Kekurangan Penglihatan Warna

Gambaran keseluruhan

Kekurangan penglihatan warna, yang sering dipanggil 'buta warna', bermaksud mata anda tidak membezakan sesetengah warna sebaik orang lain. Kebanyakan orang dengan keadaan ini masih melihat banyak warna dan boleh menjalani kehidupan biasa. Ia bukan sejenis penyakit mata yang berbahaya dan biasanya tidak menyebabkan kebutaan.

Bentuk yang diwarisi agak biasa, terutamanya pada lelaki. Bentuk yang muncul kemudian dalam hidup kurang biasa dan perlu disiasat.

Boleh berlaku pada sesiapa sahaja, termasuk kanak-kanak dan orang dewasa. Bentuk yang diwarisi lebih biasa pada lelaki. Bentuk yang diperoleh kemudian lebih biasa pada orang dewasa yang mempunyai masalah mata atau penyakit kronik.

Gejala

Gejala biasa

• Sukar membezakan merah dan hijau, atau biru dan ungu.
• Keliru antara warna yang hampir sama seperti coklat, oren, kuning dan hijau.
• Sukar memadankan pakaian atau memilih warna.
• Masalah membaca peta, graf, label atau tanda berwarna.
• Warna kelihatan pudar atau berbeza daripada apa yang dilihat orang lain.

Gejala pada kanak-kanak

• Sukar menamakan warna mengikut umur.
• Mengelak aktiviti mewarna atau menyusun mengikut warna.
• Guru mungkin perasan kerja sekolah berkaitan warna tidak konsisten.
• Boleh rasa malu atau risau kerana tidak dapat mengikut rakan.

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Perubahan penglihatan warna yang baru muncul.
• Warna kelihatan lebih kuning atau pudar.
• Boleh berkaitan katarak, glaukoma, diabetes atau kesan ubat tertentu.
• Perlu pemeriksaan mata untuk mengetahui punca.

Punca

Punca utama

• Faktor genetik yang diwarisi daripada keluarga, biasanya melibatkan sel kon dalam mata.
• Masalah mata seperti katarak, glaukoma atau penyakit saraf mata.
• Penyakit kronik seperti diabetes yang boleh menjejaskan penglihatan.
• Kesan sampingan ubat tertentu, kecederaan mata atau pendedahan bahan kimia.
• Perubahan berkaitan usia pada kanta mata.

Faktor risiko

• Sejarah keluarga dengan kekurangan penglihatan warna.
• Menjadi lelaki untuk bentuk yang diwarisi.
• Diabetes, tekanan darah tinggi atau penyakit mata lain.
• Kecederaan mata atau pendedahan bahan kimia.
• Pengambilan ubat tertentu dalam jangka panjang.
• Peningkatan usia.

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Kehilangan penglihatan secara tiba-tiba atau perubahan penglihatan yang mendadak.
• Kesakitan mata yang teruk, kecederaan mata atau kemunculan kilauan dan bayang gelap secara tiba-tiba.
• Perubahan penglihatan warna yang baru muncul, terutamanya jika disertai gejala lain.

Buat temujanji rutin jika:

• Anda atau anak anda menghadapi kesukaran mengenal atau membezakan warna.
• Ada sejarah keluarga dengan kekurangan penglihatan warna.
• Kesukaran warna menjejaskan pembelajaran, pekerjaan atau aktiviti harian.
• Anda mempunyai diabetes atau penyakit mata dan perasan perubahan penglihatan warna.
• Anda ingin mengetahui sama ada pekerjaan yang diminati mempunyai syarat penglihatan warna.

Diagnosis

Doktor mata atau ahli optometri akan bertanya tentang sejarah penglihatan anda dan melakukan ujian penglihatan warna. Ujian ini tidak menyakitkan dan tidak menggunakan jarum.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian plat berwarna, seperti plat Ishihara, untuk menyemak penglihatan merah-hijau.
• Ujian menyusun warna untuk menilai jenis dan tahap kekurangan.
• Pemeriksaan mata penuh, termasuk melihat bahagian belakang mata jika perubahan baru muncul.
• Soal selidik sejarah keluarga dan ubat-ubatan yang diambil.

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Ujian biasanya mengambil masa singkat. Anda mungkin diminta melihat plat berwarna atau menyusun objek mengikut warna. Jika perubahan baru, doktor akan memeriksa kesihatan mata dengan lebih teliti.

