Jangkitan CPE: Apa yang Anda Perlu Tahu

Gambaran keseluruhan

Carbapenemase Producing Enterobacterales (CPE) ialah sekumpulan bakteria (kuman) yang menjadi kebal terhadap antibiotik karbapenem, iaitu antibiotik kuat yang biasanya digunakan di hospital. Enterobacterales ialah keluarga bakteria seperti E. coli dan Klebsiella. Carbapenemase ialah enzim yang dihasilkan bakteria ini untuk memusnahkan antibiotik, menyebabkan jangkitan sukar dirawat.

Jangkitan CPE masih jarang dalam komuniti, tetapi bilangan kes di hospital di Malaysia semakin meningkat, terutamanya di unit rawatan rapi.

Ia lebih cenderung menjangkiti pesakit yang berada di hospital lama, pesakit dengan sistem imun lemah, warga emas, dan mereka yang menggunakan alat perubatan seperti kateter atau alat pernafasan.

Gejala

Gejala biasa

• Selalunya, orang yang membawa bakteria CPE tidak mengalami sebarang gejala (dipanggil penjajahan kolonisasi).
• Apabila jangkitan berlaku, gejala bergantung kepada bahagian badan yang dijangkiti.
• Jangkitan saluran kencing: sakit atau pedih ketika buang air kecil.
• Radang paru-paru (pneumonia): batuk, sesak nafas, sakit dada.
• Jangkitan luka: kemerahan, bengkak, dan keluar nanah.

Gejala pada kanak-kanak

• Pada kanak-kanak, gejala mungkin lebih umum, seperti demam, lemah, kurang aktif, dan sukar menyusu.
• Anak mungkin merengek atau kelihatan tidak selesa tanpa tanda jangkitan yang jelas.

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Warga emas mungkin mengalami kekeliruan atau perubahan status mental sebagai tanda awal jangkitan.
• Mereka juga mungkin jatuh, hilang selera makan, atau menjadi lebih lemah daripada biasa.

Punca

Punca utama

• CPE disebabkan oleh bakteria Enterobacterales (biasanya Escherichia coli atau Klebsiella pneumoniae) yang menghasilkan enzim carbapenemase.
• Bakteria ini sering berada di dalam usus manusia tanpa menyebabkan penyakit, tetapi boleh masuk ke bahagian badan lain dan menyebabkan jangkitan.
• Penyebaran berlaku melalui sentuhan tangan, peralatan perubatan yang tercemar, atau persekitaran hospital seperti katil dan permukaan.

Faktor risiko

• Baru-baru ini dirawat di hospital atau tinggal di pusat penjagaan jangka panjang
• Penggunaan antibiotik spektrum luas dalam tempoh yang panjang
• Mempunyai kateter kencing atau tiub pernafasan
• Sistem imun yang lemah akibat penyakit atau ubat-ubatan
• Menjalani dialisis atau prosedur perubatan yang invasif

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anda mengalami gejala sepsis (seperti demam, nadi laju, pernafasan laju, kekeliruan), pergi ke jabatan kecemasan dengan segera.
• Jika anda sedang dirawat kerana jangkitan CPE dan simptom bertambah teruk, dapatkan nasihat perubatan dengan segera.

Buat temujanji rutin jika:

• Jika anda pernah disahkan sebagai pembawa CPE dan mengalami tanda jangkitan, hubungi klinik atau hospital untuk penilaian lanjut.
• Jika anda akan menjalani pembedahan atau prosedur, maklumkan kepada doktor bahawa anda pernah terdedah kepada CPE.

Diagnosis

CPE dikesan melalui ujian makmal ke atas sampel tubuh seperti air kencing, darah, kahak, atau sapuan luka. Ujian kultur akan melihat jika kuman tumbuh, dan ujian kerentanan menentukan antibiotik yang berkesan.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Kultur sampel cecair tubuh atau luka
• Ujian sensitiviti antibiotik untuk melihat antibiotik mana yang boleh membunuh kuman
• Ujian molekul (PCR) untuk mengesan gen carbapenemase

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Apabila disyaki CPE, kakitangan kesihatan akan mengambil sampel dan menghantarnya ke makmal. Keputusan mungkin mengambil masa beberapa hari. Sementara itu, doktor mungkin memulakan rawatan sementara atau memantau keadaan anda. Jika keputusan positif, pasukan kawalan jangkitan akan mengambil langkah berjaga-jaga untuk mengelakkan penyebaran.

