Imunisasi Susulan dan Dos Penggalak

Gambaran keseluruhan

Imunisasi susulan ialah suntikan vaksin yang diberikan apabila seseorang terlepas atau lambat menerima dos yang disyorkan. Dos penggalak ialah dos tambahan yang diberikan untuk mengekalkan perlindungan selepas perlindungan mula menurun. Vaksin membantu tubuh mengenali dan melawan penyakit tertentu dengan lebih baik.

Ya. Terlepas suntikan imunisasi atau dos penggalak adalah perkara biasa. Ia boleh berlaku kerana berpindah, sakit semasa janji temu, tiada rekod, atau gangguan perkhidmatan kesihatan.

Ia boleh melibatkan sesiapa sahaja, terutamanya bayi, kanak-kanak, remaja, wanita hamil, warga emas, pengembara, pekerja kesihatan, dan orang yang mempunyai penyakit kronik atau sistem imun yang lemah.

Gejala

Gejala biasa

• Sakit, kemerahan atau bengkak ringan di tempat suntikan
• Demam ringan
• Rasa letih
• Sakit kepala
• Sakit otot
• Rasa kurang sihat selama sehari dua

Gejala pada kanak-kanak

• Rewel atau mudah marah
• Demam ringan
• Kurang selera makan
• Sakit di tempat suntikan
• Mengantuk lebih daripada biasa

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Sakit otot atau sendi ringan
• Letih
• Demam ringan
• Kemerahan di tempat suntikan

Punca

Punca utama

• Terlepas janji temu imunisasi
• Berpindah atau bertukar klinik
• Tidak membawa atau hilang rekod imunisasi
• Demam ringan semasa janji temu sehingga suntikan ditangguhkan
• Kebimbangan atau keraguan tentang vaksin
• Gangguan perkhidmatan kesihatan seperti semasa wabak

Faktor risiko

• Bayi dan kanak-kanak
• Wanita hamil
• Warga emas
• Pesakit penyakit kronik
• Pengembara ke kawasan berisiko
• Pekerja kesihatan dan penjaga
• Tinggal jauh dari klinik atau pusat imunisasi
• Mengambil ubat yang melemahkan sistem imun

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Kesukaran bernafas atau bengkak muka, bibir, lidah atau tekak selepas suntikan
• Sawan
• Demam tinggi yang tidak turun atau anak menjadi sangat lemah
• Bayi menangis tanpa henti atau sukar ditenangkan
• Bengkak di tempat suntikan yang semakin besar, panas atau bernanah

Buat temujanji rutin jika:

• Untuk menyemak rekod imunisasi dan dos yang tertinggal
• Sebelum perjalanan ke luar negara
• Semasa merancang kehamilan atau semasa hamil
• Jika mempunyai penyakit kronik atau mengambil ubat tertentu
• Jika tidak pasti suntikan mana yang sudah diterima

Diagnosis

Tiada ujian khas untuk 'mendiagnosis' keperluan imunisasi. Doktor atau jururawat akan menyemak rekod imunisasi, umur, keadaan kesihatan dan sejarah perubatan anda untuk menentukan vaksin susulan atau dos penggalak yang diperlukan.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Semakan rekod imunisasi
• Penilaian sejarah kesihatan dan ubat yang diambil
• Ujian darah untuk imuniti hanya jika doktor menilai ia perlu

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Anda akan berbincang tentang vaksin yang tertinggal, jarak masa antara dos, kesan sampingan yang mungkin berlaku, dan bila perlu datang semula. Persetujuan akan diambil sebelum suntikan diberikan.

Rawatan

Rawatan di sini bermaksud pemberian vaksin susulan atau dos penggalak mengikut jadual yang sesuai dengan umur dan keadaan kesihatan. Anda biasanya tidak perlu memulakan semula semua suntikan hanya kerana terlepas. Doktor atau jururawat akan merancang bilangan dos dan jarak masa yang betul.

Penjagaan diri di rumah

• Rehat yang cukup selepas suntikan
• Minum air dengan cukup
• Letakkan kain sejuk di tempat suntikan jika bengkak atau sakit
• Gerakkan lengan dengan lembut
• Tanya ahli farmasi atau doktor tentang ubat yang sesuai untuk demam atau sakit ringan

Rawatan perubatan

Pemberian vaksin dilakukan oleh doktor atau jururawat terlatih di klinik kesihatan atau pusat imunisasi. Jadual susulan bergantung pada umur, vaksin yang sudah diterima, keadaan kesihatan dan sama ada anda hamil atau mempunyai penyakit kronik. Vaksin diberi mengikut garis panduan Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM).

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Tidak berkaitan untuk topik imunisasi.

Hidup dengan keadaan ini

Simpan rekod imunisasi di tempat yang mudah dilihat atau dalam telefon. Tetapkan peringatan untuk janji temu susulan dan bawa rekod setiap kali ke klinik. Jika berpindah, beritahu klinik baharu tentang rekod imunisasi anda.

Tip gaya hidup

• Amalkan tidur yang cukup dan makanan seimbang
• Kekal aktif mengikut kemampuan
• Dapatkan maklumat imunisasi daripada sumber sahih seperti KKM atau klinik kesihatan
• Tanya jururawat atau ahli farmasi jika keliru tentang jadual
• Jangan bertangguh untuk bertanya tentang dos yang tertinggal

Diet dan senaman

Makan makanan seimbang dan kekal aktif seperti biasa. Ini menyokong kesihatan umum, tetapi bukan pengganti imunisasi.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Rasa cemas tentang jarum adalah biasa, terutama pada kanak-kanak. Beritahu doktor atau jururawat supaya mereka boleh membantu dengan cara yang lebih tenang. Jika kebimbangan berterusan sehingga mengganggu kehidupan, dapatkan sokongan kesihatan mental. Jika anda atau anak anda berasa sangat tertekan atau mempunyai fikiran untuk mencederakan diri, dapatkan bantuan kecemasan dengan segera.

Pencegahan

Penyakit yang boleh dicegah vaksin boleh dikurangkan risikonya dengan imunisasi yang lengkap dan tepat pada masa. Jika sudah terlepas, imunisasi susulan masih boleh membantu melindungi anda dan komuniti.

Vaksin

Ikut jadual imunisasi KKM untuk kanak-kanak dan dos penggalak yang disyorkan untuk remaja, wanita hamil, warga emas dan pesakit kronik. Bawa buku rekod imunisasi ke setiap lawatan.

Program saringan

Semakan status imunisasi secara berkala adalah penting, terutamanya sebelum masuk sekolah, semasa kehamilan, sebelum perjalanan, atau sebelum memulakan rawatan perubatan tertentu.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Penyakit yang boleh dicegah vaksin boleh merebak kepada orang lain
• Bayi, kanak-kanak kecil dan warga emas lebih berisiko mengalami sakit teruk
• Boleh berlaku wabak di sekolah atau dalam komuniti
• Sesetengah penyakit boleh menyebabkan komplikasi serius seperti radang paru-paru atau kecacatan

Pandangan jangka panjang

Dengan jadual susulan yang betul, kebanyakan orang boleh melengkapkan imunisasi dan mendapatkan semula perlindungan. Reaksi serius sangat jarang, dan manfaat perlindungan biasanya lebih besar daripada risiko kesan sampingan ringan.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.