GERD lifestyle measures patient overview

Genel Bakış

Gastroözofageal reflü hastalığı (GERD), mide asidinin yemek borusuna geri kaçması sonucu oluşan bir durumdur. Bu kaçak, göğüste yanma hissi (mide ekşimesi) ve ağıza acı su gelmesi gibi belirtilere yol açar.

Evet, GERD çok yaygındır. Toplumdaki her 5 kişiden biri hayatının bir döneminde reflü belirtileri yaşar.

GERD her yaştan insanı etkileyebilir ancak en sık orta yaşlı yetişkinlerde, hamilelerde, fazla kilolu kişilerde ve sigara içenlerde görülür.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Göğüste yanma hissi (mide ekşimesi), özellikle yemeklerden sonra veya yatarken
• Ağıza acı veya ekşi su gelmesi (regürjitasyon)
• Yutma güçlüğü veya yutarken ağrı
• Göğüs ağrısı (kalp krizi ile karıştırılmamalıdır)
• Kronik öksürük, ses kısıklığı veya boğazda yumru hissi
• Gece kötüleşen astım belirtileri

Çocuklarda belirtiler

• Sık sık kusma veya tükürme
• Kilo alamama veya zayıf büyüme
• Huzursuzluk, ağlama nöbetleri, sırtını kamburlaştırma
• Kronik öksürük veya zatürre atakları

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Hafif mide ekşimesi veya hiç mide ekşimesi olmaması
• Yutma güçlüğü daha sık görülebilir
• Kronik öksürük, ses kısıklığı veya boğaz temizleme alışkanlığı
• Göğüs ağrısı kalp krizi belirtileri ile karışabilir, bu nedenle dikkatli değerlendirme gerekir

Nedenler

Ana nedenler

• Alt yemek borusu sfinkterinin (mide ile yemek borusu arasındaki kapakçık) zayıflaması veya gevşemesi
• Hiatal herni (midenin bir kısmının diyaframdaki açıklıktan göğüs boşluğuna doğru çıkması)
• Mide boşalmasında gecikme

Risk faktörleri

• Fazla kilo veya obezite
• Hamilelik
• Sigara içmek veya pasif sigara dumanına maruz kalmak
• Yağlı, baharatlı, asitli yiyecekler (sos, domates, narenciye) ve kafein, alkol tüketimi
• Büyük porsiyonlarda yemek, yatmadan hemen önce yemek yemek
• Bazı ilaçlar (aspirin, ibuprofen gibi ağrı kesiciler, tansiyon ilaçları); bu ilaçları kullanıyorsanız doktorunuza danışın

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Göğüs ağrısı (özellikle eforla veya nefes darlığıyla birlikteyse)
• Kusma veya dışkıda kan görülmesi
• Yutma güçlüğü veya yiyeceklerin takılması hissi

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Haftada iki veya daha fazla mide ekşimesi yaşıyorsanız
• Reçetesiz antiasit ilaçları kullanmanıza rağmen belirtiler geçmiyorsa
• Gece uykunuzu bölen reflü şikayetleriniz varsa
• Kronik öksürük, ses kısıklığı veya boğaz ağrısı reflüye bağlanıyorsa

Tanı

Doktorunuz öncelikle belirtilerinizi ve tıbbi geçmişinizi dinler. Fizik muayene yapar. Gerekirse tanıyı doğrulamak için bazı testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Üst endoskopi: Doktorun ince, esnek bir kamera ile yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağınızı görüntülemesidir.
• PH metre testi: Yemek borunuzdaki asit seviyesini 24 saat boyunca ölçen bir yöntemdir.
• Yemek borusu manometrisi: Yemek borusunun basıncını ve kasılmalarını ölçen bir testtir.

Randevunuzda neler beklenir

Teşhis sürecinde doktorunuz size detaylı bilgi verecektir. Endoskopi gibi işlemler genellikle hafif sedasyonla yapılır ve ağrısızdır. Tanı konulduktan sonra tedavi planı oluşturulur.

Tedavi

GERD tedavisinde ilk adım yaşam tarzı ve beslenme alışkanlıklarını düzenlemektir. Bu değişiklikler yeterli olmazsa ilaç tedavisi eklenir. Dirençli vakalarda cerrahi seçenekler değerlendirilebilir.

