Kekurangan IgA (Imunoglobulin A)

Gambaran keseluruhan

IgA (imunoglobulin A) ialah sejenis protein pertahanan badan yang dipanggil antibodi. Antibodi ini banyak terdapat pada permukaan dalaman badan — lapisan hidung, tekak, saluran pernafasan dan usus — dan tugasnya menghalang kuman daripada masuk lebih dalam ke dalam badan. Apabila seseorang mempunyai kekurangan IgA, badan menghasilkan sangat sedikit atau langsung tidak menghasilkan antibodi ini. Ia bukan penyakit berjangkit, bukan alahan, dan bukan tanda sistem imun gagal sepenuhnya. Ramai orang yang mempunyai kekurangan IgA sihat sepenuhnya dan tidak pernah tahu mereka mempunyainya. Selalunya ia ditemui secara tidak sengaja semasa ujian darah yang dibuat untuk sebab lain.

Ya, ia adalah kekurangan imun (masalah sistem pertahanan badan) yang paling biasa ditemui. Dianggarkan kira-kira 1 dalam 300 hingga 1 dalam 700 orang mempunyainya, bergantung kepada kumpulan penduduk. Oleh sebab kebanyakannya tidak mempunyai gejala, angka sebenar mungkin lebih tinggi.

Ia boleh berlaku kepada sesiapa sahaja, lelaki atau perempuan, pada semua peringkat umur. Ia sering dikesan pada kanak-kanak yang menjalani ujian darah kerana jangkitan berulang, tetapi ramai orang dewasa juga mengetahuinya secara kebetulan. Dalam sesetengah keluarga, lebih daripada seorang ahli boleh mempunyai keadaan ini, jadi terdapat unsur keturunan.

Gejala

Gejala biasa

• Tiada gejala langsung — ini yang paling biasa
• Jangkitan hidung, tekak atau telinga yang berulang
• Jangkitan sinus atau paru-paru yang kerap
• Cirit-birit berulang atau jangkitan usus
• Sakit perut yang berulang
• Alahan atau asma yang lebih mudah tercetus
• Kelewatan kecil dalam pertumbuhan kanak-kanak (jarang berlaku)

Gejala pada kanak-kanak

• Jangkitan telinga dan hidung yang kerap, kadang-kadang lebih lama untuk pulih
• Cirit-birit berulang atau sakit perut
• Alahan, ekzema atau asma yang lebih ketara
• Selera makan berkurang atau berat badan naik perlahan semasa jangkitan
• Ramai kanak-kanak membesar dengan baik dan sesetengahnya menunjukkan paras IgA yang meningkat apabila dewasa

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Jangkitan saluran pernafasan yang berulang atau lebih lambat pulih
• Keadaan autoimun (apabila sistem imun menyerang badan sendiri) yang lebih kerap dikesan
• Ramai warga emas tidak mempunyai gejala langsung dan keadaan ini tidak menjejaskan kehidupan harian mereka

Punca

Punca utama

• Punca sebenar belum diketahui sepenuhnya. Ia dipercayai berpunca daripada gabungan faktor keturunan dan faktor persekitaran yang mempengaruhi cara badan menghasilkan antibodi.
• Sel kadangkala berhenti menghasilkan IgA secara normal semasa perkembangan sistem imun, dan ini boleh berlaku tanpa sebab yang jelas.
• Dalam sebilangan kecil kes, ia dikaitkan dengan penggunaan ubat tertentu untuk jangka panjang — doktor anda akan menilai jika ini berkaitan.
• Ia juga boleh ditemui bersama keadaan lain seperti penyakit autoimun atau gangguan genetik tertentu, walaupun hubungan ini tidak selalu bermakna keadaan tersebut disebabkan oleh kekurangan IgA.

