Multiple Sclerosis pada Kanak-Kanak

Gambaran keseluruhan

Multiple sclerosis (MS) adalah penyakit jangka panjang yang menyerang sistem saraf pusat, iaitu otak dan saraf tunjang. Dalam MS, sistem imun badan (pertahanan badan) tersilap menyerang lapisan pelindung saraf yang dipanggil myelin. Ini menyebabkan kerosakan pada saraf dan mengganggu isyarat antara otak dan bahagian badan yang lain. Pada kanak-kanak, MS jarang berlaku, tetapi ia boleh menyebabkan gejala seperti keletihan, kebas, dan masalah penglihatan.

MS pada kanak-kanak sangat jarang berlaku. Kebanyakan pesakit MS mula mengalami gejala dalam usia 20 hingga 40 tahun, tetapi kanak-kanak juga boleh mengalaminya.

MS boleh menjejaskan sesiapa sahaja, tetapi lebih kerap berlaku pada kanak-kanak perempuan daripada kanak-kanak lelaki. Ia juga lebih biasa dalam kalangan mereka yang mempunyai ahli keluarga dengan MS, walaupun kebanyakan pesakit tidak mempunyai sejarah keluarga.

Gejala

Gejala biasa

• Keletihan yang luar biasa atau berterusan
• Kebas atau kesemutan di tangan, kaki, atau muka
• Kelemahan otot, seperti sukar memegang barang atau berjalan
• Masalah penglihatan, seperti penglihatan kabur atau berganda
• Masalah imbangan dan koordinasi, seperti sering terjatuh

Gejala pada kanak-kanak

• Gejala yang sama seperti orang dewasa, tetapi kanak-kanak mungkin sukar menyampaikan apa yang mereka rasa
• Sukar fokus di sekolah atau masalah ingatan
• Perubahan emosi, seperti mudah marah atau sedih tanpa sebab jelas

Punca

Punca utama

• Punca sebenar MS masih tidak diketahui
• Penyakit autoimun, di mana sistem imun badan menyerang saraf sendiri
• Kemungkinan berkaitan dengan jangkitan virus tertentu, seperti virus Epstein-Barr (virus yang menyebabkan demam kelenjar)

Faktor risiko

• Jantina perempuan – kanak-kanak perempuan lebih berisiko daripada lelaki
• Sejarah keluarga dengan MS – risiko lebih tinggi jika ibu bapa atau adik-beradik menghidap MS
• Kekurangan vitamin D, contohnya kurang pendedahan cahaya matahari
• Pernah dijangkiti virus Epstein-Barr (demam kelenjar)

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Sekiranya anak anda mengalami gejala neurologi secara tiba-tiba, seperti kelemahan, kehilangan penglihatan, atau kesukaran bernafas, dapatkan rawatan kecemasan serta-merta.
• Hubungi perkhidmatan kecemasan (contohnya talian kecemasan tempatan) dengan segera.

Buat temujanji rutin jika:

• Jika gejala berterusan atau menjejaskan kehidupan harian, buat temu janji dengan doktor.
• Jika anak anda sering mengalami kebas, keletihan, atau masalah penglihatan, bincangkan dengan doktor untuk penilaian lanjut.

Diagnosis

Untuk mendiagnosis MS, doktor akan mengambil sejarah perubatan yang lengkap, melakukan pemeriksaan fizikal, dan menjalankan beberapa ujian. Pakar saraf kanak-kanak biasanya akan terlibat dalam diagnosis.

Ujian yang mungkin dilakukan

• MRI (pengimejan resonans magnetik) – ujian menggunakan gelombang magnetik untuk menghasilkan gambar terperinci otak dan saraf tunjang
• Ujian darah – untuk menolak penyakit lain yang boleh menyebabkan gejala yang sama
• Tusukan lumbar – ujian untuk memeriksa cecair di sekeliling otak dan saraf tunjang
• Ujian potensi terjaga – ujian untuk menyemak kelajuan isyarat saraf

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Diagnosis MS mungkin mengambil masa kerana ia memerlukan pemeriksaan yang teliti dan pengesahan bahawa gejala bukan disebabkan oleh keadaan lain. Doktor akan membincangkan hasil ujian dengan anda dan anak anda, dan jika perlu, merujuk kepada pakar untuk rawatan lanjut.

