Aortic regurgitation awareness

Genel Bakış

Aort yetersizliği, kalpten vücuda kan pompalayan ana damarın (aort) kapağının tam kapanamaması sonucu kanın kalbe geri kaçması durumudur. Bu, kalbin daha fazla çalışmasına ve zamanla zayıflamasına yol açabilir.

Aort yetersizliği, diğer kalp kapak hastalıklarına göre daha az görülür. Toplumda her 100 kişiden yaklaşık 1'inde bulunabilir.

Her yaşta görülebilse de, en sık 40-60 yaş arasındaki erkeklerde ve romatizmal ateş öyküsü olan kişilerde ortaya çıkar.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Yorgunluk ve halsizlik
• Nefes darlığı (özellikle eforla veya yatarken)
• Çarpıntı hissi
• Göğüs ağrısı (baskı veya sıkışma şeklinde)
• Baş dönmesi veya bayılma hissi

Çocuklarda belirtiler

• Bebeklerde hızlı nefes alma ve emerken çabuk yorulma
• Çocuklarda büyüme geriliği ve egzersiz sırasında çabuk yorulma

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• İleri yaşta daha belirgin halsizlik ve güçsüzlük
• Eforla artan nefes darlığı
• Ani bayılma atakları

Nedenler

Ana nedenler

• Doğuştan iki yapraklı aort kapağı (normalde üç yaprakçıklı olması gerekir)
• Romatizmal ateş (boğaz enfeksiyonuna bağlı gelişen bir hastalık)
• Kalp kapak enfeksiyonu (enfektif endokardit)
• Yüksek tansiyon (hipertansiyon) ve aort duvarında genişleme
• Bağ dokusu hastalıkları (örneğin Marfan sendromu)

Risk faktörleri

• İleri yaş (50 yaş üzeri)
• Erkek cinsiyet
• Romatizmal ateş öyküsü
• Yüksek tansiyon (kontrol edilmeyen)
• Aort kapağında doğuştan yapısal bozukluk

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Ani göğüs ağrısı veya nefes darlığı varsa
• Bayılma veya bayılma hissi yaşarsanız
• Kalp çarpıntınız hızlanır ve geçmezse

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Açıklanamayan yorgunluk, nefes darlığı veya çarpıntılarınız varsa
• Daha önce kalp kapak hastalığı tanısı konduysa ve yıllık kontrolünüz varsa
• Risk faktörleriniz (yüksek tansiyon, romatizmal ateş öyküsü vb.) varsa kardiyoloji uzmanına başvurun

Tanı

Doktor, stetoskopla kalbi dinleyerek kapak sızıntısına özgü bir üfürüm duyabilir. Kesin tanı için ek testler yapılır.

Yapılabilecek testler

• Ekokardiyografi (kalp ultrasonu) – en önemli tanı yöntemi
• Elektrokardiyografi (EKG) – kalp ritmini değerlendirir
• Göğüs röntgeni – kalbin büyüklüğünü gösterir
• Kalp MR'ı veya BT taraması – aort damarının yapısını detaylı inceler
• Kalp kateterizasyonu – bazı durumlarda basınçları ölçmek için yapılır

Randevunuzda neler beklenir

Testler genellikle ağrısızdır ve hastane ortamında yapılır. EKO sırasında göğsünüze jel sürülüp bir prob gezdirilir. Sonuçlar kapak sızıntısının derecesini ve kalbin nasıl etkilendiğini gösterir.

Tedavi

Tedavinin amacı semptomları azaltmak, kalbin yükünü hafifletmek ve hastalığın ilerlemesini yavaşlatmaktır. Tedavi planı hastanın yaşı, genel sağlık durumu ve yetersizliğin şiddetine göre kişiselleştirilir.

Evde kişisel bakım

• Düzenli doktor kontrollerinizi aksatmayın
• Yorucu aktivitelerden kaçının, dinlenmeye özen gösterin
• Tansiyonunuzu kontrol altında tutun ve doktorunuzun önerdiği diyet ve yaşam tarzı değişikliklerine uyun
• Enfeksiyon belirtilerinde (ateş, titreme) hemen doktora başvurun

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz kalbin iş yükünü azaltmak, tansiyonu dengelemek ve sıvı birikimini önlemek için bazı ilaçlar önerebilir. İlaçların düzenli kullanımı ve yan etkiler konusunda doktorunuza danışmanız önemlidir. Ameliyat gerekmeyen hafif ve orta dereceli olgularda takip yeterli olabilir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ciddi aort yetersizliğinde, özellikle belirtiler ortaya çıkmışsa veya kalp büyümeye başlamışsa kapak onarımı veya değişimi gerekebilir. Ameliyat kararı kardiyolog ve kalp cerrahı tarafından ortak verilir.

Bu durumla yaşamak

Aort yetersizliği olan kişiler düzenli doktor kontrolleri, sağlıklı yaşam tarzı ve belirtilere dikkat ederek günlük yaşamlarına devam edebilir. Egzersiz yapmak genellikle güvenlidir ancak ağır kaldırma gibi yüksek eforlu aktiviteler önerilmez.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sağlıklı ve dengeli beslenin (tuzu azaltın, bol sebze ve meyve tüketin)
• Sigara ve alkolden uzak durun
• Düzenli, hafif tempolu egzersiz yapın (yürüyüş, yüzme gibi)
• Stres yönetimine önem verin (meditasyon, derin nefes alma)

Diyet ve egzersiz

Düşük sodyumlu (tuzsuz) beslenme, tansiyonu kontrol altında tutmaya yardımcı olur. Haftada en az 150 dakika orta şiddette egzersiz (örneğin tempolu yürüyüş) uygundur. Ancak egzersize başlamadan önce mutlaka doktor onayı alın.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kalp hastalığı tanısı kaygı ve üzüntü yaratabilir. Bu duygular normaldir. Duygularınızı aileniz ve arkadaşlarınızla paylaşın. Gerekirse bir psikolog veya psikiyatrdan destek alın.

Önleme

Doğuştan gelen nedenler önlenemez. Ancak romatizmal ateşe neden olan boğaz enfeksiyonlarının tedavisi, yüksek tansiyonun kontrolü ve kalp kapak enfeksiyonlarından korunma ile bazı riskler azaltılabilir.

Aşılar

Grip ve zatürre aşıları gibi enfeksiyonlara karşı aşı olmak, kalp kapak iltihabı riskini azaltabilir. Bu konuda doktorunuza danışın.

Tarama programları

Risk faktörleri taşıyan kişiler (örneğin doğuştan iki yapraklı aort kapağı) düzenli olarak kardiyoloji kontrolünden geçmelidir. Genel tarama önerilmez.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kalp yetmezliği (kalbin pompa gücünün azalması)
• Kalp ritim bozuklukları (aritmi)
• Kalp kapak enfeksiyonu (endokardit)
• Aort anevrizması (aort damarında balonlaşma)

Uzun vadeli görünüm

Erken teşhis ve uygun tedavi ile aort yetersizliği olan çoğu kişi uzun ve kaliteli bir yaşam sürebilir. Hafif vakalarda yıllarca sorun yaşanmazken, ciddi vakalarda cerrahi müdahale ile kalbin işlevi düzeltilebilir. Düzenli takip ve tedaviye uyum başarıyı artırır.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.