Acne in children

Genel Bakış

Akne (sivilce), cildinizdeki küçük yağ bezlerinin tıkanması ve iltihaplanması sonucu oluşan yaygın bir cilt sorunudur. Çocuklarda da görülebilir ve genellikle ergenlik döneminde başlar.

Evet, çocuklarda akne oldukça yaygındır. 10-12 yaş arası çocukların yaklaşık %40'ında hafif ila orta şiddette akne görülür.

Akne en sık ergenlik çağındaki çocukları etkiler. Ailede akne öyküsü olan çocuklarda daha sık görülme eğilimindedir. Kız ve erkek çocukları eşit oranda etkilenebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Siyah noktalar (açık komedonlar)
• Beyaz noktalar (kapalı komedonlar)
• Kırmızı, şişkin sivilceler (papüller)
• İltihaplı, ucu sarı sivilceler (püstüller)
• Sert, ağrılı yumrular (nodüller veya kistler)

Çocuklarda belirtiler

• Ergenlikten önce genellikle alın ve burun çevresinde sivilceler görülür.
• Yaş ilerledikçe sivilceler yanaklar, çene ve sırt gibi bölgelere yayılabilir.
• Çocuklarda akne genellikle hafif ve orta şiddettedir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yetişkinlerde akne daha çok alt yüz, çene ve boyun bölgesinde görülme eğilimindedir.
• Yetişkin aknesi genellikle daha az yaygındır ve hormonal değişikliklerle ilişkilidir.

Nedenler

Ana nedenler

• Cildin yağ bezlerinin aşırı çalışması (genetik yatkınlık, hormonlar)
• Gözeneklerin tıkanması (ölü deri hücreleri ve yağ birikimi)
• Propionibacterium acnes adlı bakterinin çoğalması
• İltihaplanma (cildin bağışıklık yanıtı)

Risk faktörleri

• Ailede akne öyküsü olması (kalıtsal yatkınlık)
• Ergenlik dönemi hormonal değişiklikler
• Bazı ilaçlar (kortikosteroidler gibi – ancak doktorunuza danışmadan ilaç kesilmemelidir)
• Aşırı yağlı kozmetik ürünler kullanmak
• Stres (akneyi kötüleştirebilir)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ciltte derin, ağrılı yumrular (nodül veya kist) oluşursa
• Akne iz bırakmaya başladıysa (çukurlar veya koyu lekeler)
• Akne çocuğun moralini çok bozuyorsa, okul veya sosyal hayatını etkiliyorsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hafif sivilceler için eczaneden alınan kremler veya temizleyiciler yeterli olmuyorsa
• Akne birkaç haftadan uzun sürüyorsa
• Çocuğun yaşına göre erken ergenlik belirtileri (9 yaşından önce sivilce) varsa

Tanı

Doktor, çocuğun cildini muayene ederek akneyi teşhis eder. Genellikle ek bir teste ihtiyaç yoktur. Doktor, sivilcelerin tipine, yaygınlığına ve iz bırakma riskine göre değerlendirme yapar.

Yapılabilecek testler

• Çoğu durumda hiçbir teste gerek yoktur.
• Nadir durumlarda, eğer hormonal bir sorundan şüphelenirse kan testi istenebilir.
• Eğer enfeksiyon düşünülüyorsa, bir sivilceden örnek alınarak kültür yapılabilir.

Randevunuzda neler beklenir

Doktor muayenesi genellikle 10-15 dakika sürer. Size çocuğunuzun genel sağlık durumu, ailede akne öyküsü ve kullanılan ilaçlar hakkında sorular sorulur. Muayeneden sonra doktor, aknenin şiddetine göre bir tedavi planı önerecektir.

Tedavi

Akne tedavisi, sivilcelerin azaltılması, yeni sivilce oluşumunun engellenmesi ve iz kalmasının önlenmesine yöneliktir. Tedavi, aknenin şiddetine, çocuğun yaşına ve cilt tipine göre kişiselleştirilir. Hafif aknelerde cilt bakımı ve reçetesiz kremler yeterli olabilir; orta ve şiddetli aknelerde doktorun önerdiği ilaçlar gerekebilir.

