Mamografiye hazırlık

Genel Bakış

Mamografi, memenin röntgen filmidir. Meme kanserini erken evrede tespit etmek için kullanılan bir tarama yöntemidir. Bu test sırasında meme iki plaka arasında sıkıştırılır ve düşük dozda röntgen ışını ile görüntü alınır.

Mamografi, dünyada en yaygın kullanılan meme kanseri tarama testidir. Ülkemizde Sağlık Bakanlığı, 40-69 yaş arası kadınlara 2 yılda bir mamografi çektirmelerini önermektedir.

Çoğunlukla kadınlara yapılır, ancak erkeklerde de meme kanseri nadir görüldüğü için gerekli durumlarda erkeklere de uygulanabilir. Genellikle 40 yaş üstü kadınlar için önerilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Memede ele gelen kitle
• Meme başında akıntı
• Meme derisinde çekilme veya portakal kabuğu görünümü
• Koltuk altında şişlik

Çocuklarda belirtiler

• Meme kanseri çocuklarda çok nadirdir, mamografi genellikle gerekmez.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlılarda meme kanseri riski daha yüksektir; ancak muayene ve mamografi benzer şekilde yapılır.

Nedenler

Ana nedenler

• Mamografi, meme kanserini erken yakalamak için yapılır. Meme kanserinin kesin nedeni bilinmemekle birlikte, bazı risk faktörleri vardır.

Risk faktörleri

• Yaş (40 yaş üstü)
• Ailede meme kanseri öyküsü
• Obezite
• Alkol kullanımı
• Geç menopoz
• Erken adet başlangıcı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Memede ani ve şiddetli ağrı, kızarıklık ve ateş varsa acil servise başvurun.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• 40 yaş üstü kadınlar, herhangi bir belirti olmasa bile düzenli mamografi çektirmelidir.
• Memede herhangi bir değişiklik fark edildiğinde doktora gidilmelidir.

Tanı

Mamografi, meme kanseri teşhisinde kullanılan bir görüntüleme yöntemidir. Şüpheli bir durumda doktorunuz mamografi isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Mamografi (standart veya dijital)
• Ultrason
• Gerektiğinde biyopsi

Randevunuzda neler beklenir

Mamografi sırasında meme iki plaka arasında sıkıştırılır. Bu baskı rahatsız edici olabilir ancak birkaç saniye sürer. İşlem öncesinde deodorant, pudra veya losyon kullanmamak önemlidir, çünkü bunlar görüntüyü etkileyebilir. Adet döneminin hemen sonrası mamografi için en uygun zamandır, çünkü meme daha az hassastır.

Tedavi

Mamografi sonucunda anormal bir bulgu tespit edilirse, doktorunuz ek testler isteyebilir. Tanı konulduktan sonra tedavi seçenekleri kişiye göre belirlenir.

Evde kişisel bakım

• Mamografi öncesi kafeinli içeceklerden kaçınmak meme hassasiyetini azaltabilir.
• İşlem günü rahat kıyafetler giyinin.
• Önceden doktorunuza aldığınız ilaçları söyleyin.

Tıbbi tedaviler

Tedavi yöntemleri arasında cerrahi, radyoterapi (ışın tedavisi), kemoterapi (ilaç tedavisi) ve hormon tedavisi yer alabilir. Hangi tedavinin uygulanacağı kanserin evresine ve türüne bağlıdır. Kesin tedavi planı için onkoloji uzmanınıza danışmalısınız.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ameliyat genellikle tümörün alınması (lumpektomi) veya memenin tamamen alınması (mastektomi) şeklinde yapılır.

Bu durumla yaşamak

Mamografi sonrası normal aktivitelerinize hemen dönebilirsiniz. Sonuçlar birkaç gün içinde çıkar.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli egzersiz yapın
• Sağlıklı kiloda kalın
• Alkol tüketimini sınırlayın

Diyet ve egzersiz

Bol sebze ve meyve tüketmek, doymuş yağlardan kaçınmak meme sağlığı için faydalıdır.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Mamografi beklemek veya anormal sonuç almak kaygı yaratabilir. Bu duygular normaldir. Endişelerinizi doktorunuzla veya bir psikologla paylaşmaktan çekinmeyin.

Önleme

Meme kanserini tamamen önlemek mümkün olmasa da düzenli mamografi ile erken teşhis sağlanabilir. Sağlıklı yaşam tarzı riski azaltabilir.

Tarama programları

Sağlık Bakanlığı, 40-69 yaş arası kadınlara 2 yılda bir ücretsiz mamografi taraması yapmaktadır. Aile hekiminize başvurarak randevu alabilirsiniz.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Tanı konulan meme kanseri tedavi edilmezse vücudun diğer bölgelerine yayılabilir (metastaz).
• Erken evrede yakalanan meme kanserinde tedavi başarısı çok yüksektir.

Uzun vadeli görünüm

Meme kanseri erken teşhis edildiğinde tedavi başarısı oldukça yüksektir. Düzenli taramalar ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları ile hastalık kontrol altına alınabilir.

Destek bul

Yardım hatları

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.