Evde kişisel bakım

• Fazla kilonuz varsa zayıflamak reflü belirtilerini büyük ölçüde azaltabilir.
• Yatmadan en az 2-3 saat önce yemek yemeyi bırakın ve yatarken başınızı 15-20 cm yükseltin.
• Mide ekşimesine neden olan yiyeceklerden kaçının: yağlı yemekler, baharatlı yiyecekler, domates, narenciye, çikolata, kafein, alkol ve karbonatlı içecekler.
• Sigarayı bırakmak reflü şikayetlerinizi azaltabilir.
• Dar kıyafetler giymekten kaçının, özellikle bele baskı yapan kemerlerden uzak durun.
• Küçük porsiyonlar halinde, sık ve yavaş yemek yiyin.

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz mide asidini azaltmak veya nötralize etmek için bazı ilaçlar önerebilir. Bunlar arasında antiasitler, H2 reseptör blokerleri ve proton pompası inhibitörleri (PPİ) yer alır. Bu ilaçları doktor kontrolü olmadan uzun süre kullanmamalısınız. Her ilacın yan etkileri olabileceği için mutlaka doktorunuza danışın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Yaşam tarzı değişiklikleri ve ilaç tedavisine rağmen belirtiler kontrol altına alınamıyorsa veya ciddi komplikasyonlar gelişmişse, cerrahi seçenekler düşünülebilir. En sık uygulanan ameliyat fundoplikasyon (midenin üst kısmının yemek borusunun alt ucuna sarılması) adı verilen bir işlemdir. Karar vermeden önce mutlaka bir gastroenteroloji uzmanına danışmalısınız.

Bu durumla yaşamak

GERD günlük yaşamınızı etkileyebilir ancak doğru alışkanlıklarla bu etkiyi minimuma indirebilirsiniz. Belirtilerinizi tetikleyen yiyecekleri ve durumları not almak faydalı olabilir. Doktorunuzla iş birliği yaparak size özel bir yönetim planı oluşturabilirsiniz.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yukarıda belirtilen önlemlere düzenli olarak uyun.
• Stres reflüyü kötüleştirebilir; yoga, meditasyon veya yürüyüş gibi rahatlama tekniklerini deneyin.
• Gece yatarken başucunuzu yükseltin (örneğin yastıkla veya yatağın baş tarafına blok koyarak).
• Yemek sonrası hafif bir yürüyüş yapın, ancak ağır egzersizden kaçının.

Diyet ve egzersiz

Dengeli beslenme reflüyü kontrol etmeye yardımcı olur. Lifli gıdalar (tam tahıllı ekmek, yulaf, sebzeler) tüketin. Asitli ve yağlı yiyeceklerden kaçının. Düzenli egzersiz kilo kontrolüne yardımcı olur ancak ağır egzersizler mide basıncını artırabileceğinden dikkatli olun. Yemekten hemen sonra eğilmek veya karın kası çalıştırmak reflüyü tetikleyebilir.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Kronik reflü şikayetleri uyku kalitesini bozar, yemek yeme korkusu oluşturabilir ve endişeye yol açabilir. Bu durum ruh sağlığınızı etkileyebilir. Unutmayın ki belirtiler kontrol altına alınabilir ve yalnız değilsiniz. Duygusal zorluklar yaşıyorsanız bir psikolog veya destek grubundan yardım alabilirsiniz.

Önleme

GERD tamamen önlenemeyebilir, ancak sağlıklı kilo, sağlıklı beslenme, sigara içmemek ve alkolü sınırlamak gibi yaşam tarzı önlemleri riski büyük ölçüde azaltır. Ayrıca yukarıda belirtilen tetikleyicilerden kaçınmak belirtileri önlemeye yardımcı olabilir.

Aşılar

Geçerli değil

Tarama programları

Geçerli değil

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Özofajit (yemek borusu iltihabı): Mide asidinin sürekli teması sonucu yemek borusunun iç yüzeyinde yara ve iltihaplanma oluşması.
• Yemek borusu darlığı: Tekrarlayan iltihaplanma sonucu yemek borusunun daralması ve yutma güçlüğüne yol açması.
• Barrett özofagusu: Yemek borusu hücrelerinin anormal bir şekilde değişmesi; bu durum yemek borusu kanseri riskini artırabilir ancak nadirdir.
• Kronik öksürük, astım kötüleşmesi, ses kısıklığı ve diş minesinde aşınma

Uzun vadeli görünüm

GERD genellikle yaşam tarzı değişiklikleri ve uygun tedavi ile başarılı bir şekilde yönetilebilir. Çoğu kişi belirtilerini kontrol altına alabilir ve normal bir yaşam sürebilir. Düzenli doktor takibi, komplikasyon riskini en aza indirir. Umut verici haber şu ki, günümüzde reflü hastalığı için birçok etkili seçenek mevcuttur.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.