollerde idrar yolu şikayetleriniz varsa doktorunuza danışın

Tanı

Sistoskopi, bir tanı yöntemidir. Doktor, şikayetlerinize ve ön testlere (idrar tahlili, ultrason gibi) dayanarak sistoskopi yapmaya karar verir.

Yapılabilecek testler

• İdrar tahlili
• Ultrasonografi
• Kan testleri
• Görüntüleme yöntemleri (bilgisayarlı tomografi gibi)

Randevunuzda neler beklenir

Sistoskopi öncesi doktorunuz size işlem hakkında bilgi verecek. İşlemden önce idrar kesenizin dolu olması istenebilir. Lokal anestezi ile işlem yapılacaksa, idrar yolunuza uyuşturucu bir jel sürülür. Genel anestezi gerekiyorsa, bir damar yolundan ilaç verilir. İşlem sırasında hafif bir basınç hissi olabilir. İşlem sonrası doktorunuz bulguları sizinle paylaşır.

Tedavi

Sistoskopinin kendisi bir tedavi değil, tanı yöntemidir. Ancak bazı durumlarda sistoskopi sırasında küçük müdahaleler yapılabilir (örneğin taş kırma veya doku örneği alma). Tedavi, bulunan soruna göre planlanır.

Evde kişisel bakım

• İşlem sonrası bol su için (idrar yolu tahrişini azaltır)
• İlk birkaç gün ağır kaldırmaktan kaçının
• İdrar yaparken hafif yanma normaldir, ancak geçmezse doktora danışın
• Doktorunuzun önerdiği süre boyunca cinsel ilişkiden kaçının

Tıbbi tedaviler

Sistoskopi sonrası tespit edilen soruna göre tedavi uygulanır. Örneğin: İdrar yolu enfeksiyonu için antibiyotik tedavisi, mesane taşları için cerrahi veya lazer tedavisi, tümörler için cerrahi çıkarma veya ilaç tedavisi. Doktorunuz size en uygun tedaviyi önerecektir. Herhangi bir ilaca başlamadan önce mutlaka doktorunuza danışın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Sistoskopi sırasında veya sonrasında cerrahi müdahale gerekebilir. Örneğin: Büyük mesane taşları, tümörler, idrar yolu darlıkları. Cerrahi ihtiyacı doktorunuz tarafından değerlendirilir.

Bu durumla yaşamak

Sistoskopi genellikle günlük hayatınızı etkilemez. İşlemden sonra bir veya iki gün hafif rahatsızlık olabilir, ancak çoğu kişi ertesi gün normal aktivitelerine dönebilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Bol su içmeye özen gösterin
• İdrarınızı uzun süre tutmayın
• Sağlıklı beslenin

Diyet ve egzersiz

Sistoskopi özel bir diyet veya egzersiz kısıtlaması gerektirmez. İşlem sonrası doktorunuzun önerilerini izleyin. Genellikle normal beslenmenize devam edebilirsiniz.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sistoskopi sonucu çıkabilecek bir hastalık endişe yaratabilir. Endişelerinizi doktorunuzla paylaşın. Aileniz ve arkadaşlarınızdan destek isteyin. Unutmayın, erken teşhis tedaviyi kolaylaştırır.

Önleme

Sistoskopi gerektiren durumların bazıları önlenebilir. Örneğin: Bol su içerek, sigaradan uzak durarak, sağlıklı beslenerek idrar yolu sorunları riskini azaltabilirsiniz. Ancak her durum önlenemez.

Tarama programları

Düzenli sağlık kontrolleri, idrar yolu sorunlarının erken teşhisinde önemlidir. Özellikle 50 yaş üstü erkeklerde prostat kontrolleri, kadınlarda ise idrar yolu enfeksiyonları açısından düzenli takip önerilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Teşhis edilmemiş bir mesane tümörü ilerleyebilir
• İdrar yolu enfeksiyonları böbreklere yayılabilir
• Mesane taşları büyüyerek tıkanıklığa yol açabilir

Uzun vadeli görünüm

Sistoskopi güvenli bir işlemdir. Çoğu kişi işlemden sonra hızla iyileşir. Erken teşhis edilen sorunlar genellikle başarıyla tedavi edilebilir. Sağlıklı yaşam alışkanlıkları ve düzenli kontroller, idrar yolu sağlığınızı korumada size yardımcı olacaktır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.