Urine protein test

Gambaran keseluruhan

Ujian protein air kencing adalah ujian yang mengukur jumlah protein dalam air kencing. Protein yang berlebihan mungkin menandakan masalah buah pinggang.

Ujian protein air kencing adalah ujian yang biasa dilakukan, terutamanya bagi pesakit kencing manis atau darah tinggi.

Ujian ini sering dilakukan pada individu yang berisiko tinggi penyakit buah pinggang, seperti pesakit kencing manis, darah tinggi, atau mereka yang mempunyai sejarah keluarga penyakit buah pinggang.

Gejala

Gejala biasa

• Kencing berbuih (buih yang tidak hilang selepas beberapa saat)
• Bengkak di kaki, buku lali, atau sekitar mata
• Keletihan yang luar biasa

Gejala pada kanak-kanak

• Bengkak di muka atau buku lali
• Kurang aktif atau mudah penat
• Kencing berbuih

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Bengkak kaki yang teruk
• Sesak nafas (terutama jika ada penyakit jantung)
• Kencing berkurangan

Punca

Punca utama

• Kerosakan buah pinggang akibat kencing manis (nefropati diabetik)
• Kerosakan buah pinggang akibat darah tinggi (nefrosklerosis hipertensif)
• Jangkitan buah pinggang (glomerulonefritis)
• Penyakit autoimun seperti lupus

Faktor risiko

• Kencing manis
• Darah tinggi (hipertensi)
• Sejarah keluarga penyakit buah pinggang
• Usia lanjut (lebih 60 tahun)
• Obesiti

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Jika anda mengalami bengkak yang teruk dan sukar bernafas, dapatkan rawatan segera di jabatan kecemasan.
• Jika pengeluaran air kencing sangat sedikit atau tiada langsung.

Buat temujanji rutin jika:

• Jika anda menghidap kencing manis atau darah tinggi, lakukan ujian air kencing secara berkala seperti yang disarankan oleh doktor.
• Jika anda dapati air kencing anda berbuih secara berterusan tanpa sebab yang jelas.

Diagnosis

Ujian protein air kencing dilakukan dengan mengambil sampel air kencing di klinik atau hospital. Ujian ini boleh menggunakan jalur ujian (strip) atau analisis makmal yang lebih tepat.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian air kencing strip (ujian dipstick)
• Ujian air kencing 24 jam (mengumpul semua air kencing dalam sehari)
• Nisbah protein kepada kreatinin dalam air kencing (urine protein-to-creatinine ratio)

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Anda akan diminta memberikan sampel air kencing dalam bekas steril. Sebaiknya kawasan kemaluan dibersihkan terlebih dahulu untuk mengelakkan pencemaran. Keputusan ujian biasanya siap dalam masa beberapa jam hingga sehari.

Rawatan

Rawatan untuk protein dalam air kencing bergantung kepada punca asas. Matlamat utama adalah mengawal penyakit yang mendasari (seperti kencing manis atau darah tinggi) dan melindungi buah pinggang daripada kerosakan lebih lanjut.

Penjagaan diri di rumah

• Kurangkan pengambilan garam dan makanan yang diproses.
• Jaga berat badan ideal melalui pemakanan sihat dan senaman.
• Berhenti merokok dan hadkan pengambilan alkohol.
• Kawal tekanan darah dan gula darah dengan pemantauan sendiri jika perlu.

Rawatan perubatan

Doktor mungkin akan memberi ubat untuk menurunkan tekanan darah, seperti perencat ACE atau ARB (kelas ubat yang melindungi buah pinggang). Untuk pesakit kencing manis, ubat kawalan gula darah akan diselaraskan. Ubat-ubatan lain mungkin diberikan bergantung kepada punca, seperti imunosupresan untuk penyakit autoimun. Semua ubat mesti diambil seperti yang diarahkan oleh doktor dan jangan diubah sendiri.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan jarang diperlukan untuk protein dalam air kencing. Hanya dalam kes tertentu seperti penyumbatan saluran darah ke buah pinggang (stenosis arteri renal) atau tumor, pembedahan mungkin dipertimbangkan oleh pakar.

Hidup dengan keadaan ini

Pantau tekanan darah dan gula darah secara berkala di rumah atau klinik. Ambil ubat mengikut jadual. Laporkan sebarang perubahan seperti bengkak baru atau air kencing berbuih kepada doktor.

Tip gaya hidup

• Kawal tekanan darah dengan mengurangkan stres, tidur cukup, dan senaman ringan.
• Berhenti merokok.
• Kurangkan pengambilan alkohol.
• Amalkan diet yang mesra buah pinggang (kurang garam, kurang protein haiwan berlebihan).

Diet dan senaman

Makan makanan seimbang dengan banyak sayur-sayuran, buah-buahan, dan bijirin penuh. Hadkan garam kepada kurang daripada 5 gram sehari. Senaman aerobik sederhana seperti berjalan kaki 30 minit sehari, 5 kali seminggu, boleh membantu mengawal tekanan darah dan gula darah.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Menghadapi diagnosis penyakit buah pinggang kronik boleh menimbulkan kebimbangan, kemurungan, atau tekanan. Anda tidak bersendirian. Bercakaplah dengan doktor, kaunselor, atau kumpulan sokongan. Jika anda mengalami krisis kesihatan mental, hubungi talian bantuan seperti yang tertera di laman web ini.

Pencegahan

Tidak semua punca protein dalam air kencing dapat dicegah, tetapi risiko boleh dikurangkan dengan mengawal kencing manis dan tekanan darah, mengamalkan diet sihat, bersenam, dan tidak merokok. Pemeriksaan kesihatan berkala juga penting untuk mengesan masalah awal.

Vaksin

Vaksin influenza dan vaksin pneumokokus disyorkan bagi pesakit yang mengalami penyakit buah pinggang kronik kerana mereka lebih berisiko mendapat jangkitan. Tanya doktor tentang vaksin yang sesuai untuk anda.

Program saringan

Saringan melalui ujian air kencing disyorkan bagi mereka yang berusia lebih 40 tahun, mempunyai kencing manis, darah tinggi, atau sejarah keluarga penyakit buah pinggang. Kekerapan saringan bergantung kepada faktor risiko individu.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Kerosakan buah pinggang yang semakin teruk (penyakit buah pinggang kronik)
• Kegagalan buah pinggang (memerlukan dialisis atau pemindahan buah pinggang)
• Penyakit jantung dan saluran darah (risiko serangan jantung dan strok meningkat)

Pandangan jangka panjang

Dengan rawatan awal dan pengurusan faktor risiko yang baik, ramai pesakit dapat mengekalkan fungsi buah pinggang mereka untuk jangka masa yang lama. Perubahan gaya hidup dan ubat-ubatan dapat membantu melambatkan perkembangan penyakit. Jangan putus asa – dapatkan sokongan daripada pasukan perubatan anda.

Cari sokongan

Organisasi tempatan

• Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) · Malaysia

Talian bantuan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.