Bebeklerde Epilepsi ile Yaşamak

Genel Bakış

Epilepsi, beyindeki anormal elektrik sinyallerinin neden olduğu, tekrarlayan nöbetlerle kendini gösteren bir durumdur. Bebeklerde bu nöbetler, vücutta kasılmalar, boş bakma, ani esneme veya garip hareketler şeklinde olabilir. Epilepsi bir hastalık değil, birden çok nedeni olabilen bir belirtidir.

Epilepsi bebeklerde nadir değildir. Her 1000 bebekten yaklaşık 3 ila 5'inde epilepsi görülebilir.

Epilepsi her bebeği etkileyebilir, ancak bazı bebeklerde risk daha yüksektir. Örneğin, doğum sırasında oksijensiz kalan, beyin enfeksiyonu geçiren veya ailesinde epilepsi öyküsü olan bebeklerde epilepsi daha sık görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ani boş bakma veya göz kayması
• Kolların veya bacakların istemsizce sıçraması veya kasılması
• Vücudun bir tarafında kısa süreli sertleşme veya gevşeme
• Nedensiz yere ağlama veya gülme
• Bebekte birkaç saniye süren durma nöbetleri (bakışın sabitlenmesi)

Çocuklarda belirtiler

• Yukarıdaki belirtilere ek olarak, çocuklarda ani düşmeler, başın sallanması gibi hareketler
• Nöbet sırasında idrar kaçırma veya dil ısırma

Nedenler

Ana nedenler

• Doğum öncesi veya sırasında oksijen yetersizliği
• Beyin enfeksiyonları (menenjit gibi)
• Doğum travması veya kafa yaralanmaları
• Genetik faktörler (ailede epilepsi öyküsü)
• Beyin yapısındaki doğuştan gelen anormallikler

Risk faktörleri

• Aile bireylerinde epilepsi veya nöbet öyküsü
• Erken doğum (prematürite)
• Düşük doğum ağırlığı
• Doğumda ağır sarılık geçirmek

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Bebek ilk kez nöbet geçiriyorsa hemen doktora başvurun.
• Nöbet sırasında bebek morarırsa veya nefes almakta zorlanıyorsa acil servise gidin.
• Nöbet 5 dakikadan uzun sürüyorsa 112'yi arayın.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Nöbet tipi değiştiğinde veya sıklaştığında nöroloji uzmanına görünün.
• Tedavi düzenlenmesi için planlı kontrollere düzenli olarak gidin.
• Bebeğinizin gelişiminde gecikme veya farklılık fark ederseniz doktorunuzla konuşun.

Tanı

Doktor, bebeğinizin nöbet öyküsünü dinler, fizik muayene yapar ve bazı testler isteyebilir. Şüpheli nöbetlerin video kaydı tanıya yardımcı olabilir.

Yapılabilecek testler

• Elektroensefalografi (EEG): Beynin elektriksel aktivitesini ölçen ağrısız bir test.
• Kan testleri: Enfeksiyon veya metabolik bozuklukları ekarte etmek için.
• Görüntüleme testleri: Manyetik rezonans görüntüleme (MR) gibi.

Randevunuzda neler beklenir

Tanı süreci birkaç hafta sürebilir. Doktorunuz bebeğinizin nöbetlerini gözlemlemek için bazen hastanede kısa süreli monitörizasyon da isteyebilir. Bu süreçte size nöbet günlüğü tutmanız önerilebilir.

Tedavi

Tedavinin amacı nöbetleri kontrol altına almak ve bebeğin normal gelişimini sağlamaktır. Tedavi genellikle ilaçlarla yapılır, ancak bazı bebeklerde özel diyetler de etkili olabilir.

Evde kişisel bakım

• Nöbet sırasında bebeğinizi yan yatırın ve başını koruyun.
• Asla ağzına bir şey sokmayın veya durdurmaya çalışmayın.
• Nöbetin süresini ve tipini kaydedin, doktorunuza bildirin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, nöbet türüne ve bebeğinizin durumuna uygun bir nöbet önleyici ilaç başlayabilir. İlaçlar genellikle düşük dozda başlanır ve gerektiğinde yavaşça artırılır. Bazı durumlarda, ilaçlara yanıt alınamazsa ketojenik diyet (yüksek yağlı, düşük karbonhidratlı özel bir beslenme programı) önerilebilir. Bu tedaviler sadece doktor kontrolünde uygulanır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

İlaç tedavisine rağmen nöbetler devam eden ve nöbetlerin kaynağı beyinde bir bölgeye sınırlı olan bebeklerde cerrahi düşünülebilir. Bu karar, deneyimli bir ekip tarafından değerlendirilmelidir.

Bu durumla yaşamak

Bebeğiniz epilepsi olsa bile normal bir bebeklik dönemi geçirebilir. Nöbetleri tetikleyen durumları öğrenmek ve güvenli bir ortam sağlamak önemlidir. Nöbet riskine karşı bebeğinizi asla yatakta özellikle yüksek yataklarda yalnız bırakmayın, banyoda daima bir yetişkin eşlik etsin.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli uyku ve beslenme programı oluşturun.
• Stresten uzak, sakin bir ortam sağlayın.
• Bebeğinizin tüm aşılarını zamanında yaptırın, ancak aşı konusunda doktorunuza epilepsiyi mutlaka bildirin.

Diyet ve egzersiz

Bebeğiniz için özel bir diyet gerekmedikçe normal beslenme yeterlidir. Kas gelişimini desteklemek için uzman gözetiminde fizik tedavi veya egzersiz önerilebilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Bebeğinizin epilepsisi sizin kaygı duymanıza neden olabilir. Sağlıklı bir ebeveyn-çocuk bağı kurmak için kendi psikolojik destek almanız da önemlidir. Bebeğiniz büyüdükçe onun duygusal ihtiyaçlarını da ihmal etmeyin.

Önleme

Epilepsinin birçok nedeni önlenemez. Ancak doğum öncesi bakım, sağlıklı hamilelik, doğum sırasında oksijen desteği ve beyin enfeksiyonlarından korunma ile bazı riskler azaltılabilir.

Aşılar

Bebeklik çağındaki aşılar, menenjit gibi beyin enfeksiyonlarına karşı korur ve bu da epilepsi riskini azaltabilir. Aşılarla ilgili endişeleriniz varsa doktorunuzla konuşun.

Tarama programları

Epilepsi için rutin bir tarama yapılmaz. Ancak riskli bebeklerde (örneğin ailede epilepsi varsa) çocuk nöroloğu tarafından değerlendirme önerilebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Sık ve kontrolsüz nöbetler gelişim geriliğine yol açabilir.
• Nöbet sırasında düşme veya yaralanma riski artar.
• Uzun süreli nöbetler (status epileptikus) hayati tehlike oluşturabilir.

Uzun vadeli görünüm

İyi haber, bebeklerde epilepsinin çoğu zaman tedaviye iyi yanıt verdiğidir. Birçok bebek büyüdükçe nöbetler tamamen kontrol altına alınabilir ve hatta bazıları ilaçsız remisyona girer. Erken tanı ve düzenli takip ile çoğu bebek sağlıklı bir çocukluk geçirir. Unutmayın, her bebeğin durumu farklıdır; doktorunuz size özel bir yol haritası çizecektir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.