Diarrhoea persistent causes in children

Genel Bakış

Çocuklarda kalıcı ishal, en az 14 gün süren sık, sulu dışkılama durumudur. Normal ishalden farklı olarak uzun sürmesi, vücudun su ve besin kaybına yol açabilir.

Evet, özellikle 5 yaş altı çocuklarda sık görülür. Dünya genelinde her yıl milyonlarca çocuk kalıcı ishalden etkilenir.

En çok bebekler, küçük çocuklar ve bağışıklık sistemi zayıf olan çocuklar etkilenir. Sağlıksız su ve gıda koşullarında yaşayan çocuklarda risk daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Günde 3'ten fazla sulu veya yumuşak dışkılama
• Karın ağrısı ve kramplar
• Mide bulantısı
• Hafif ateş
• İştahsızlık

Çocuklarda belirtiler

• Huzursuzluk ve ağlama
• Kusma
• Ağız kuruluğu, gözlerde çökme (dehidrasyon belirtisi)
• Az idrara çıkma veya koyu renkli idrar
• Kilo kaybı veya kilo alamama

Nedenler

Ana nedenler

• Bağırsak enfeksiyonları (bakteri, virüs veya parazitler)
• Enfeksiyon sonrası geçici laktoz intoleransı (süt şekerini sindirememe)
• Gıda alerjileri (özellikle inek sütü proteini)
• Çölyak hastalığı (gluten alerjisi)
• İrritabl bağırsak sendromu (IBS)
• İltihabi bağırsak hastalığı (Crohn veya ülseratif kolit gibi, nadir)

Risk faktörleri

• Kirli su veya gıda tüketimi
• Hijyen eksikliği (elleri yıkamamak)
• Zayıf bağışıklık sistemi (örneğin, kanser tedavisi gören çocuklar)
• Yakın zamanda antibiyotik kullanımı
• Emzirilmemek veya uygun olmayan mama kullanımı

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıda acil belirtilerden herhangi biri varsa hemen 112'yi arayın
• Kanlı dışkı, şiddetli karın ağrısı, dehidrasyon belirtileri varsa aynı gün doktora başvurun

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• İshal 7 günden uzun sürerse
• Hafif ateş veya kusma var ama çocuk sıvı alabiliyorsa
• Kilo kaybı veya büyüme geriliği fark ederseniz

Tanı

Doktor, çocuğunuzun öyküsünü dinler, fizik muayene yapar ve ishal süresini sorar. Gerekirse dışkı veya kan testleri isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Dışkı testi (mikrop veya parazit aranması)
• Kan testleri (enfeksiyon, alerji veya çölyak belirteçleri)
• Nefes testi (laktoz intoleransı için)
• Bazen endoskopi (bağırsağa kamera ile bakma)

Randevunuzda neler beklenir

Testler genellikle birkaç gün içinde sonuçlanır. Tanı konulana kadar doktorunuz evde bakım önerileri verir. Gerekirse bir çocuk gastroenteroloji uzmanına yönlendirebilir.

Tedavi

Tedavinin temeli sıvı kaybını önlemek ve beslenmeyi sürdürmektir. Altta yatan nedene göre ek tedaviler uygulanır. İlaç kullanmadan önce mutlaka doktora danışılmalıdır.

Evde kişisel bakım

• Bol sıvı verin: su, ayran, yoğurt, çorba veya eczaneden alacağınız ağızdan sıvı tuz çözeltisi (ORS) kullanın
• Beslenmeyi kesmeyin: yağsız, posasız gıdalar (pirinç lapası, muz, elma püresi, haşlanmış patates) verin
• Bebekleri emzirmeye devam edin, mamayı seyreltmeyin
• Çocuğun bezini sık değiştirin, pişik oluşumunu önlemek için koruyucu krem kullanın
• Elleri sık sık yıkayın, tuvalet hijyenine dikkat edin

Tıbbi tedaviler

Doktor, gerekli durumlarda ağızdan sıvı tedavisi, çinko takviyesi, probiyotikler veya altta yatan enfeksiyona yönelik antibiyotik tedavisi önerebilir. Laktoz intoleransı varsa geçici olarak laktozsuz mama veya beslenme değişikliği yapılabilir. İshal kesici ilaçlar çocuklarda genellikle önerilmez; doktorunuz onayı olmadan kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Cerrahi müdahale çok nadiren gerekir. Örneğin, bağırsak düğümlenmesi (invajinasyon) veya apandisit gibi durumlarda ameliyat yapılabilir. Bu tür durumlar şiddetli karın ağrısı ve kusma ile kendini gösterir.

Bu durumla yaşamak

Çocuğunuzun sıvı alımını düzenli olarak takip edin. Her sulu dışkılamadan sonra ek sıvı verin. Günlük aktiviteler kısıtlanabilir, ancak çocuk kendini iyi hissediyorsa normal oyununa devam edebilir.

Yaşam tarzı ipuçları

• Elleri ve çocuğunuzun ellerini sık sık yıkayın
• Tuvalet sonrası hijyene dikkat edin
• Kirli bezleri kapalı bir kapta atın
• Evde temiz su kullanın, kaynatılmış veya güvenli su verin

Diyet ve egzersiz

İshal süresince yağlı, baharatlı, şekerli gıdalardan kaçının. Kafeinli içecekler vermeyin. İshal geçtikten sonra normal beslenmeye dönün. Egzersiz, çocuğun durumuna göre hafif oyunlarla sınırlı olabilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Uzun süren ishal, çocukta huzursuzluk, ağlama nöbetleri ve uyku bozukluğuna yol açabilir. Aileler endişelenebilir. Sakin kalmak ve doktorunuzla iletişimde olmak önemlidir.

Önleme

İyi hijyen, temiz su ve güvenli gıda ile birçok ishal önlenebilir. El yıkama, tuvalet eğitimi ve aşılar en etkili yöntemlerdir.

Aşılar

Rotavirüs aşısı, Sağlık Bakanlığı'nın önerdiği aşı takviminde yer alır ve bu virüse bağlı ishalleri büyük ölçüde önler. Çocuğunuzun aşılarını zamanında yaptırın.

Tarama programları

Ailede çölyak hastalığı veya gıda alerjisi varsa, belirtiler ortaya çıkmadan doktorunuz gerekli taramaları önerebilir. Rutin tarama genellikle gerekmez.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Dehidrasyon (vücudun ciddi su kaybı)
• Elektrolit dengesizliği (tuz kaybı)
• Kilo kaybı ve büyüme geriliği
• Bağırsak iltihabı veya kronik hastalıkların kötüleşmesi

Uzun vadeli görünüm

Uygun tedavi ile çocukların büyük çoğunluğu tamamen iyileşir. Kalıcı ishalin altında yatan neden bulunup tedavi edildiğinde, çocuk normal gelişimine devam eder. Erken müdahale ile uzun vadeli sorunların önüne geçmek mümkündür.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.