Darah dalam Air Kencing

Gambaran keseluruhan

Darah dalam air kencing bermaksud ada darah yang bercampur dengan air kencing anda. Kadang-kadang anda nampak air kencing berwarna merah jambu, merah, atau perang. Kadang-kadang darah hanya dapat dikesan melalui ujian air kencing dan tidak kelihatan. Ini bukan diagnosis, tetapi tanda yang perlu disiasat oleh doktor.

Ia perkara biasa yang membawa pesakit berjumpa doktor. Lebih kerap pada orang dewasa yang lebih tua, tetapi boleh berlaku pada sesiapa sahaja.

Sesiapa sahaja boleh mengalaminya. Wanita lebih kerap disebabkan jangkitan saluran kencing. Lelaki dewasa lebih kerap berkaitan pembesaran prostat. Kanak-kanak boleh mengalami jangkitan atau masalah buah pinggang. Orang yang mengambil ubat pencair darah atau menjalani prosedur kencing juga berisiko.

Gejala

Gejala biasa

• Air kencing berwarna merah jambu, merah, atau perang
• Bekuan darah dalam air kencing
• Rasa sakit atau terbakar semasa kencing
• Kerap kencing atau rasa tidak puas kencing
• Sakit di bahagian bawah perut, pinggang, atau belakang
• Kadang-kadang tiada gejala selain darah yang dikesan melalui ujian

Gejala pada kanak-kanak

• Demam atau merengek semasa kencing
• Air kencing berbau kuat atau keruh
• Kencing malam yang baru berlaku
• Bengkak di sekitar mata atau kaki (jarang, perlu pemeriksaan doktor)
• Sakit perut atau bahagian belakang

Gejala pada orang dewasa yang lebih tua

• Kekeliruan atau lemah badan yang baru berlaku
• Kerap jatuh atau tidak stabil
• Kencing tidak keluar langsung atau rasa tidak puas
• Jangkitan saluran kencing berulang
• Gejala prostat seperti aliran kencing perlahan

Punca

Punca utama

• Jangkitan saluran kencing (kuman menyebabkan keradangan)
• Batu karang atau batu di saluran kencing
• Pembesaran prostat pada lelaki
• Penyakit buah pinggang atau keradangan buah pinggang
• Ubat-ubatan tertentu, termasuk pencair darah (doktor akan menilai)
• Senaman yang sangat berat, terutamanya larian jarak jauh
• Kecederaan atau hentakan pada bahagian pinggang atau perut
• Pendarahan dari faraj semasa haid yang bercampur dengan air kencing
• Tumor atau kanser saluran kencing (lebih jarang, tetapi perlu disingkirkan)

Faktor risiko

• Umur yang lebih tua
• Lelaki dengan masalah prostat
• Sejarah keluarga masalah buah pinggang atau kanser saluran kencing
• Merokok
• Mengambil ubat pencair darah atau ubat tertentu
• Kateter kencing atau prosedur pada saluran kencing
• Jangkitan saluran kencing berulang
• Senaman berat atau dehidrasi
• Pendedahan bahan kimia di tempat kerja (jika berkaitan)

Bila perlu berjumpa doktor

Jumpa doktor dengan segera jika:

• Darah yang kelihatan dalam air kencing walaupun sekali
• Demam bersama sakit kencing
• Sakit teruk di bahagian belakang atau sisi badan
• Tidak boleh kencing langsung
• Kecederaan di bahagian perut atau pinggang sebelum darah muncul
• Sedang mengambil ubat pencair darah dan melihat darah dalam air kencing

Buat temujanji rutin jika:

• Darah dalam air kencing yang berulang walaupun ringan
• Darah hanya dikesan melalui ujian air kencing dan tiada gejala
• Sejarah keluarga kanser saluran kencing atau buah pinggang
• Anda mempunyai faktor risiko seperti merokok atau pendedahan bahan kimia
• Gejala kencing yang berterusan seperti kerap atau sakit

Diagnosis

Doktor akan bertanya tentang gejala, ubat, sejarah kesihatan, dan pemeriksaan fizikal. Ujian air kencing biasanya langkah pertama. Bergantung pada umur, gejala, dan keputusan ujian, doktor mungkin memerlukan ujian lanjut.

