Buah Zakar Tidak Turun

Gambaran keseluruhan

Buah zakar tidak turun (undescended testicle) ialah keadaan apabila satu atau kedua-dua buah zakar lelaki tidak bergerak turun ke dalam kantung skrotum (kantung kulit di belakang zakar) sebelum dilahirkan. Ia mungkin kekal di dalam perut atau di sepanjang saluran pangkal paha.

Ya, ia agak biasa, terutama pada bayi pramatang. Kira-kira 1 daripada 3 bayi pramatang dilahirkan dengan satu atau kedua-dua buah zakar tidak turun.

Ia menjejaskan bayi lelaki, terutamanya mereka yang lahir pramatang atau mempunyai berat lahir rendah.

Gejala

Gejala biasa

• Skrotum kelihatan kosong atau lebih kecil daripada biasa.
• Satu atau kedua-dua buah zakar tidak dapat dirasai atau dilihat dalam skrotum.
• Jika hanya satu buah zakar tidak turun, skrotum kelihatan tidak sama saiz.

Gejala pada kanak-kanak

• Kadang-kadang buah zakar boleh turun dan naik (dipanggil retractile). Jika ia selalunya berada di pangkal paha dan jarang turun, ia perlu dinilai oleh doktor.
• Apabila kanak-kanak berdiri atau duduk, buah zakar yang tidak turun mungkin hanya dapat dirasai di pangkal paha.

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Pada orang dewasa, gejala utama ialah skrotum yang kosong di sebelah atau kedua-dua belah.
• Jika tidak dirawat sejak bayi, mungkin terdapat benjolan di pangkal paha atau aduan kesuburan.

Punca

Punca utama

• Punca sebenar tidak diketahui, tetapi ia berkaitan dengan hormon semasa mengandung yang mengawal pergerakan buah zakar.
• Semasa dalam kandungan, buah zakar terbentuk di dalam perut dan perlu bergerak turun ke skrotum; jika pergerakan ini terganggu, buah zakar akan kekal di atas.
• Faktor genetik atau keadaan dalam rahim boleh menjejaskan pergerakan ini.

Faktor risiko

• Lahir pramatang
• Berat lahir rendah
• Riwayat keluarga dengan masalah buah zakar tidak turun
• Ibu yang merokok semasa hamil

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anak lelaki mengalami sakit yang tiba-tiba dan sangat kuat di perut atau pangkal paha, bawa ke jabatan kecemasan dengan segera.

Buat temujanji rutin jika:

• Jika buah zakar tidak turun apabila anak berumur 6 bulan, buat temujanji dengan doktor untuk penilaian lanjut.

Diagnosis

Doktor akan memeriksa bahagian pangkal paha dan skrotum untuk merasai kedudukan buah zakar. Pemeriksaan ini biasanya tidak menyakitkan. Jika buah zakar tidak dapat dirasai, doktor akan merujuk anda kepada pakar untuk ujian lanjut.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Imbasan ultrasound (menggunakan gelombang bunyi untuk melihat kedudukan buah zakar).
• Laparoskopi (tiub nipis dengan kamera kecil) untuk mencari buah zakar yang berada dalam perut.

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Doktor akan menerangkan pilihan rawatan dan mungkin menasihatkan pembedahan sebelum anak berumur 18 bulan. Anda akan diberi masa untuk bertanya dan membuat keputusan.

Rawatan

Rawatan utama ialah pembedahan yang dipanggil orkidopeksi, iaitu membawa buah zakar turun ke dalam skrotum dan menjahitnya pada tempat yang betul. Pembedahan ini biasanya dilakukan antara umur 6 hingga 18 bulan dan paling baik sebelum umur 12 bulan.

Penjagaan diri di rumah

• Tiada rawatan di rumah yang dapat menarik buah zakar turun.
• Pastikan anak mendapat pemeriksaan mengikut jadual yang disarankan oleh doktor.

Rawatan perubatan

Ubat hormon jarang digunakan pada masa kini kerana keberkesanannya rendah dan mempunyai kesan sampingan. Pembedahan adalah rawatan yang paling berkesan dan selamat. Pakar akan memutuskan teknik terbaik berdasarkan kedudukan buah zakar.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan disyorkan jika buah zakar tidak turun selepas umur 6 bulan, atau jika ia berada di dalam perut, atau jika terdapat hernia berserta.

Hidup dengan keadaan ini

Selepas pembedahan, kebanyakan kanak-kanak boleh pulang pada hari yang sama. Luka akan sembuh dalam beberapa minggu, dan aktiviti biasa boleh disambung dengan berhati-hati mengikut nasihat doktor.

Tip gaya hidup

• Ajar anak memeriksa sendiri buah zakar setiap bulan selepas mencapai akil baligh, untuk mengesan sebarang ketulan atau perubahan.
• Pastikan anak memakai pelindung pangkal paha semasa bersukan atau aktiviti lasak.

Diet dan senaman

Tiada diet khas diperlukan. Galakkan pemakanan seimbang dan aktiviti fizikal yang sesuai dengan usia untuk kesihatan keseluruhan.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Sesetengah lelaki mungkin bimbang tentang kesuburan atau penampilan badan. Ingatkan bahawa kebanyakan lelaki yang dirawat membesar dengan normal. Bincangkan sebarang kebimbangan dengan doktor atau kaunselor.

Pencegahan

Buah zakar tidak turun tidak dapat dicegah kerana ia berlaku semasa perkembangan dalam kandungan. Namun, penjagaan antenatal yang baik dan mengelakkan merokok semasa hamil boleh mengurangkan risiko.

Program saringan

Pemeriksaan awal selepas lahir oleh doktor adalah penting untuk memastikan kedudukan buah zakar. Pemeriksaan ini akan diulang semasa lawatan kesihatan bayi.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Risiko kesuburan berkurang.
• Risiko kanser buah zakar lebih tinggi.
• Risiko kilasan buah zakar (torsion) yang boleh menyebabkan kesakitan teruk.
• Risiko hernia di pangkal paha.

Pandangan jangka panjang

Dengan rawatan yang sesuai pada masa yang disarankan, prognosis adalah sangat baik. Kebanyakan kanak-kanak yang dirawat membesar sebagai lelaki normal dengan kesuburan yang baik dan risiko kanser yang rendah. Pembedahan mempunyai kadar kejayaan yang tinggi.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.