Barah Neuroblastoma

Gambaran keseluruhan

Neuroblastoma ialah sejenis barah yang bermula daripada sel-sel saraf yang belum matang, dipanggil neuroblast, dalam badan. Sel-sel ini biasanya terdapat pada kelenjar adrenal (terletak di atas buah pinggang) dan sepanjang sistem saraf. Barah ini paling kerap berlaku pada kanak-kanak kecil, dan boleh merebak ke bahagian badan lain seperti tulang, sumsum tulang, hati, dan kulit.

Neuroblastoma ialah barah yang jarang berlaku. Ia menyumbang kira-kira 6 peratus daripada semua barah kanak-kanak, tetapi ia antara jenis barah yang paling kerap ditemui pada bayi.

Penyakit ini paling biasa berlaku pada kanak-kanak di bawah umur 5 tahun. Ia sangat jarang berlaku pada kanak-kanak yang lebih besar atau orang dewasa.

Gejala

Gejala biasa

• Ketulan atau bengkak di perut (abdomen) yang tidak menyakitkan
• Sakit perut yang berterusan
• Sakit tulang atau tulang mudah patah
• Demam tanpa sebab yang jelas
• Berat badan susut atau selera makan berkurangan
• Lesu, pucat, atau tidak bertenaga
• Lebam di sekeliling mata (seperti mata hitam)
• Sembelit atau kesukaran membuang air kecil atau besar

Gejala pada kanak-kanak

• Pada bayi dan kanak-kanak kecil, gejala seperti ketulan pada bahagian perut, demam berlarutan, lebam tanpa sebab, atau bengkak pada kaki atau tangan.
• Kanak-kanak mungkin kerap menangis atau merengek kerana kesakitan.
• Pergerakan usus yang tidak normal atau masalah membuang air kecil.

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Neuroblastoma sangat jarang berlaku pada orang dewasa. Gejala mungkin termasuk sakit tulang yang berterusan, rasa lemah atau kebas pada kaki, demam, dan penurunan berat badan yang tidak dapat dijelaskan.

Punca

Punca utama

• Punca sebenar neuroblastoma tidak diketahui
• Ia berlaku apabila sel saraf yang belum matang membesar dan membahagi secara tidak normal, membentuk tumor
• Kebanyakan kes tidak diwarisi daripada ibu bapa; ia berlaku secara rawak

Faktor risiko

• Umur (biasanya di bawah 5 tahun)
• Sejarah keluarga yang jarang berlaku (kurang daripada 1-2% kes)
• Keadaan genetik yang jarang berlaku (seperti gangguan pertumbuhan tertentu)

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anda merasakan ketulan pada perut, leher, atau badan anak anda
• Jika anak mengalami sakit tulang, demam, atau penurunan berat badan yang tidak dapat dijelaskan
• Jika anak kelihatan sangat lesu atau pucat, atau sukar bernafas

Buat temujanji rutin jika:

• Jika gejala seperti sakit perut, demam, atau sembelit tidak hilang melebihi dua minggu
• Jika anda bimbang tentang kesihatan anak tetapi tiada kecemasan, berjumpalah dengan doktor untuk pemeriksaan

Diagnosis

Doktor akan menyoal tentang gejala, memeriksa badan, dan boleh merujuk anda ke hospital pakar untuk ujian selanjutnya. Diagnosis neuroblastoma biasanya dibuat selepas beberapa siri ujian.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian air kencing untuk katekolamina (bahan kimia yang dihasilkan oleh sel barah)
• Ujian darah untuk melihat tahap sel darah dan fungsi organ
• Imbasan seperti ultrasound, imbasan CT, atau MRI untuk melihat tumor
• Biopsi — mengambil sedikit tisu tumor untuk diperiksa di bawah mikroskop
• Aspirasi sumsum tulang — mengambil sampel daripada tulang untuk melihat sama ada barah telah merebak

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Proses ini mungkin mengambil masa beberapa minggu. Kadang-kadang biopsi dilakukan di bawah anestesia (bius). Pasukan perubatan akan menerangkan setiap langkah dan memberikan sokongan sepanjang tempoh ini.

