Bell palsy recovery

Genel Bakış

Bell felci, yüzün bir tarafındaki kasların ani olarak zayıflaması veya felç olmasıdır. Bu durum, yüz sinirinin (fasiyal sinir) iltihaplanması sonucu ortaya çıkar ve genellikle geçicidir. Çoğu kişi birkaç hafta veya ay içinde tamamen iyileşir.

Oldukça yaygındır. Her yıl yaklaşık 15-30 kişiden 1'inde görülür. Kadınları ve erkekleri eşit oranda etkiler.

Her yaşta görülebilir, ancak en sık 15-60 yaş arasındaki erişkinlerde ortaya çıkar. Hamilelik, diyabet veya bağışıklık sistemi zayıf olan kişilerde risk biraz daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Yüzün bir tarafında ani başlayan zayıflık veya felç
• Göz kapağının kapanamaması veya göz kuruluğu
• Ağız kenarının düşmesi, tükürük sızıntısı
• Alın kırıştıramama veya kaş kaldıramama
• Kulak arkasında ağrı veya ağrı hissi
• Tat alma duyusunda azalma veya değişiklik
• Sese karşı hassasiyet (kulak çınlaması gibi)

Çocuklarda belirtiler

• Aynı belirtiler çocuklarda da görülür, ancak genellikle daha hafif seyreder.
• Çocuklar yüzünü buruşturmakta zorlanabilir veya gözlerini tam kapatamayabilir.
• Çocuklarda iyileşme süresi kısa olma eğilimindedir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Belirtiler aynıdır, ancak iyileşme süresi daha uzun olabilir.
• Yanlış iyileşme veya kalıcı zayıflık riski biraz daha yüksektir.
• Göz kuruluğu ve kornea hasarı daha sık görülebilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Bell felcinin kesin nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, genellikle yüz sinirinin iltihaplanması (örneğin viral enfeksiyonlar) sonucu oluştuğu düşünülür.
• En sık suçlanan virüs herpes simpleks virüsüdür (uçuk virüsü).
• Diğer olası nedenler arasında solunum yolu enfeksiyonları, orta kulak iltihabı ve otoimmün reaksiyonlar yer alır.

Risk faktörleri

• Hamilelik (özellikle son trimesterde)
• Diyabet (şeker hastalığı)
• Yüksek tansiyon
• Obezite
• Bağışıklık sistemini baskılayan hastalıklar
• Stres ve yorgunluk
• Aile öyküsü (genetik yatkınlık)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yüz felci aniden başlarsa ve özellikle 112'yi aramanız gereken belirtiler varsa (kol veya bacak güçsüzlüğü, konuşma bozukluğu vb.)
• Gözünüzü kapatamıyorsanız ve gözde ağrı veya kızarıklık varsa

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Hafif yüz zayıflığı fark ederseniz ve felç belirtisi yoksa, birkaç gün içinde doktora görünün.
• Belirtiler 1-2 hafta içinde geçmezse mutlaka doktora başvurun.

Tanı

Doktor, belirtilerinize ve fizik muayenenize dayanarak Bell felci teşhisi koyar. Başka hastalıkları (örneğin felç, tümör) dışlamak için bazı testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Fizik muayene (yüz kaslarınızı hareket ettirme yeteneğiniz değerlendirilir)
• Kan testleri (enfeksiyon veya iltihap belirtilerini kontrol etmek için)
• Nörolojik muayene (sinir sistemini değerlendirmek için)
• Nadiren elektromiyografi (EMG) veya görüntüleme (MRI) gerekebilir.

Randevunuzda neler beklenir

Teşhis genellikle hızlıdır. Doktorunuz size durumu açıklayacak ve tedavi seçenekleri hakkında bilgi verecektir. Çoğu durumda ek testlere gerek kalmaz.

Tedavi

Tedavi, iltihabı azaltmak ve iyileşmeyi desteklemek için yapılır. Erken dönemde başlanan tedavi daha etkilidir. İlaçlar, fizik tedavi ve göz bakımı tedavinin temelini oluşturur.

Evde kişisel bakım

• Gözünüzü koruyun: Gün içinde suni gözyaşı damlası kullanın, gece göz bandı veya uyku maskesi takın.
• Yüzünüze sıcak kompres uygulayın (günde birkaç kez, 10-15 dakika).
• Yumuşak yüz egzersizleri yapın (örneğin kaş kaldırma, yanak şişirme).
• Çiğneme ve yutma zorluğu varsa yumuşak gıdalar tercih edin.
• Stresten kaçının ve dinlenmeye özen gösterin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, iltihabı azaltmak için kortikosteroid adı verilen ilaçlar önerebilir. Ayrıca göz kuruluğunu önlemek için nemlendirici damlalar veya merhemler kullanılabilir. Bazı durumlarda antiviral ilaçlar da eklenebilir. Fizik tedavi ve yüz masajı kasların güçlenmesine yardımcı olabilir. Tedaviye ne kadar erken başlanırsa, iyileşme şansı o kadar yüksektir.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Nadir durumlarda, örneğin yüz sinirini sıkıştıran bir yapı varsa veya kronik zayıflık gelişirse cerrahi müdahale düşünülebilir. Ancak Bell felcinde ameliyat genellikle gerekmez.

Bu durumla yaşamak

Bell felci geçici bir durumdur ve çoğu kişi günlük yaşamına kısa sürede döner. Göz bakımına dikkat etmek, yüz egzersizleri yapmak ve dinlenmek iyileşmeyi destekler. Sabırlı olun; iyileşme bazen aylar sürebilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yüz kaslarınızı zorlamayacak hafif egzersizler yapın.
• Güneş gözlüğü takarak gözünüzü rüzgar ve tozdan koruyun.
• Diş fırçalarken ve yemek yerken dikkatli olun.
• Yeterli uyuyun ve stresten uzak durun.

Diyet ve egzersiz

Sağlıklı beslenmek bağışıklık sisteminizi güçlendirebilir. Yumuşak gıdalar ve bol sıvı tüketin. Yürüyüş gibi hafif egzersizler yapabilirsiniz; ağır aktivitelerden kaçının.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Yüzdeki değişiklikler özgüveni etkileyebilir ve kaygıya yol açabilir. Bu duygular normaldir. Duygularınızı aileniz veya arkadaşlarınızla paylaşın. Gerekirse bir psikologdan destek alın.

Önleme

Bell felcini tamamen önlemek mümkün değildir. Ancak bağışıklık sistemini güçlü tutmak, stresten kaçınmak ve enfeksiyonlardan korunmak riski azaltabilir.

Aşılar

Herpes virüsüne karşı aşı yoktur, ancak grip ve diğer enfeksiyonlara karşı aşılanmak genel sağlığınızı korur.

Tarama programları

Bell felci için rutin tarama yoktur. Belirtiler fark edildiğinde doktora başvurulması yeterlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Göz kapağı tam kapanmadığında korneada kuruluk, yara veya enfeksiyon
• Yüz kaslarında kalıcı zayıflık veya istemsiz kas kasılmaları (sinkinezi)
• Tat alma kaybı veya değişikliği
• Konuşma ve yemek yeme zorluğu
• Psikolojik etkiler (özgüven kaybı, sosyal çekilme)

Uzun vadeli görünüm

Bell felci olan çoğu kişi, tedaviyle veya tedavisiz, 3-6 ay içinde tamamen iyileşir. Erken tedavi iyileşme sürecini hızlandırabilir. Çok az sayıda kişide hafif zayıflık kalabilir. Genel olarak umut verici bir tablo vardır ve çoğu kişi normal hayatına döner.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.