Gula Darah Rendah (Hipoglisemia)

Gambaran keseluruhan

Hipoglisemia bermaksud paras gula dalam darah anda terlalu rendah. Gula darah (glukosa) ialah bahan bakar utama badan, terutama sekali untuk otak. Apabila parasnya menurun terlalu banyak, badan mula memberi isyarat seperti jantung berdebar, berpeluh sejuk, lemah dan keliru. Bagi kebanyakan orang yang menghidap diabetes, paras dianggap rendah apabila kurang daripada 4.0 mmol/L, tetapi angka ini boleh berbeza mengikut nasihat pasukan kesihatan anda. Hipoglisemia paling kerap berlaku pada orang yang mengambil ubat diabetes, namun ia juga boleh berlaku pada orang tanpa diabetes disebabkan sebab-sebab lain. Yang penting, hipoglisemia biasanya boleh diperbaiki dengan cepat jika dikenali dan ditangani awal.

Ya, ia agak biasa, terutamanya dalam kalangan penghidap diabetes yang menggunakan suntikan insulin atau ubat diabetes tertentu. Dalam kalangan orang tanpa diabetes, ia lebih jarang berlaku.

Ia paling kerap menjejaskan penghidap diabetes jenis 1 dan diabetes jenis 2 yang mengambil ubat tertentu. Kanak-kanak dengan diabetes, warga emas, orang dengan penyakit buah pinggang atau hati, mereka yang berpuasa lama, dan orang yang minum alkohol juga lebih berisiko. Kadang-kadang ia berlaku pada orang tanpa diabetes kerana masalah hormon atau kesihatan lain, tetapi ini kurang biasa.

Gejala

Gejala biasa

• Berpeluh sejuk, kadang-kadang sampai baju basah
• Jantung berdebar atau rasa berdenyut laju
• Menggigil atau rasa sejuk yang tidak menyenangkan
• Rasa lapar secara tiba-tiba
• Pening, lemah atau rasa hendak pengsan
• Penglihatan kabur atau kelip-kelip di mata
• Kebas atau kesemutan di bibir dan hujung jari
• Rasa cemas, gelisah atau mudah marah tanpa sebab jelas
• Sukar menumpukan perhatian atau rasa keliru

Gejala pada kanak-kanak

• Menangis tanpa sebab yang jelas atau sukar ditenangkan
• Mudah marah, meragam atau berkelakuan berbeza daripada biasa
• Pucat, berpeluh dan kelihatan lemah
• Mengantuk luar biasa atau susah dibangunkan
• Sukar menumpukan perhatian di sekolah atau dalam permainan
• Kadang-kadang sakit kepala atau sakit perut
• Enggan makan atau menolak makanan secara tiba-tiba

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Kekeliruan atau rasa keliru yang boleh disalah anggap sebagai lupa biasa
• Lemah atau rasa tidak bertenaga secara tiba-tiba
• Pertuturan perlahan atau tidak jelas
• Terjatuh atau rasa tidak stabil ketika berjalan
• Mengantuk yang luar biasa
• Kadang-kadang tiada tanda amaran langsung - paras gula sudah rendah tetapi orang itu tidak berasa apa-apa

Punca

Punca utama

• Ubat diabetes yang terlalu kuat untuk keperluan badan, atau jumlah yang tidak sepadan dengan makanan dan aktiviti
• Terlupa makan, melengah-lengahkan waktu makan, atau makan kurang daripada biasa
• Aktiviti fizikal yang lebih banyak atau lebih berat daripada biasa tanpa penyesuaian makanan atau ubat
• Minum alkohol, terutama tanpa makanan
• Berpuasa panjang, termasuk ketika bulan Ramadan tanpa perancangan bersama doktor
• Penyakit buah pinggang atau hati yang membuat ubat kekal lebih lama dalam badan
• Masalah hormon atau keadaan perubatan lain yang jarang berlaku
• Dalam kalangan orang tanpa diabetes: berpuasa lama, kurang zat makanan, atau masalah kesihatan tertentu yang memerlukan pemeriksaan doktor

Faktor risiko

• Menghidap diabetes dan menggunakan suntikan insulin atau ubat diabetes tertentu
• Umur lanjut, terutama jika ada masalah ingatan atau demensia
• Penyakit buah pinggang atau hati
• Pemakanan tidak teratur atau skip makan kerana sibuk
• Kerap bersenam atau bekerja berat tanpa menyesuaikan makanan
• Minum alkohol secara kerap
• Berpuasa, termasuk puasa Ramadan, tanpa nasihat kesihatan
• Kanak-kanak dengan diabetes jenis 1, kerana keperluan mereka berubah-ubah semasa membesar
• Mengambil beberapa jenis ubat lain yang boleh menjejaskan gula darah

