Imunisasi DTP, Polio, Hepatitis B dan Hib

Gambaran keseluruhan

Imunisasi DTP, polio, hepatitis B dan Hib ialah siri suntikan yang diberikan kepada bayi dan kanak-kanak untuk melindungi daripada jangkitan serius. DTP melindungi daripada difteria, tetanus dan pertusis (batuk kokol). Polio ialah penyakit yang boleh menyebabkan kelumpuhan. Hepatitis B menyerang hati. Hib ialah jangkitan bakteria yang boleh menyebabkan radang otak dan radang paru-paru. Suntikan ini biasanya diberikan mengikut jadual imunisasi Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM).

Ya. Imunisasi ini ialah sebahagian daripada program imunisasi rutin kanak-kanak di Malaysia.

Bayi dan kanak-kanak adalah kumpulan utama. Remaja atau orang dewasa yang tidak lengkap imunisasi juga mungkin memerlukan dos susulan selepas dinilai oleh petugas kesihatan.

Gejala

Gejala biasa

• Sakit, kemerahan atau bengkak ringan di tempat suntikan.
• Demam ringan selepas suntikan.
• Rasa letih, mengantuk atau tidak bermaya sekejap.
• Rengekan atau mudah meragam pada bayi.
• Sakit kepala atau sakit badan ringan.

Gejala pada kanak-kanak

• Sakit di peha atau lengan tempat suntikan.
• Demam ringan dan mudah meragam.
• Nafsu makan berkurang sementara.
• Mengantuk atau lebih suka berehat.
• Bengkak kecil di tempat suntikan yang reda dalam beberapa hari.

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Jika remaja atau orang dewasa menerima dos susulan, mereka mungkin mengalami sakit lengan, letih atau demam ringan.
• Reaksi serius selepas imunisasi adalah jarang.
• Dapatkan nasihat doktor jika ada alahan atau reaksi teruk pada dos sebelum ini.

Punca

Punca utama

• Imunisasi diperlukan kerana penyakit yang dicegah boleh merebak melalui titisan pernafasan, sentuhan atau darah.
• Difteria, pertusis dan Hib boleh menyebabkan jangkitan saluran pernafasan yang serius.
• Tetanus berlaku apabila bakteria masuk melalui luka.
• Polio boleh menyerang sistem saraf dan menyebabkan kelumpuhan.
• Hepatitis B boleh menyebabkan keradangan hati jangka panjang.

Faktor risiko

• Tidak menerima imunisasi atau tidak melengkapkan semua dos.
• Bayi dan kanak-kanak kecil lebih mudah terdedah kepada jangkitan.
• Bersentuhan rapat dengan orang yang dijangkiti.
• Perjalanan ke kawasan yang mempunyai wabak.
• Keadaan kesihatan tertentu yang memerlukan penilaian doktor sebelum imunisasi.

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Sukar bernafas, bengkak muka atau tekak, atau ruam meluas selepas suntikan.
• Sawan, tidak sedarkan diri atau sangat lemah selepas imunisasi.
• Demam tinggi yang berterusan atau anak kelihatan sangat tidak sihat.
• Bayi menangis tanpa henti atau tidak mahu menyusu.

Buat temujanji rutin jika:

• Ingin mengetahui jadual imunisasi yang betul untuk umur anak.
• Terlepas dos atau ingin membuat dos susulan.
• Ada soalan tentang reaksi ringan selepas suntikan.
• Anak mempunyai alahan, penyakit kronik atau sejarah reaksi teruk selepas vaksin.

Diagnosis

Imunisasi tidak memerlukan diagnosis penyakit. Petugas kesihatan akan menyemak umur anak, rekod imunisasi, sejarah kesihatan dan sebarang alahan atau reaksi sebelum ini.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Semakan rekod imunisasi.
• Soal jawab tentang kesihatan, alahan dan reaksi vaksin sebelum ini.
• Pemeriksaan ringkas jika anak demam atau tidak sihat pada hari suntikan.