Faktor risiko

• Mempunyai ahli keluarga dengan kekurangan IgA atau masalah sistem imun lain
• Menjalani ujian darah kerana jangkitan berulang — ini menyebabkan ia lebih mudah dikesan
• Keadaan genetik tertentu yang berkaitan dengan sistem imun
• Penggunaan ubat tertentu dalam jangka masa panjang (doktor akan menilai risiko ini)

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Demam tinggi yang tidak turun atau berulang
• Jangkitan yang tidak sembuh atau menjadi lebih teruk
• Sesak nafas atau batuk berpanjangan
• Cirit-birit berterusan atau tanda dehidrasi
• Penurunan berat badan tanpa sebab yang jelas
• Bengkak muka atau tekak selepas menerima ubat atau produk darah — ini kecemasan, hubungi perkhidmatan kecemasan dengan segera

Buat temujanji rutin jika:

• Anda mempunyai jangkitan yang kerap sehingga mengganggu kehidupan harian
• Anda ingin memahami keputusan ujian darah yang menunjukkan paras IgA rendah
• Anak anda kerap demam atau jangkitan telinga dan hidung
• Anda mempunyai ahli keluarga dengan masalah sistem imun dan ingin berbincang
• Anda bimbang tentang kesan keadaan ini terhadap kehamilan, pemindahan darah atau pembedahan akan datang

Diagnosis

Kekurangan IgA biasanya dikesan melalui ujian darah yang mengukur paras antibodi. Doktor akan melihat paras IgA anda, dan selalunya juga memeriksa jenis antibodi lain untuk memastikan gambaran keseluruhan. Jika parasnya sangat rendah, doktor mungkin mengulang ujian selepas beberapa waktu untuk memastikan keputusannya kekal, dan bertanya tentang sejarah jangkitan anda untuk menilai sama ada ia menjejaskan kesihatan anda.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian darah untuk mengukur paras IgA
• Ujian darah untuk antibodi lain (IgG dan IgM) bagi melengkapkan gambaran
• Kiraan darah lengkap dan ujian asas lain untuk menilai kesihatan umum
• Ujian darah tambahan jika doktor mengesyaki keadaan lain yang berkaitan
• Dalam kes tertentu, doktor mungkin mencadangkan ujian tindak balas terhadap vaksin atau rujukan kepada pakar imunologi (pakar sistem pertahanan badan)

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Proses ini biasanya mudah dan tidak menyakitkan selain sedikit rasa mencucuk semasa mengambil darah. Anda mungkin perlu menunggu beberapa hari untuk keputusan. Jika tiada gejala, doktor mungkin hanya memantau keadaan anda dari semasa ke semasa tanpa ujian tambahan. Jika ada jangkitan berulang, doktor akan merancang pemeriksaan yang lebih menyeluruh dan mungkin merujuk anda kepada pakar.

Rawatan

Tiada ubat yang boleh 'menggantikan' IgA atau menyembuhkan keadaan ini. Rawatan tertumpu kepada menguruskan jangkitan jika ia berlaku dan mengurangkan risiko jangkitan pada masa hadapan. Bagi ramai orang yang tidak mempunyai gejala, tiada rawatan diperlukan selain pemantauan biasa.

Penjagaan diri di rumah

• Basuh tangan dengan sabar dan kerap, terutamanya sebelum makan dan selepas berada di tempat ramai orang
• Jaga tidur yang cukup dan makan makanan seimbang untuk menyokong sistem imun
• Elakkan asap rokok dan pencemaran udara di dalam rumah
• Kekal aktif secara fizikal mengikut keupayaan anda
• Dapatkan vaksin yang disyorkan oleh doktor mengikut jadual
• Simpan rekod jangkitan dan ubat anda supaya mudah dibincangkan dengan doktor
• Beritahu doktor atau jururawat tentang keadaan ini sebelum menerima pemindahan darah atau produk darah

Rawatan perubatan

Doktor akan merawat jangkitan yang berlaku apabila perlu, menggunakan rawatan yang sesuai dengan jenis jangkitan tersebut. Jika jangkitan berlaku terlalu kerap, doktor mungkin membincangkan langkah pencegahan tambahan, pemantauan lebih kerap, atau rujukan kepada pakar imunologi. Sesetengah orang hanya perlu lawatan susulan sekali-sekala. Doktor anda juga akan memeriksa sama ada terdapat keadaan lain, seperti alahan atau penyakit autoimun, yang perlu diuruskan bersama. Sebarang keputusan rawatan dibuat selepas perbincangan mengenai manfaat dan risiko untuk keadaan anda sendiri.

