Gout prevention living in pregnancy

Genel Bakış

Gut, eklemlerde aniden başlayan şiddetli ağrı, kızarıklık ve şişliğe neden olan bir artrit (eklem iltihabı) türüdür. Vücutta ürik asit denilen bir maddenin birikmesi sonucu oluşur. Hamilelik sırasında gut, hormonal değişiklikler ve böbrek fonksiyonlarındaki değişimler nedeniyle ortaya çıkabilir veya mevcut gut kötüleşebilir.

Hamilelikte gut görülme sıklığı düşüktür. Ancak, özellikle daha önce gut hastalığı olan veya ailesinde gut öyküsü bulunan kadınlar için risk artabilir.

Gut, daha çok erkeklerde görülse de, hamilelik döneminde kadınları da etkileyebilir. Özellikle aşırı kilolu, hipertansiyonu (yüksek tansiyon) olan, diyabet (şeker hastalığı) ya da böbrek sorunları bulunan kadınlarda risk daha yüksektir.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Aniden başlayan, genellikle gece saatlerinde ortaya çıkan şiddetli eklem ağrısı (çoğunlukla ayak başparmağında)
• Etkilenen eklemde kızarıklık, şişlik ve ısı artışı
• Eklem hareketlerinde kısıtlılık

Çocuklarda belirtiler

• Bu bölüm hamilelik konusu olduğu için çocuklarda gut belirtileri anlatılmamıştır.

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaşlı yetişkinlerde gut genellikle diz, el bileği gibi daha büyük eklemleri etkileyebilir ve ataklar daha uzun sürebilir.

Nedenler

Ana nedenler

• Vücutta ürik asit seviyesinin yükselmesi (hiperürisemi)
• Böbreklerin ürik asidi yeterince hızlı atamaması
• Hamilelikte artan sıvı ihtiyacının karşılanmaması (dehidratasyon)

Risk faktörleri

• Aşırı kilo veya obezite
• Ailede gut hastalığı öyküsü
• Yüksek tansiyon, diyabet veya böbrek hastalığı
• Kırmızı et, deniz ürünleri veya şekerli içeceklerden zengin beslenme
• Bazı idrar söktürücü ilaçlar (doktor kontrolünde)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Eklem ağrınız varsa ve ateşiniz yükseldiyse
• Şiddetli ağrı nedeniyle hareket edemiyorsanız
• Böbrek ağrısı veya idrar yaparken yanma hissediyorsanız

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Gut belirtileriniz varsa hamilelik takibiniz sırasında doktorunuza danışın
• Daha önce gut teşhisi konduysa ve hamile kalmayı planlıyorsanız
• Diyetinizde değişiklik yapmak istiyorsanız

Tanı

Doktorunuz şikayetlerinizi dinler ve fiziksel muayene yapar. Tanı için eklem sıvısından örnek alınarak ürik asit kristallerinin varlığı kontrol edilebilir, ancak hamilelikte bu işlem dikkatli yapılır.

Yapılabilecek testler

• Kan ürik asit seviyesi ölçümü
• Tam kan sayımı ve böbrek fonksiyon testleri
• Gerekirse eklem ultrasonu veya röntgen (bebeğe zarar vermeyecek şekilde)

Randevunuzda neler beklenir

Tanı sürecinde doktorunuz size detaylı bilgi verecektir. Eklem sıvısı alınacaksa lokal anestezi yapılabilir. Test sonuçları genellikle birkaç gün içinde çıkar.

Tedavi

Hamilelikte gut tedavisi, bebeğe zarar vermeyecek şekilde planlanır. Amaç ağrıyı azaltmak, atakları önlemek ve ürik asit seviyesini düşürmektir.

Evde kişisel bakım

• Bol su için (günde en az 8-10 bardak)
• Dinlenin ve etkilenen eklemi yüksekte tutun
• Soğuk kompres uygulayın (buz torbasını bir bezle sararak 15-20 dakika)
• Gut tetikleyicisi olan yiyeceklerden kaçının (kırmızı et, sakatat, deniz ürünleri, şekerli içecekler)

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, hamilelikte güvenli kabul edilen ağrı kesiciler (örneğin parasetamol) önerebilir. Diğer ilaçlar ancak fayda-risk değerlendirmesi yapıldıktan sonra kullanılır. Kesinlikle doktor önerisi olmadan ilaç kullanmayın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Gut için cerrahi müdahale gerekmez. Nadiren, şiddetli eklem hasarı varsa ileri tedavi için ortopedi uzmanına yönlendirilebilirsiniz.

Bu durumla yaşamak

Gut atakları sırasında dinlenmek önemlidir. Atak geçtikten sonra normal aktivitelerinize kademeli olarak dönebilirsiniz. Hamilelikte düzenli kontrollerinizi aksatmayın.

Yaşam tarzı ipuçları

• Sağlıklı ve dengeli beslenin
• Yeterli sıvı tüketin (su en iyisidir)
• Düzenli fiziksel aktivite yapın (yürüyüş, yüzme gibi)
• Stresten uzak durmaya çalışın

Diyet ve egzersiz

Bol sebze, tam tahıllar, az yağlı süt ürünleri tüketin. Kırmızı et ve deniz ürünlerini sınırlayın. Hamilelikte güvenli egzersizler için doktorunuzdan onay alın. Hafif yürüyüşler eklem sağlığı için faydalıdır.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Gut ağrısı ve hamilelik kaygısı bir araya geldiğinde ruhsal olarak zorlayıcı olabilir. Kendinize iyi bakın, duygularınızı paylaşmaktan çekinmeyin. Gerekirse bir psikolog veya destek grubuna başvurun.

Önleme

Gut tamamen önlenemese de, sağlıklı yaşam alışkanlıkları ile atak riski azaltılabilir. Hamilelikte su tüketimine dikkat etmek, pürin (ürik asit kaynağı) açısından zengin yiyecekleri sınırlamak ve ideal kiloyu korumak önemlidir.

Aşılar

Gut için bir aşı bulunmamaktadır.

Tarama programları

Hamilelikte rutin kan testleri ürik asit seviyesini gösterebilir. Yüksek riskli gruplarda doktorunuz ek testler isteyebilir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Tekrarlayan gut atakları nedeniyle eklem hasarı
• Böbrek taşı oluşumu
• Hamilelikte hipertansiyon veya preeklampsi riskinde artış

Uzun vadeli görünüm

Hamilelikte gut iyi yönetildiğinde çoğu kadın sağlıklı bir gebelik geçirir ve bebeklerine herhangi bir zarar gelmez. Doğum sonrası ürik asit seviyeleri genellikle normale döner. Uygun tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleri ile ataklar kontrol altına alınabilir.

Destek bul

Yerel kuruluşlar

• Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü · Türkiye

Yardım hatları

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.