Tumor Embrio

Gambaran keseluruhan

Tumor embrio ialah sejenis tumor jarang yang bermula daripada sel-sel muda (sel embrio) yang belum berkembang sepenuhnya. Sel ini biasanya membentuk tisu semasa bayi dalam kandungan, tetapi kadangkala berubah menjadi sel abnormal dan tumbuh sebagai tumor. Tumor ini boleh muncul di otak, sistem saraf, buah pinggang, hati, mata atau bahagian lain badan, bergantung kepada jenisnya. Ia lebih biasa pada kanak-kanak, tetapi boleh juga berlaku pada orang dewasa.

Ia jarang berlaku. Di Malaysia dan di seluruh dunia, tumor embrio menyumbang sebahagian kecil daripada semua kanser, terutamanya pada kanak-kanak.

Gejala

Gejala biasa

• Benjol atau bengkak baru di bahagian badan yang tidak surut
• Sakit berterusan di satu kawasan tanpa sebab jelas
• Keletihan melampau atau kurang bertenaga
• Demam berulang tanpa sebab jelas
• Penurunan berat badan atau selera makan tanpa sebab
• Perubahan tabiat membuang air kecil atau besar
• Sakit kepala berulang, terutama pada waktu pagi, atau muntah tanpa loya
• Perubahan penglihatan, pendengaran atau keseimbangan

Punca

Faktor risiko

• Umur muda, terutamanya bayi dan kanak-kanak
• Sesetengah sindrom genetik yang diwarisi
• Sejarah keluarga yang jarang berlaku
• Pendedahan kepada radiasi dos tinggi pada usia muda dalam keadaan perubatan tertentu
• Sistem imun yang lemah dalam sesetengah keadaan

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Sawan
• Sakit kepala teruk yang tidak surut
• Lemah atau kebas mendadak
• Sesak nafas
• Muntah berterusan
• Kehilangan kesedaran atau keliru mendadak

Buat temujanji rutin jika:

• Benjol atau bengkak baru
• Sakit berterusan tanpa sebab jelas
• Perubahan berat badan atau selera makan
• Demam berulang
• Perubahan tingkah laku atau prestasi sekolah merosot
• Perubahan penglihatan atau pendengaran

Diagnosis

Doktor akan bertanya tentang gejala, sejarah kesihatan dan pemeriksaan fizikal. Jika disyaki tumor, doktor akan merujuk kepada pakar dan melakukan ujian pengimejan serta mungkin mengambil sampel tisu (biopsi) untuk memastikan jenis tumor.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Pemeriksaan fizikal dan sejarah perubatan
• Ujian darah dan air kencing
• Pengimejan seperti ultrasound, imbasan CT atau MRI
• Biopsi (sampel tisu) untuk melihat sel di bawah mikroskop
• Ujian genetik atau molekul pada sampel tumor
• Ujian pendengaran, penglihatan atau hormon jika perlu

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Anda mungkin perlu melalui beberapa siri ujian dan temujanji. Keputusan biopsi biasanya mengambil beberapa hari. Tulis soalan anda dan minta penjelasan dalam bahasa yang mudah. Anda boleh ditemani ahli keluarga.

Rawatan

Rawatan disesuaikan untuk setiap pesakit. Ia bergantung kepada jenis tumor embrio, lokasi, saiz, umur pesakit dan sama ada tumor telah merebak. Pasukan pakar—termasuk doktor kanak-kanak, pakar bedah, pakar onkologi dan jururawat—akan membincangkan pilihan terbaik. Di Malaysia, rawatan biasanya diselaraskan oleh pakar di hospital Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) atau hospital swasta.