Evde kişisel bakım

• Yüzünüzü günde iki kez, yumuşak bir temizleyici (sabunsuz) ile yıkayın.
• Sivilceleri sıkmayın, patlatmayın – bu enfeksiyon ve iz riskini artırır.
• Yağlı kozmetiklerden ve saç jölesi gibi ürünlerden kaçının, su bazlı ürünler tercih edin.
• Yastık kılıfını sık sık değiştirin, havluları başkalarıyla paylaşmayın.
• Cildi ovmayın, nazikçe kurulayın.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz cilde sürülen kremler, jeller veya losyonlar önerebilir. Bunlar arasında benzoil peroksit, retinoit türevleri, azelaik asit gibi maddeler bulunur. Ayrıca antibiyotik içeren kremler veya ağızdan alınan ilaçlar (antibiyotikler veya hormon düzenleyiciler) reçete edilebilir. Tedavi genellikle birkaç hafta içinde etkisini göstermeye başlar, ancak belirgin iyileşme 2-3 ayı bulabilir. Reçeteli ilaçları mutlaka doktorun önerdiği şekilde kullanın, dozu kendiniz değiştirmeyin.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Aknede genellikle cerrahi gerekmez. Ancak büyük, ağrılı kistler varsa, doktor özel bir iğneyle boşaltma yapabilir. Bu bir cerrahi işlem değil, küçük bir müdahaledir.

Bu durumla yaşamak

Akne ile yaşamak, özellikle çocuklar için can sıkıcı olabilir. Ancak doğru bakım ve tedavi ile kontrol altına alınabilir. Çocuğunuza sivilcelerin geçici olduğunu ve tedaviyle iyileşeceğini anlatın. Onu destekleyin, sivilceleri yüzünden utanmaması gerektiğini hatırlatın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Stresi azaltmak için düzenli egzersiz, yeterli uyku ve rahatlatıcı aktiviteler teşvik edin.
• Cildi temiz tutmak için düzenli banyo yapın, ancak aşırı yıkamaktan kaçının.
• Çocuğunuzun sivilcelerini sıkmasını engelleyin – bunun için tırnaklarını kısa tutun.
• Güneş koruyucu kullanın (su bazlı, yağsız) – bazı akne ilaçları güneşe karşı hassasiyet yapabilir.

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenme genel cilt sağlığı için önemlidir. Şekerli ve işlenmiş gıdaları azaltmak bazı çocuklarda faydalı olabilir. Bol su içmek cildin nem dengesine yardımcı olur. Düzenli egzersiz, kan dolaşımını artırarak cilde iyi gelir; ancak egzersiz sonrası teri hemen yıkamak gerekir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Akne, özellikle ergenlik döneminde özgüveni etkileyebilir. Çocuklar sivilceleri yüzünden utanabilir, okulda zorbalığa maruz kalabilir veya sosyal çekilme yaşayabilir. Bu durum kaygı ve depresyona yol açabilir. Çocuğunuzla açıkça konuşun, duygularını ifade etmesine izin verin. Eğer akne ruh halini ciddi şekilde etkiliyorsa bir çocuk psikoloğundan destek almayı düşünün.

Önleme

Aknenin tamamen önlenmesi her zaman mümkün değildir, çünkü genetik ve hormonal faktörler rol oynar. Ancak düzenli cilt bakımı, sağlıklı beslenme ve stres yönetimi ile aknenin şiddeti azaltılabilir. Yenidoğan sivilceleri genellikle önlenemez ve kendiliğinden geçer.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Ciltte kalıcı izler (çukurlar veya koyu lekeler) kalabilir.
• Aknede ciddi enfeksiyon gelişebilir (nadir, ancak ağrılı kistler oluşabilir).
• Çocuğun özgüveni düşebilir, sosyal kaygılar artabilir.
• Ergenlikte aşırı akne, polikistik over sendromu gibi hormonal bir sorunun belirtisi olabilir (nadir).

Uzun vadeli görünüm

Akne, doğru tedavi ile genellikle iyi sonuç verir. Birçok çocukta ergenlik sona erdiğinde akne azalır veya tamamen kaybolur. Erken ve düzenli tedavi, iz kalma riskini önemli ölçüre azaltır. Çocuğunuzun cildine iyi bakarak ve doktor tavsiyelerine uyarak akneyi kontrol altına alabilirsiniz.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.