Food allergy living in infants

Genel Bakış

Bebeklerde besin alerjisi, bağışıklık sisteminin belirli bir besin proteinine aşırı tepki vermesiyle ortaya çıkan bir durumdur. Bu tepki ciltte kızarıklık, kurdeşen, kusma, ishal gibi belirtilere yol açabilir.

Evet, besin alerjileri bebeklerde oldukça yaygındır. Her 100 bebekten yaklaşık 5-8'inde bir besin alerjisi görülür.

Özellikle ailesinde alerji, astım veya egzama öyküsü olan bebeklerde daha sık görülür. Ancak her bebekte besin alerjisi gelişebilir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ciltte kızarıklık, kurdeşen (kaşıntılı kabarıklıklar)
• Dudak, dil veya boğazda şişlik
• Kusma veya ishal
• Hırıltılı solunum veya öksürük
• Burun akıntısı veya hapşırma

Çocuklarda belirtiler

• Çocuklarda belirtiler benzerdir ancak daha büyük çocuklar kaşıntı, karın ağrısı gibi şikayetlerini ifade edebilir.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yetişkinlerde de benzer belirtiler görülür, ancak bebeklerdeki kadar yaygın değildir.

Nedenler

Ana nedenler

• Bağışıklık sisteminin bir besin proteinini zararlı olarak algılayıp ona karşı antikor üretmesi
• Genetik yatkınlık (ailede alerji öyküsü)
• Besinle ilk karşılaşma sırasında vücudun hassasiyet geliştirmesi

Risk faktörleri

• Ailede alerji, astım veya egzama öyküsü
• Bebeğin egzama (atopik dermatit) olması
• Tamamlayıcı gıdalara erken veya geç başlanması

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Aynı gün doktora görünmek için: Bebekte hafif-orta döküntü, tekrarlayan kusma, huzursuzluk.

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Alerji şüphesi olduğunda çocuk doktoruna danışılmalı
• Daha önce alerji tanısı konulan bebekler için düzenli kontroller

Tanı

Doktor, bebeğin şikayetlerini dinler, fizik muayene yapar ve gerekirse alerji testleri ister.

Yapılabilecek testler

• Deri prick testi (cilt delme testi): Alerjen bir damla sıvı cilde damlatılır ve hafifçe çizilir
• Kan testi (spesifik IgE): Kanda alerji antikorlarına bakılır
• Eliminasyon diyeti: Şüpheli besin bir süre diyetten çıkarılır ve belirtiler izlenir
• Besin yükleme testi: Hastane ortamında doktor kontrolünde şüpheli besin verilir ve reaksiyon gözlenir

Randevunuzda neler beklenir

Tanı süreci birkaç hafta sürebilir. Doktor, bebeğin beslenme alışkanlıklarını sorgulayacak ve aileye bir besin günlüğü tutmasını önerebilir.

Tedavi

Besin alerjisinin temel tedavisi, alerjiye neden olan besin(ler)den kaçınmaktır. Ayrıca ciddi reaksiyonlar için acil durum planı yapılır.

Evde kişisel bakım

• Bebeğin besin etiketlerini dikkatlice okumak ve alerjen içeren gıdalardan uzak durmak
• Evde ve dışarıda alerjen besinlerin bulunmamasına özen göstermek
• Alerji belirtileri ortaya çıkarsa doktorun önerdiği ilaçları kullanmak (antihistaminik gibi)
• Bebeğin kullandığı tüm ürünlerin (krem, mama vb.) içeriğini kontrol etmek

Tıbbi tedaviler

Doktor, hafif reaksiyonlar için ağızdan antihistaminik ilaçlar (alerji giderici) önerebilir. Ciddi reaksiyon riski olan bebeklere acil durumda kullanılmak üzere adrenalin oto-enjektörü adı verilen bir kalem reçete edilebilir. Bu ilaç yalnızca doktor tarafından belirlenen durumlarda kullanılır.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Besin alerjisinin cerrahi bir tedavisi yoktur.

Bu durumla yaşamak

Bebekte besin alerjisi varsa, ebeveynlerin alerjen besinlerden kaçınması ve her zaman yedek acil durum ilacını yanında bulundurması gerekir. Kreş, okul gibi ortamlarda alerji durumu paylaşılmalıdır.

Yaşam tarzı ipuçları

• Evde alerjen içeren gıdaları bulundurmamak
• Yeni bir yiyecek vermeden önce içeriğini kontrol etmek
• Aile bireylerine ve bakıcılara alerji belirtileri ve acil durum müdahalesi konusunda eğitim vermek
• Düzenli doktor kontrollerine gitmek

Diyet ve egzersiz

Bebekler için en önemli beslenme, anne sütüdür. Anne sütü alan bebeklerde de alerji görülebilir; annenin diyetinden alerjen besinleri çıkarmak gerekebilir. Ek gıdaya geçişte doktor önerisiyle hareket edilmelidir. Egzersiz, bebeklerde besin alerjisi yönetiminde doğrudan bir faktör değildir, ancak genel sağlıklı gelişim için önemlidir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Besin alerjisi olan bir bebeğe sahip olmak ebeveynlerde kaygı ve strese neden olabilir. Dışarıda yemek yedirme, doğum günü partileri gibi durumlar endişe yaratabilir. Bu duyguları doktor veya bir uzmanla paylaşmak önemlidir.

Önleme

Besin alerjisini tamamen önlemek mümkün olmasa da, erken dönemde alerjen besinlere kontrollü bir şekilde başlanması (örneğin, 4-6 ay arasında yer fıstığı içeren gıdalar) bazı alerjilerin riskini azaltabilir. Bu konuda doktora danışılmalıdır.

Aşılar

Aşıların besin alerjisiyle doğrudan bir ilişkisi yoktur, ancak bazı aşıların içeriğinde alerjen olabilir; doktorunuza danışın.

Tarama programları

Ailede alerji öyküsü varsa, bebek doğduktan sonra çocuk doktoru tarafından değerlendirme yapılabilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Anafilaksi adı verilen yaşamı tehdit eden ciddi alerjik reaksiyon
• Kronik egzama veya astım gibi alerjik hastalıkların gelişmesi
• Büyüme ve gelişmede gecikme (sürekli besin kaybına bağlı)

Uzun vadeli görünüm

Bebeklerde besin alerjilerinin çoğu, özellikle süt ve yumurta alerjisi, büyüdükçe düzelir. Yer fıstığı, fındık gibi alerjiler genellikle kalıcı olma eğilimindedir. Doğru yönetim ve düzenli doktor takibi ile bebekler sağlıklı bir şekilde büyüyebilir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.