Rawatan

Tiada ubat yang boleh menyembuhkan MS, tetapi rawatan dapat membantu mengawal penyakit, mengurangkan kekerapan serangan, dan memperlahankan kerosakan saraf. Rawatan juga membantu menguruskan gejala supaya anak anda dapat menjalani kehidupan yang aktif dan selesa.

Penjagaan diri di rumah

• Banyakkan rehat dan tidur yang cukup
• Kekal aktif dengan aktiviti fizikal yang sesuai dengan keupayaan anak
• Kurangkan tekanan dengan aktiviti yang menyeronokkan
• Pastikan anak minum air yang cukup dan makan makanan seimbang

Rawatan perubatan

Rawatan untuk MS selalunya melibatkan ubat-ubatan yang dipanggil terapi pengubahsuai penyakit (disease-modifying therapies). Ubat-ubatan ini membantu mengurangkan keradangan pada saraf dan mengurangkan kekerapan serangan. Doktor juga mungkin memberi ubat untuk merawat gejala tertentu seperti keletihan atau kekejangan otot. Semua ubat hanya boleh diberikan oleh doktor yang bertauliah. Sentiasa berbincang dengan doktor tentang pilihan rawatan yang terbaik.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan biasanya tidak digunakan untuk merawat MS. Rawatan terutamanya melibatkan ubat-ubatan dan terapi sokongan seperti fisioterapi atau terapi pertuturan.

Hidup dengan keadaan ini

Hidup dengan MS pada zaman kanak-kanak memerlukan sokongan daripada keluarga, sekolah, dan pasukan perubatan. Anak anda mungkin perlu menjalani terapi fizikal atau terapi pertuturan untuk membantu pergerakan dan komunikasi. Adalah penting untuk memastikan anak mendapat pendidikan yang sesuai dan sokongan emosi.

Tip gaya hidup

• Buat jadual harian yang fleksibel supaya anak tidak berasa terlalu letih
• Pastikan anak tidur awal dan kerap berehat
• Sertai aktiviti sosial yang mudah, seperti bermain dengan rakan dalam persekitaran yang selamat
• Berbincang dengan guru tentang keperluan anak di sekolah

Diet dan senaman

Pemakanan yang seimbang dan aktiviti fizikal yang ringan boleh membantu mengekalkan tenaga dan kesihatan otot. Contohnya, berenang, berbasikal, atau regangan. Rujuk doktor atau ahli fisioterapi sebelum memulakan program senaman.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Menghidap MS boleh menyebabkan anak berasa sedih, bimbang, atau tertekan. Adalah penting untuk memberikan sokongan emosi dan membincangkan perasaan mereka. Sekiranya anda bimbang tentang kesihatan mental anak, dapatkan bantuan daripada kaunselor atau ahli psikologi. Jika anak ada fikiran untuk mencederakan diri, dapatkan bantuan segera dengan menghubungi talian sokongan krisis atau pergi ke hospital.

Pencegahan

Tiada cara yang diketahui untuk mencegah MS kerana puncanya tidak pasti. Walau bagaimanapun, gaya hidup sihat seperti mendapat cukup vitamin D dan mengelakkan jangkitan boleh membantu menyokong sistem imun yang baik.

Vaksin

Vaksinasi penting untuk melindungi kanak-kanak daripada jangkitan. Bincangkan jadual vaksinasi dengan doktor, terutamanya jika anak menjalani rawatan untuk MS, kerana sesetengah ubat boleh menjejaskan sistem imun.

Program saringan

Tiada ujian saringan rutin untuk MS pada kanak-kanak. Diagnosis dibuat berdasarkan gejala dan ujian susulan.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Kerosakan saraf yang berterusan boleh menyebabkan kecacatan fizikal seperti kesukaran berjalan
• Kehilangan penglihatan yang berkekalan
• Masalah kognitif seperti sukar menumpukan perhatian atau mengingat
• Keletihan kronik yang menjejaskan kehidupan seharian

Pandangan jangka panjang

Walaupun MS adalah penyakit seumur hidup, ramai kanak-kanak dengan MS dapat menjalani kehidupan yang produktif dan bermakna. Dengan rawatan yang betul, sokongan keluarga, dan gaya hidup sihat, kebanyakan gejala dapat dikawal. Setiap orang mengalami MS dengan cara yang berbeza, tetapi ada pelbagai cara untuk membantu anak anda menghadapinya.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.