Rawatan

Rawatan bergantung pada umur kanak-kanak, jenis dan tahap barah, serta lokasi tumor. Pasukan pakar (seperti pakar onkologi, pakar bedah, dan jururawat) akan menyediakan pelan rawatan yang terbaik untuk kanak-kanak itu. Rawatan mungkin mengambil masa beberapa bulan.

Penjagaan diri di rumah

• Galakkan anak makan makanan berkhasiat dan minum air secukupnya
• Beri rehat yang cukup dan elakkan jangkitan dengan kerap mencuci tangan
• Beri sokongan emosi — bercakap dengan anak tentang perasaan mereka
• Ikuti jadual rawatan dan saringan dengan betul

Rawatan perubatan

Rawatan utama termasuk pembedahan untuk membuang tumor (jika selamat), kemoterapi (ubat yang membunuh sel barah), terapi sinaran (radiasi), imunoterapi (membantu sistem imun melawan barah), dan pemindahan sel stem (untuk menggantikan sumsum tulang yang rosak). Ubat dan dos akan dipilih oleh doktor pakar mengikut keadaan anak. Kadang-kadang gabungan rawatan digunakan.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan biasanya dilakukan untuk mengeluarkan tumor sepenuhnya, atau selepas kemoterapi untuk mengecilkan tumor sebelum dibuang. Pasukan pakar bedah akan menentukan masa yang paling sesuai.

Hidup dengan keadaan ini

Selepas rawatan, kanak-kanak akan menjalani pemantauan berkala untuk memastikan barah tidak kembali. Ini termasuk pemeriksaan fizikal, ujian darah, dan imbasan. Ramai kanak-kanak boleh kembali ke sekolah dan aktiviti biasa selepas rawatan selesai.

Tip gaya hidup

• Pastikan anak mendapat tidur yang cukup
• Galakkan aktiviti fizikal ringan seperti berjalan atau bermain, mengikut nasihat doktor
• Jauhkan anak daripada orang yang sakit atau berjangkit
• Bina rutin yang menenangkan untuk kurangkan tekanan

Diet dan senaman

Pemakanan seimbang membantu badan melawan jangkitan dan pulih daripada rawatan. Jika anak sukar makan, pakar diet boleh membantu. Senaman sederhana seperti berjalan atau bermain di taman boleh dilakukan jika doktor membenarkan.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Diagnosis barah boleh menyebabkan tekanan emosi kepada kanak-kanak dan keluarga. Rasa sedih, takut, dan bimbang adalah normal. Sokongan daripada kaunselor atau psikologi dapat membantu keluarga menghadapi cabaran ini.

Pencegahan

Tiada cara yang diketahui untuk mencegah neuroblastoma. Ia tidak berkaitan dengan pemakanan, vaksin, atau gaya hidup ibu bapa.

Vaksin

Tiada vaksin untuk mencegah neuroblastoma. Namun, pastikan vaksinasi kanak-kanak mengikut jadual untuk melindungi mereka daripada jangkitan, terutamanya semasa menjalani rawatan.

Program saringan

Tiada saringan rutin untuk neuroblastoma bagi kanak-kanak tanpa gejala. Saringan mungkin dijalankan hanya untuk kanak-kanak yang berisiko tinggi kerana faktor genetik jarang berlaku, mengikut nasihat doktor.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Tanpa rawatan, tumor boleh membesar dan merebak ke organ lain (metastasis), contohnya sumsum tulang, tulang, hati, dan kulit
• Ini boleh menyebabkan kesakitan, kerosakan organ, dan keadaan yang mengancam nyawa
• Barah yang merebak ke sumsum tulang boleh mengganggu pengeluaran sel darah, menyebabkan anemia, pendarahan, dan jangkitan

Pandangan jangka panjang

Prognosis bergantung pada umur, tahap barah, dan ciri tumor. Kanak-kanak yang didiagnosis pada usia muda (terutama di bawah 12 bulan) dan pada peringkat awal mempunyai kadar penyembuhan yang tinggi. Namun, setiap kes adalah unik. Pasukan perubatan akan memberi nasihat yang lebih spesifik. Rawatan moden terus berkembang, dan ramai kanak-kanak dapat sembuh dan menjalani kehidupan yang sihat.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.