Rawatan

Tiada penawar untuk kekurangan penglihatan warna yang diwarisi. Rawatan memberi tumpuan kepada membantu anda menyesuaikan diri dan merawat punca jika keadaan itu diperoleh kemudian.

Penjagaan diri di rumah

• Gunakan label, simbol atau teks pada objek dan pakaian.
• Susun pakaian mengikut susunan yang mudah dikenali.
• Minta bantuan keluarga atau rakan apabila warna penting.
• Gunakan aplikasi atau ciri telefon yang boleh menamakan warna.
• Pastikan pencahayaan yang baik dan elakkan bergantung pada warna sahaja.

Rawatan perubatan

Untuk bentuk yang diwarisi, tiada ubat atau pembedahan yang boleh memulihkan penglihatan warna. Jika punca adalah masalah mata seperti katarak, glaukoma atau diabetes, doktor akan merawat keadaan asas itu mengikut pelan penjagaan. Ini mungkin membantu penglihatan keseluruhan, tetapi tidak semestinya memulihkan penglihatan warna sepenuhnya. Jangan mengambil ubat sendiri tanpa nasihat doktor.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan bukan rawatan untuk kekurangan penglihatan warna yang diwarisi. Jika perubahan penglihatan warna disebabkan katarak atau masalah mata lain, doktor mata akan berbincang sama ada pembedahan sesuai untuk anda.

Hidup dengan keadaan ini

Gunakan strategi harian seperti label, susunan tetap, aplikasi telefon dan bantuan orang lain. Elakkan bergantung pada warna sahaja dalam perkara penting seperti keselamatan di jalan raya atau kerja teknikal.

Tip gaya hidup

• Jaga kesihatan mata dengan rehat mata dan pencahayaan yang baik.
• Gunakan pelindung mata semasa kerja berisiko atau bersukan.
• Hadiri pemeriksaan mata berkala, terutamanya jika ada diabetes.
• Beritahu guru, majikan atau jurulatih tentang keperluan anda supaya bantuan dapat diberikan.

Diet dan senaman

Tiada diet khas yang boleh menyembuhkan kekurangan penglihatan warna. Makan secara seimbang dan kekal aktif untuk kesihatan keseluruhan. Jika anda mempunyai diabetes atau tekanan darah tinggi, uruskan keadaan itu dengan baik kerana ia boleh menjejaskan mata.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Keadaan ini boleh menyebabkan rasa frustrasi, malu di sekolah atau risau tentang kerjaya. Perasaan ini normal. Jika anda berasa sangat tertekan, cemas atau sedih, dapatkan bantuan daripada doktor atau kaunselor. Jika anda mempunyai fikiran untuk mencederakan diri, hubungi perkhidmatan kecemasan atau sokongan krisis tempatan dengan segera.

Pencegahan

Bentuk yang diwarisi tidak boleh dicegah. Bentuk yang diperoleh kemudian boleh dikurangkan risikonya dengan menjaga kesihatan mata, mengelakkan kecederaan mata dan mengurus penyakit kronik seperti diabetes.

Vaksin

Tiada vaksin untuk kekurangan penglihatan warna.

Program saringan

Saringan penglihatan warna boleh dilakukan oleh profesional penjagaan mata. Bincang dengan doktor jika ada sejarah keluarga atau keraguan pada kanak-kanak. Di Malaysia, ikut nasihat Kementerian Kesihatan Malaysia tentang pemeriksaan mata berkala, terutamanya jika anda mempunyai diabetes.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Kesukaran dalam pekerjaan atau kursus yang memerlukan ketepatan warna.
• Risiko keselamatan jika warna digunakan sebagai isyarat tanpa bantuan.
• Dalam bentuk yang diperoleh, keadaan asas seperti diabetes atau glaukoma boleh memburuk jika tidak dirawat.
• Tekanan emosi atau keyakinan diri yang rendah akibat kesukaran harian.

Pandangan jangka panjang

Harapan baik. Kebanyakan orang dengan kekurangan penglihatan warna menyesuaikan diri dengan baik dan menjalani kehidupan yang penuh. Teknologi, sokongan dan strategi harian boleh membantu. Dapatkan pemeriksaan jika ada perubahan baru.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.