Göz tansiyonu için hazırlık

Genel Bakış

Göz tansiyonu (göz içi basıncı), gözün içindeki sıvının yaptığı basınçtır. Bu basınç normalden yüksekse, göz sinirine zarar verebilir ve glokom adı verilen bir hastalığa yol açabilir. Göz tansiyonu ölçümü, bu basıncı kontrol eden basit bir testtir.

Evet, göz tansiyonu ölçümü çok yaygın bir testtir. Özellikle 40 yaş üstü kişilerde ve ailesinde glokom olanlarda rutin olarak yapılır.

Her yaştan insanı etkileyebilir, ancak 40 yaş üstü bireylerde, yüksek miyopisi olanlarda, şeker hastalarında ve ailesinde glokom öyküsü bulunanlarda daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Çoğu insanda yüksek göz tansiyonu hiçbir belirti vermez.
• Bazı kişilerde hafif baş ağrısı veya göz yorgunluğu olabilir.

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda yüksek göz tansiyonu nadirdir, ancak olursa gözlerde sulanma, ışığa hassasiyet veya göz bebeklerinde büyüme görülebilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda belirtiler genellikle yoktur. Ancak ileri evre glokomda görme alanında daralma (tünel görüşü) olabilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Göz içinde üretilen sıvının düzgün şekilde boşalamaması sonucu basıncın artması
• Göz yaralanmaları veya iltihaplanmalar
• Bazı ilaçlar (özellikle kortizonlu göz damlaları) yüksek tansiyona neden olabilir
• Genetik faktörler

Risk faktörleri

• 40 yaş üstü olmak
• Ailede glokom öyküsü
• Yüksek miyopi (uzağı iyi görememe)
• Şeker hastalığı
• Yüksek tansiyon veya kalp hastalığı
• Uzun süreli kortizon kullanımı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıda acil durum olarak belirtilen belirtilerden herhangi biri varsa hemen 112’yi arayın veya acil servise gidin.
• Ani görme kaybı ya da şiddetli göz ağrısı

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• 40 yaşından sonra her 1-2 yılda bir göz muayenesi yaptırın.
• Ailenizde glokom varsa daha sık kontrol önerilir.
• Şeker hastalığı gibi risk faktörleriniz varsa düzenli aralıklarla göz doktoruna görünün.

Tanı

Göz tansiyonu, tonometri adı verilen bir cihazla ölçülür. Gözünüze uyuşturucu damla damlatılır ve ardından cihaz hafifçe gözünüze temas ederek basıncı ölçer.

Yapılabilecek testler

• Tonometri (göz tansiyonu ölçümü)
• Goniyoskopi (gözün drenaj açılarının incelenmesi)
• Pakimetri (kornea kalınlığı ölçümü)
• Görme alanı testi (çevresel görüşünüzü kontrol eder)
• Optik koherens tomografi (OKT) ile göz siniri görüntüleme

Randevunuzda neler beklenir

Randevunuzda önce gözlerinize uyuşturucu damla damlatılır. Ardından doktorunuz veya teknisyen, tonometri cihazıyla basıncı ölçer. İşlem birkaç saniye sürer ve genellikle rahatsızlık vermez. Diğer testler de aynı randevuda yapılabilir.

Tedavi

Yüksek göz tansiyonunun tedavisinde amaç, basıncı düşürerek göz sinirine zarar gelmesini önlemektir. Tedavi kişiye özeldir ve düzenli kullanım gerektirir.

Evde kişisel bakım

• Doktorunuzun verdiği ilaçları tarif edildiği şekilde, aksatmadan kullanın.
• Düzenli göz kontrollerinizi ihmal etmeyin.
• Sağlıklı beslenin ve sigaradan uzak durun.
• Aşırı kafein tüketiminden kaçının, çünkü göz tansiyonunu geçici olarak yükseltebilir.

Tıbbi tedaviler

Yüksek göz tansiyonunu düşürmek için çeşitli göz damlaları kullanılır. Bunlar gözdeki sıvı üretimini azaltır veya sıvının daha iyi boşalmasını sağlar. Damlaların yan etkileri olabilir; doktorunuz size uygun olanı seçecektir. Ağızdan alınan ilaçlar da bazen kullanılır. Lazer tedavisi veya ameliyat gerekebilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

İlaçlar ve lazer yeterli olmazsa, trabekülektomi adı verilen bir cerrahi işlemle gözde yeni bir drenaj yolu oluşturulabilir. Bu sayede basınç düşürülür. Ameliyat kararı doktorunuz tarafından değerlendirilir.

Bu durumla yaşamak

Göz tansiyonu yüksekliği genellikle günlük yaşamı etkilemez. Ancak glokom tanısı almışsanız, görme kaybı ilerleyebileceğinden düzenli takip çok önemlidir.

Yaşam tarzı ipuçları

• İlaçlarınızı her gün aynı saatte kullanmak için hatırlatıcı kurun.
• Gözlerinizi dinlendirin, uzun süre bilgisayar ekranına bakmaktan kaçının.
• Baş aşağı eğilme, ağır kaldırma gibi göz tansiyonunu yükseltebilecek hareketlerden kaçının.
• Bol su için ve dengeli beslenin.

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı bir diyet ve düzenli egzersiz genel sağlığınız için faydalıdır. Özellikle yeşil yapraklı sebzeler, meyveler ve omega-3 yağ asitleri göz sağlığını destekleyebilir. Yoğun egzersizler (ağırlık kaldırma gibi) göz tansiyonunu geçici olarak artırabilir; doktorunuza danışın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik bir durum olan glokom, anksiyete ve depresyona yol açabilir. Durumunuz hakkında endişelerinizi doktorunuzla paylaşın. Gerekirse bir psikolog veya psikiyatristten destek alabilirsiniz.

Önleme

Yüksek göz tansiyonu ve glokom tamamen önlenemez ancak erken teşhis ve düzenli tedavi ile görme kaybı büyük ölçüde engellenebilir. Risk faktörlerini bilmek ve düzenli göz muayenesi yaptırmak en iyi korunma yoludur.

Tarama programları

40 yaşından itibaren her 1-2 yılda bir göz tansiyonu ölçümü yaptırmak, ailesinde glokom olanlar için daha erken yaşta ve sık aralıklarla tarama önerilir. Sağlık Bakanlığı’nın tarama programları hakkında aile hekiminize danışabilirsiniz.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Görme sinirinde kalıcı hasar
• Görme alanında daralma (tünel görüşü)
• Tam görme kaybı (körlük)

Uzun vadeli görünüm

Yüksek göz tansiyonu ve glokom tedavisinde erken tanı ve düzenli tedavi ile görme kaybı büyük ölçüde önlenebilir. Tedaviye uyum gösteren çoğu kişi hayat boyu iyi bir görüşe sahip olabilir. Unutmayın, glokom tedavi edilebilir bir hastalıktır ve umut her zaman vardır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.