Rawatan

Rawatan untuk CPE bergantung kepada lokasi jangkitan, kesihatan keseluruhan anda, dan keputusan ujian makmal. Oleh kerana CPE kebal kepada banyak antibiotik biasa, rawatan mungkin memerlukan kombinasi antibiotik kuat yang diberikan melalui infusi di hospital. Pakar penyakit berjangkit akan menyelia rawatan anda.

Penjagaan diri di rumah

• Patuh kepada nasihat doktor dan selesaikan rawatan antibiotik yang diberikan.
• Amalkan kebersihan tangan yang kerap dengan air dan sabun atau pembersih tangan.
• Kekalkan pengambilan cecair yang mencukupi dan rehat secukupnya.
• Ikut saranan kakitangan kesihatan tentang langkah pengasingan jika berkenaan.

Rawatan perubatan

Rawatan antibiotik untuk CPE biasanya perlu diberikan melalui suntikan atau infusi di hospital. Gabungan beberapa antibiotik mungkin digunakan untuk mengatasi kerintangan. Doktor akan menentukan pilihan terbaik berdasarkan ujian makmal. Dalam kes jangkitan berkaitan peranti seperti kateter, peranti tersebut mungkin perlu ditukar atau dibuang. Tiada ubat tanpa preskripsi boleh merawat CPE.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan jarang diperlukan untuk CPE, tetapi jika terdapat abses (kumpulan nanah) atau tisu mati, doktor mungkin perlu melakukan saliran atau membersihkan tisu yang terjejas.

Hidup dengan keadaan ini

Jika anda pembawa CPE tetapi tiada gejala, anda boleh menjalani kehidupan normal. Pastikan anda menjaga kebersihan diri dan menutup luka dengan baik. Apabila ke klinik atau hospital, beritahu kakitangan kesihatan tentang status CPE anda supaya langkah kawalan jangkitan dapat diambil.

Tip gaya hidup

• Jaga kebersihan diri setiap hari, termasuk mandi dan menukar pakaian.
• Basuh tangan sebelum makan dan selepas menggunakan tandas.
• Jangan berkongsi objek peribadi seperti tuala atau pisau cukur dengan orang lain.

Diet dan senaman

Untuk menyokong sistem imun, makan makanan yang seimbang dengan buah-buahan dan sayur-sayuran. Kekal aktif secara sederhana jika anda sihat. Jika sedang pulih daripada jangkitan, rehat secukupnya dan tingkatkan aktiviti secara beransur-ansur dengan nasihat doktor.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Menghidapi jangkitan yang sukar dirawat boleh menyebabkan kebimbangan dan tekanan. Anda berhak merasa bimbang, tetapi ingat bahawa pasukan perubatan akan melakukan yang terbaik. Bincangkan perasaan anda dengan doktor, jururawat, atau kaunselor. Bercakap dengan keluarga dan rakan juga dapat membantu.

Pencegahan

Ya, penyebaran CPE boleh dicegah. Di hospital, ini termasuk kebersihan tangan yang ketat, pembersihan peralatan dan persekitaran, dan penggunaan antibiotik secara berhemat. Di komuniti, amalkan kebersihan tangan dan ikut nasihat kakitangan kesihatan.

Vaksin

Tiada vaksin khusus untuk mencegah jangkitan CPE.

Program saringan

Tiada saringan rutin untuk orang awam. Namun, hospital mungkin menyaring pesakit berisiko tinggi sebagai langkah kawalan jangkitan.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Jangkitan boleh merebak ke aliran darah dan menyebabkan sepsis, yang mengancam nyawa.
• Jangkitan yang berlarutan boleh menyebabkan kegagalan organ.
• Kegagalan rawatan awal boleh mengakibatkan jangkitan berulang dan masa tinggal di hospital yang lebih lama.

Pandangan jangka panjang

Walaupun CPE sukar dirawat, ramai pesakit boleh pulih dengan rawatan yang sesuai dan sokongan pasukan perubatan. Perkara paling penting ialah mendapatkan rawatan awal dan mematuhi nasihat doktor. Kajian sedang dijalankan untuk mencari cara yang lebih baik merawat jangkitan kuman kebal ini.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.