Penjagaan diri di rumah

• Makan makanan seimbang dan cukup minum air
• Rehat yang cukup dan aktif secara lembut mengikut kemampuan
• Amalkan kebersihan tangan dan elakkan orang yang demam atau batuk
• Hadiri semua temujanji dan ujian susulan
• Catat kesan sampingan atau gejala baru dan maklumkan kepada pasukan rawatan
• Minta bantuan emosi daripada keluarga, rakan atau kaunselor

Rawatan perubatan

Pilihan rawatan mungkin termasuk pembedahan untuk membuang atau mengambil sampel tumor, kemoterapi (ubat antikanser yang membunuh sel tumor), radioterapi (sinaran berfokus), dan dalam sesetengah kes rawatan bersasar atau ujian klinikal. Doktor akan menerangkan manfaat dan risiko setiap pilihan. Tiada satu rawatan yang sesuai untuk semua orang.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan mungkin dilakukan untuk membuang tumor sebanyak yang selamat, atau untuk mengambil sampel (biopsi) bagi tujuan diagnosis. Tidak semua tumor boleh dibuang sepenuhnya kerana lokasinya berhampiran organ penting. Pakar bedah akan berbincang dengan anda tentang risiko dan manfaat.

Hidup dengan keadaan ini

Hari-hari selepas diagnosis mungkin sibuk dengan temujanji dan rawatan. Buat jadual yang mudah, minta bantuan untuk urusan harian, dan luangkan masa untuk berehat. Kanak-kanak mungkin perlu bercakap dengan guru atau kaunselor sekolah.

Tip gaya hidup

• Kekalkan rutin tidur yang teratur
• Aktif secara sederhana mengikut nasihat doktor
• Elakkan merokok dan asap rokok
• Sertai aktiviti yang menenangkan seperti membaca atau mendengar muzik
• Minta bantuan kewangan atau sokongan sosial jika perlu

Diet dan senaman

Makan makanan seimbang daripada pelbagai kumpulan makanan. Jika selera makan menurun, makan dalam porsi kecil tetapi kerap. Lakukan aktiviti fizikal ringan seperti berjalan jika dibenarkan oleh doktor. Jangan memulakan diet atau senaman baru yang berat tanpa berbincang dengan pasukan rawatan.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Diagnosis tumor boleh membawa rasa takut, sedih, marah atau cemas. Ini normal. Kanak-kanak mungkin menunjukkan perubahan tingkah laku atau prestasi sekolah. Bercakap tentang perasaan dan mendapatkan sokongan profesional boleh membantu. Jika anda atau ahli keluarga berasa sangat tertekan, mempunyai fikiran untuk mencederakan diri, atau tidak dapat menjalani kehidupan harian, dapatkan bantuan segera daripada perkhidmatan kesihatan mental tempatan atau pergi ke jabatan kecemasan.

Pencegahan

Kebanyakan tumor embrio tidak dapat dicegah kerana perubahan genetik berlaku secara rawak. Tiada bukti bahawa gaya hidup ibu bapa atau penjaga menyebabkan tumor ini. Jika ada sejarah keluarga kanser kanak-kanak, berbincang dengan doktor tentang kaunseling genetik.

Vaksin

Tiada vaksin khusus untuk mencegah tumor embrio.

Program saringan

Tiada ujian saringan rutin untuk tumor embrio. Pemeriksaan awal dilakukan jika ada gejala atau sejarah keluarga yang kuat.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Tumor boleh membesar dan menekan organ atau tisu sekeliling
• Boleh menyebabkan masalah neurologi seperti sawan, lemah atau perubahan penglihatan
• Boleh merebak ke bahagian lain badan
• Boleh mengganggu fungsi organ seperti buah pinggang, hati atau sistem saraf
• Rawatan lewat boleh menyukarkan kawalan tumor

Pandangan jangka panjang

Prospek bergantung kepada jenis tumor, lokasi, umur pesakit dan tindak balas terhadap rawatan. Ramai pesakit, terutamanya kanak-kanak, boleh dirawat dengan baik dan menjalani kehidupan yang bermakna. Pasukan perubatan akan memantau pesakit untuk jangka panjang. Tanya doktor tentang prognosis khusus untuk kes anda.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.