Ujian yang mungkin dilakukan

• Ujian air kencing (ujian celup dan mikroskopik) untuk melihat darah, protein, dan tanda jangkitan
• Ujian darah untuk menilai fungsi buah pinggang dan kiraan darah
• Ultrasonografi buah pinggang dan saluran kencing
• Imbasan CT (imbasan menggunakan sinar-X) atau MRI (imbasan menggunakan magnet) jika perlu
• Sistoskopi (kamera kecil untuk melihat dalam pundi kencing) dalam kes tertentu
• Ujian sitologi air kencing untuk memeriksa sel abnormal

Apa yang diharapkan semasa temujanji anda

Kebanyakan orang bermula dengan ujian air kencing dan pemeriksaan doktor. Jika punca mudah seperti jangkitan, rawatan boleh dimulakan. Jika perlu, doktor akan merujuk anda kepada pakar buah pinggang atau pakar urologi. Proses ini mungkin mengambil beberapa lawatan.

Rawatan

Rawatan bergantung sepenuhnya kepada punca. Doktor akan merawat punca, bukan hanya gejala. Jangan ambil ubat sendiri tanpa nasihat doktor atau ahli farmasi.

Penjagaan diri di rumah

• Minum air secukupnya sepanjang hari, kecuali doktor menasihatkan had cecair
• Jaga kebersihan diri, terutamanya selepas ke tandas
• Elakkan menahan kencing terlalu lama
• Catat gejala dan warna air kencing untuk dikongsi dengan doktor
• Ikut jadual temu janji dan ujian susulan

Rawatan perubatan

Doktor mungkin memberikan rawatan untuk jangkitan, ubat untuk mengurangkan sakit, atau prosedur untuk membuang batu. Jika punca berkaitan prostat atau buah pinggang, doktor akan membincangkan pilihan rawatan. Dalam kes tertentu, doktor mungkin menukar ubat yang anda ambil jika ia menyumbang kepada pendarahan. Semua keputusan dibuat bersama pasukan kesihatan anda.

Bila pembedahan dipertimbangkan?

Pembedahan atau prosedur mungkin diperlukan jika ada batu besar yang menyekat, pendarahan berterusan, masalah prostat yang teruk, atau tumor. Doktor akan menerangkan risiko dan manfaat sebelum sebarang prosedur.

Hidup dengan keadaan ini

Anda boleh meneruskan aktiviti harian mengikut keupayaan. Pantau air kencing anda dan berjumpa doktor jika ada perubahan. Bawa senarai ubat anda semasa temu janji.

Tip gaya hidup

• Minum air yang cukup untuk kekal hidrat
• Berhenti merokok jika anda merokok
• Jaga berat badan yang sihat
• Kawal tekanan darah dan gula darah jika ada masalah kesihatan kronik
• Elakkan senaman yang terlalu melampau jika ia mencetuskan darah dalam air kencing, sehingga doktor menilai

Diet dan senaman

Makan makanan seimbang dan minum air secukupnya. Senaman sederhana baik untuk kesihatan. Jika senaman berat menyebabkan darah dalam air kencing, berehat dan dapatkan nasihat doktor sebelum meneruskan rutin yang sama.

Kesihatan mental dan kesejahteraan emosi

Melihat darah dalam air kencing boleh menyebabkan rasa cemas atau malu. Perasaan ini normal. Bercakap dengan doktor, ahli keluarga, atau kawan yang dipercayai boleh membantu. Jika rasa cemas berterusan dan mengganggu kehidupan harian, dapatkan bantuan profesional kesihatan mental.

Pencegahan

Tidak semua punca boleh dicegah, tetapi anda boleh mengurangkan risiko sesetengah punca. Jaga hidrasi, kebersihan, dan kesihatan umum. Dapatkan rawatan awal untuk jangkitan saluran kencing.

Vaksin

Tiada vaksin khusus untuk mencegah darah dalam air kencing. Ikut jadual vaksin rutin yang disyorkan oleh doktor anda.

Program saringan

Jika anda pernah mempunyai darah dalam air kencing tanpa gejala, doktor mungkin mencadangkan ujian susulan. Bincangkan saringan yang sesuai untuk anda, terutama jika anda mempunyai faktor risiko.

Komplikasi

Jika tidak dirawat

• Jangkitan yang merebak ke buah pinggang
• Pendarahan berterusan yang menyebabkan anemia
• Penyumbatan saluran kencing yang menyebabkan sakit teruk atau kerosakan buah pinggang
• Kelewatan diagnosis punca serius seperti tumor
• Dehidrasi atau masalah buah pinggang jika tidak dipantau

Pandangan jangka panjang

Harapan baik untuk kebanyakan orang. Banyak punca boleh dirawat sepenuhnya. Yang penting ialah mendapatkan pemeriksaan awal supaya punca dapat dikenal pasti dan dirawat dengan betul. Kebanyakan orang boleh meneruskan kehidupan normal selepas rawatan.

Cari sokongan

Pautan luar membuka laman web pihak ketiga. Ruqelo Health tidak bertanggungjawab ke atas kandungan luaran. Menyenaraikan organisasi tidak bermaksud pengesahan.