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Petugas kesihatan akan menerangkan manfaat dan kemungkinan reaksi, kemudian memberikan suntikan di peha atau lengan mengikut umur. Anda mungkin diminta menunggu sebentar di klinik untuk memastikan anak tidak mengalami reaksi serta-merta. Dos dicatat dalam buku rekod imunisasi.

Rawatan

Imunisasi itu sendiri ialah langkah pencegahan. Selepas suntikan, rawatan tertumpu kepada mengurangkan ketidakselesaan ringan dan memantau sebarang reaksi.

Penjagaan diri di rumah

• Letakkan kain sejuk atau kompres di tempat suntikan jika bengkak.
• Gerakkan lengan atau kaki yang disuntik seperti biasa.
• Beri anak rehat yang cukup dan cecair secukupnya.
• Pantau suhu dan tingkah laku anak selepas suntikan.
• Jika perlu ubat demam, dapatkan nasihat ahli farmasi atau doktor terlebih dahulu.

Rawatan perubatan

Doktor atau jururawat akan memilih vaksin yang sesuai mengikut umur dan sejarah kesihatan. Jika berlaku reaksi, petugas kesihatan akan menilai dan merawat simptom serta memantau keadaan. Dos susulan diberikan mengikut jadual KKM.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Tidak berkaitan untuk imunisasi.

Hidup dengan keadaan ini

Simpan buku rekod imunisasi di tempat selamat dan bawa ke setiap temu janji. Catat tarikh suntikan dan sebarang reaksi ringan supaya mudah dibincangkan dengan doktor.

Tip gaya hidup

• Amalkan kebersihan tangan dan etika batuk.
• Pastikan anak mendapat tidur dan pemakanan yang cukup.
• Elakkan berkongsi barang peribadi seperti tisu atau botol minuman semasa sakit.
• Hadiri temu janji imunisasi mengikut jadual.

Diet dan senaman

Tiada diet khas diperlukan selepas imunisasi. Teruskan penyusuan atau pemakanan biasa anak. Aktiviti harian dan permainan boleh diteruskan seperti biasa jika anak sihat dan selesa.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Ada ibu bapa yang berasa cemas tentang jarum, demam atau reaksi selepas suntikan. Rasa risau ini normal. Bertanya kepada doktor atau jururawat boleh membantu anda memahami risiko dan manfaat dengan lebih tenang.

Pencegahan

Penyakit yang disasarkan oleh imunisasi ini boleh dicegah dengan vaksinasi yang lengkap mengikut jadual.

Vaksin

Vaksin DTP, polio, hepatitis B dan Hib diberikan mengikut umur dan jadual Imunisasi Kebangsaan Malaysia. Sesetengah dos mungkin diberikan sebagai suntikan gabungan. Jika dos terlepas, doktor atau jururawat boleh menasihatkan jadual susulan yang sesuai.

Program saringan

Tiada ujian saringan khas untuk imunisasi. Semakan rekod imunisasi dan penilaian kesihatan sebelum suntikan adalah penting.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Difteria boleh menyebabkan masalah pernafasan dan komplikasi pada jantung.
• Tetanus boleh menyebabkan kekejangan otot yang serius.
• Pertusis boleh menyebabkan batuk teruk berpanjangan, terutama pada bayi.
• Polio boleh menyebabkan kelumpuhan.
• Hepatitis B boleh menyebabkan kerosakan hati jangka panjang.
• Hib boleh menyebabkan radang otak atau radang paru-paru.

Pandangan jangka panjang

Apabila imunisasi lengkap, perlindungan terhadap penyakit-penyakit ini adalah tinggi. Reaksi ringan selepas suntikan adalah biasa, manakala reaksi serius jarang berlaku. Jika dos terlepas, masih ada peluang untuk melengkapkan imunisasi selepas berbincang dengan petugas kesihatan.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.