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Gula darah rendah berlaku berulang kali dalam masa yang singkat
• Anda tidak dapat memulihkan gula darah walaupun sudah makan atau minum manis
• Gula darah rendah berlaku tanpa tanda amaran langsung
• Gula darah rendah berlaku pada waktu malam dan mengganggu tidur
• Gula darah rendah berlaku pada orang yang tidak menghidap diabetes
• Anda terjatuh, cedera atau mengalami kekeliruan akibat gula darah rendah

Buat temujanji rutin jika:

• Ingin belajar cara memantau gula darah dengan lebih yakin di rumah
• Sering risau tentang gula darah rendah dan ingin menyemak semula pelan rawatan anda
• Bercadang berpuasa, menukar rutin senaman, atau menurunkan berat badan
• Mahu membincangkan cara menguruskan gula darah rendah di tempat kerja atau di sekolah anak
• Kerap berasa cemas atau tertekan kerana takut gula darah rendah berlaku

Diagnosis

Doktor biasanya mengenal pasti gula darah rendah melalui gabungan gejala anda, bacaan gula darah, dan respons badan apabila gula darah kembali normal. Jika anda menghidap diabetes, ini selalunya boleh dikenal pasti melalui bacaan alat pengukur gula darah di rumah atau ujian di klinik. Jika anda tidak menghidap diabetes, doktor akan bertanya lebih lanjut tentang pemakanan, ubat-ubatan, alkohol dan kesihatan anda untuk mencari puncanya.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Bacaan gula darah melalui tusukan hujung jari (alat pengukur glukosa)
• Ujian darah di makmal untuk mengesahkan paras gula darah
• Ujian darah untuk menilai fungsi buah pinggang dan hati
• Semakan semula semua ubat yang anda ambil, termasuk ubat preskripsi dan suplemen
• Dalam kes tertentu, ujian tambahan untuk menyemak masalah hormon atau punca lain

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Doktor akan bertanya bila gejala berlaku, apa yang anda makan sebelum itu, aktiviti fizik anda, dan ubat yang diambil. Bawa bersama rekod bacaan gula darah anda jika ada - ini sangat membantu. Selepas itu, doktor akan mencadangkan pelan rawatan atau membuat rujukan kepada pakar jika perlu. Tiada prosedur yang menyakitkan selain tusukan kecil di hujung jari.

Rawatan

Rawatan bergantung kepada sama ada orang itu masih sedar dan boleh menelan. Jika sedar dan boleh menelan, langkah pertama ialah memberikan gula cepat - contohnya minuman manis, gula, atau makanan manis ringkas - kemudian menyemak semula gula darah selepas kira-kira 15 minit. Jika masih rendah, ulangi. Jika tidak sedarkan diri atau tidak boleh menelan, jangan beri apa-apa melalui mulut dan hubungi perkhidmatan kecemasan dengan segera.

Penjagaan diri di rumah

• Kenali tanda-tanda awal anda sendiri - setiap orang sedikit berbeza
• Sentiasa bawa bekalan gula cepat bersama, contohnya gula-gula, jus kotak atau sachet glukosa
• Simpan bekalan gula cepat di rumah, dalam kereta, di tempat kerja dan dalam beg sekolah anak
• Semak gula darah mengikut jadual yang disyorkan oleh pasukan kesihatan anda
• Makan pada waktu yang teratur dan jangan skip waktu makan
• Beritahu keluarga, rakan sekerja dan rakan sekelas anak anda tentang tanda-tanda dan apa yang perlu dilakukan
• Pakai atau simpan kad pengenalan perubatan yang menyatakan anda menghidap diabetes
• Semak gula darah sebelum memandu, dan jangan memandu jika rendah
• Rancang lebih awal jika anda mahu berpuasa atau menukar rutin senaman

Rawatan perubatan

Doktor mungkin menyemak semula jenis atau jadual ubat diabetes anda supaya lebih sepadan dengan corak pemakanan dan aktiviti harian. Bagi sesetengah orang, pendidikan diabetes yang lebih mendalam amat membantu - ini termasuk belajar mengira karbohidrat dan menyesuaikan ubat dengan aktiviti. Jika gula darah rendah berlaku berulang kali atau teruk, doktor mungkin merujuk anda kepada pakar diabetes atau pakar dalaman. Dalam kecemasan, petugas kesihatan akan memberikan glukosa melalui saluran vena atau rawatan kecemasan lain di hospital. Jangan ubah sendiri dos atau jenis ubat anda - sentiasa berbincang dengan doktor atau ahli farmasi terlebih dahulu.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan jarang diperlukan untuk gula darah rendah. Ia hanya dipertimbangkan dalam kes yang sangat jarang apabila ada punca tertentu yang boleh dibaiki, dan keputusan itu akan dibuat oleh pakar selepas pemeriksaan menyeluruh.