Hidup dengan keadaan ini

Bagi kebanyakan orang, kekurangan IgA tidak mengubah rutin harian. Anda boleh bekerja, bersekolah, bersukan dan bergaul seperti biasa. Yang penting ialah mengenali badan anda sendiri — jika anda memang mudah mendapat jangkitan tekak atau sinus, belajar tanda awal dan dapatkan rawatan lebih awal. Beritahu doktor anda tentang keadaan ini setiap kali anda menerima rawatan, terutamanya jika melibatkan produk darah.

Tip gaya hidup

• Amalkan kebersihan tangan yang baik dan jaga kebersihan makanan
• Elakkan berkongsi botol air, cawan atau alatan makan semasa sakit
• Rehat yang cukup semasa anda tidak sihat dan jangan terlalu cepat memaksa diri
• Uruskan alahan atau asma dengan baik kerana ia boleh membuat jangkitan terasa lebih teruk
• Berhenti merokok dan jauhkan diri daripada asap rokok
• Bincang dengan doktor sebelum mengambil suplemen atau produk kesihatan yang mendakwa 'meningkatkan imuniti'

Diet dan senaman

Tiada diet khas yang boleh menaikkan paras IgA. Makan secara seimbang dengan banyak sayur, buah, bijirin penuh, protein dan air yang cukup untuk menyokong kesihatan umum. Senaman sederhana seperti berjalan, berbasikal atau berenang secara tetap membantu kesihatan keseluruhan dan kesejahteraan mental. Mulakan perlahan jika anda baru bersenam, dan berhenti jika anda demam atau sedang tidak sihat.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Mengetahui anda mempunyai masalah sistem imun boleh menimbulkan kerisauan, terutamanya jika anda atau anak anda kerap sakit. Rasa bimbang itu wajar dan biasa. Cuba elakkan mencari jawapan di internet secara berlebihan, kerana maklumat yang tidak tepat boleh menambah ketakutan. Bercakap dengan doktor, ahli keluarga atau kawan yang dipercayai boleh membantu. Jika rasa bimbang, sedih atau tertekan berlarutan dan mengganggu tidur atau kehidupan harian anda, dapatkan bantuan profesional kesihatan mental. Jika anda berfikir untuk mencederakan diri sendiri atau berasa tidak mampu meneruskan, hubungi perkhidmatan kecemasan dan talian sokongan krisis tempatan dengan segera — jangan hadapi sendiri.

Pencegahan

Kekurangan IgA tidak boleh dicegah kerana ia berkaitan dengan cara badan anda menghasilkan antibodi sejak awal. Namun, anda boleh mengurangkan risiko jangkitan dengan kebersihan tangan yang baik, gaya hidup sihat, tidur yang cukup dan mendapatkan vaksin yang disyorkan.

Program saringan

Saringan rutin untuk kekurangan IgA tidak diperlukan untuk orang dewasa yang sihat. Ujian darah biasanya dibuat hanya jika ada jangkitan berulang, masalah kesihatan lain yang berkaitan, atau jika seorang ahli keluarga telah didiagnosis. Berbincang dengan doktor sebelum membuat saringan sendiri.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Jangkitan saluran pernafasan atau usus yang lebih kerap dan berulang
• Jangkitan yang lebih lambat pulih atau memerlukan rawatan tambahan
• Dalam sesetengah kes, jangkitan yang lebih serius pada paru-paru
• Kaitan dengan keadaan autoimun atau alahan pada sebilangan kecil orang
• Tindak balas yang jarang berlaku semasa pemindahan darah atau produk darah pada individu tertentu — sebab itu penting untuk memberitahu petugas kesihatan
• Risiko kecil jangkitan yang berpanjangan jika gejala diabaikan

Pandangan jangka panjang

Prognosis bagi kebanyakan orang adalah sangat baik. Majoriti individu dengan kekurangan IgA sihat dan tidak memerlukan rawatan berterusan. Sesetengah kanak-kanak menunjukkan paras IgA meningkat apabila dewasa, dan sebilangan kecil orang mungkin perlu dipantau lebih rapat jika jangkitan berulang. Dengan penjagaan biasa, pemantauan yang sesuai dan hubungan baik dengan doktor anda, anda boleh menjalani kehidupan yang normal dan aktif.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.