Hidup dengan keadaan ini

Hidup dengan risiko gula darah rendah bermakna merancang sedikit ke hadapan - tetapi ia tidak sepatutnya menghalang kehidupan harian anda. Simpan bekalan gula cepat di tempat yang mudah dicapai, beritahu orang di sekeliling anda, dan semak gula darah mengikut jadual. Ramai orang belajar mengenali tanda badan mereka sendiri dan mengurusnya dengan tenang.

Tip gaya hidup

• Makan pada waktu yang tetap dan jangan biarkan perut kosong terlalu lama
• Bawa snek atau bekalan gula cepat ke mana-mana sahaja
• Beritahu pasukan kesihatan anda sebelum memulakan senaman baru atau menukar rutin
• Hadkan alkohol, dan elakkan minum tanpa makanan
• Dapatkan tidur yang mencukupi - kurang tidur boleh mengganggu kawalan gula darah
• Simpan rekod ringkas gejala dan bacaan gula darah untuk dibincangkan dengan doktor
• Rancang perjalanan dan aktiviti luar dengan membawa bekalan gula cepat

Diet dan senaman

Makan secara teratur dengan karbohidrat yang seimbang membantu mengekalkan gula darah yang stabil. Jika anda bersenam, makan sedikit karbohidrat sebelum atau selepas mengikut nasihat pasukan kesihatan anda, dan semak gula darah sebelum, semasa dan selepas aktiviti yang berat. Senaman tetap baik untuk kesihatan dan tidak perlu dielakkan - hanya perlu dirancang dengan baik. Jika anda ingin menurunkan berat badan atau mencuba diet baru, bincangkan dahulu supaya ubat dan pemakanan anda selaras.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Rasa cemas atau takut gula darah rendah berlaku semasa tidur, memandu atau di luar rumah adalah sangat biasa. Sebahagian orang berasa malu atau tertekan kerana perlu berhenti kerja untuk makan, atau kerana perlu menjelaskan keadaan mereka kepada orang lain. Perasaan ini sah dan tidak perlu dipendam. Berbincang dengan doktor anda - kadang-kadang hanya melaraskan pelan rawatan atau mendapatkan sedikit pendidikan tambahan sudah cukup untuk mengurangkan kebimbangan. Jika rasa cemas, sedih atau tertekan berterusan dan mengganggu kehidupan harian anda, sila dapatkan bantuan profesional. Jika anda berasa teruk sehingga timbul fikiran untuk mencederakan diri, dapatkan bantuan kecemasan dengan segera.

Pencegahan

Banyak episod gula darah rendah boleh dicegah. Langkah paling penting ialah memastikan ubat diabetes anda sepadan dengan corak pemakanan dan aktiviti anda - dan ini memerlukan semakan berkala bersama doktor. Jangan ubah dos sendiri. Makan secara teratur, bawa bekalan gula cepat, dan rancang lebih awal sebelum bersenam, berpuasa atau mengembara. Jika anda sering mengalami gula darah rendah, itu tanda jelas bahawa pelan rawatan anda perlu disemak.

Program saringan

Jika anda menghidap diabetes, semakan berkala gula darah dan ujian darah jangka panjang (seperti HbA1c) bersama doktor membantu memastikan rawatan anda selamat dan sesuai. Anda juga digalakkan menyemak gula darah sendiri di rumah mengikut jadual yang disyorkan. Bagi warga emas dan mereka yang mempunyai masalah buah pinggang, semakan yang lebih kerap amat berguna.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Kekeliruan yang berterusan dan sukar dibangunkan
• Sawan atau kejang
• Kehilangan kesedaran dan terjatuh, yang boleh menyebabkan kecederaan
• Kemalangan semasa memandu atau mengendalikan mesin
• Dalam kes yang sangat teruk dan berpanjangan, risiko kerosakan otak
• Bagi kanak-kanak, gangguan pembelajaran dan tumbesaran jika episod kerap berlaku

Pandangan jangka panjang

Harapan untuk masa depan adalah baik. Kebanyakan episod gula darah rendah ringan dan boleh diatasi dengan cepat. Apabila anda mengenali tanda-tanda awal dan mempunyai pelan yang jelas bersama pasukan kesihatan anda, risiko episod serius boleh dikurangkan dengan banyak. Ramai orang hidup aktif, bekerja dan menikmati kehidupan seperti biasa walaupun perlu berhati-hati sedikit.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.