Hiatus hernia living in children
Uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır
Genel Bakış
Hiatal herni, mide ile yemek borusu arasındaki bir kas halkasının zayıflaması sonucu midenin üst kısmının diyafram kasındaki bir boşluktan göğüs boşluğuna doğru kaymasıdır. Bu durum çocuklarda genellikle doğuştan olabilir ve reflü, kusma gibi sorunlara yol açabilir.
Önemli bilgiler
- Çocuklarda görülen hiatal hernilerin çoğu hafiftir ve zamanla kendiliğinden düzelebilir.
- Tam iyileşme için beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı değişiklikleri önemlidir.
- Nadiren cerrahi müdahale gerekebilir; genellikle ilaçsız yönetim etkilidir.
Hiatal herni çocuklarda nispeten nadir görülür, ancak bebeklerde ve küçük çocuklarda daha sık rastlanabilir.
Her yaştan çocuğu etkileyebilir, ancak yenidoğan ve bebeklerde daha yaygındır. Ailede hiatal herni öyküsü olan çocuklarda risk biraz daha yüksektir.
Belirtiler
- Nefes almada zorluk (çocuğun nefes alamaması veya morarması)
- Kan kusma (parlak kırmızı veya kahve telvesi gibi)
- Şiddetli ve ani başlayan karın ağrısı
- Aşırı halsizlik veya uyku hali
- ⚠Giderek artan kusma veya kusmada kan görülmesi
- ⚠Yutma güçlüğünün artması veya tamamen yutamama
- ⚠Belirgin kilo kaybı veya 24 saat boyunca hiç idrar yapmama
Yaygın belirtiler
- Göğüste veya midede yanma hissi (reflü)
- Sık sık kusma (özellikle yemekten sonra)
- Yutma güçlüğü veya boğazda takılma hissi
- Aşırı tükürük salgısı (özellikle bebeklerde)
- Huysuzluk, beslenme reddi
Çocuklarda belirtiler
- Beslenme sonrası huzursuzluk ve ağlama
- Kilo alamama veya yetersiz büyüme
- Sık sık regürjitasyon (ağıza yiyecek gelmesi)
- Öksürük veya hırıltılı solunum (özellikle geceleri)
Nedenler
Ana nedenler
- Diyafram kasındaki doğumsal bir açıklık (konjenital hiatal herni)
- Mide basıncını artıran durumlar (örneğin kronik öksürük, şiddetli kabızlık)
- Bazı bağ dokusu hastalıkları (nadiren)
Risk faktörleri
- Prematüre doğum (erken doğan bebeklerde daha sık)
- Ailede hiatal herni öyküsü
- Obezite veya karın bölgesinde aşırı yağlanma
- Kronik öksürük veya astım gibi akciğer sorunları
Ne zaman doktora görünmeli
Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:
- Çocuğunuz nefes almakta zorlanıyorsa veya morarıyorsa hemen 112'yi arayın.
- Kan kusma veya dışkıda kan görülürse acil servise başvurun.
- Ani başlayan şiddetli karın ağrısı varsa.
Şu durumlarda rutin randevu alın:
- Sık sık kusma, huzursuzluk veya kilo alamama gibi belirtiler iki haftadan uzun sürüyorsa
- Çocuğunuz yutma güçlüğü çekiyor veya yemek yemeyi reddediyorsa
- Aile hekiminize veya çocuk doktorunuza danışın.
Tanı
Doktor önce çocuğun hikayesini dinler ve fizik muayene yapar. Gerekirse görüntüleme yöntemleri kullanılır.
Yapılabilecek testler
- Üst gastrointestinal sistem grafisi (baryumlu röntgen): Çocuğa baryum içirilerek mide ve yemek borusu görüntülenir.
- Endoskopi: İnce, ışıklı bir kamera ile yemek borusu ve mide incelenir.
- pH monitörizasyonu (24 saatlik asit ölçümü): Reflü şiddetini anlamak için yapılabilir.
Randevunuzda neler beklenir
Tanı genellikle bir çocuk gastroenteroloğu tarafından konur. İşlemler sırasında çocuğunuz rahat olacak, gerekirse hafif sedasyon uygulanabilir. Sonuçlar birkaç gün içinde doktorunuz tarafından açıklanır.
Tedavi
Tedavinin amacı reflüyü azaltmak, mide basıncını düşürmek ve çocuğun rahat nefes almasını sağlamaktır. Çoğu vaka ilaçsız yöntemlerle yönetilebilir.
Evde kişisel bakım
- Yemeklerden hemen sonra çocuğu yatırmayın; en az 30 dakika dik tutun.
- Bebeklerde beslenme sonrası gazını çıkarın ve başını yüksekte tutun.
- Küçük ve sık öğünlerle besleyin; aşırı yemekten kaçının.
- Yatak başını 15–20 cm yükseltin (tüm vücut düz olacak şekilde).
- Çocuğun kilosunu sağlıklı aralıkta tutun.
Tıbbi tedaviler
Doktorunuz, mide asidini azaltıcı ilaçlar (örneğin asit blokerleri) önerebilir. Bu ilaçlar reflü belirtilerini hafifletir. İlaçlar yalnızca doktor önerisiyle kullanılmalıdır. Ayrıca bazı durumlarda mide boşalmasını hızlandıran ilaçlar da eklenebilir.
Ameliyat ne zaman düşünülür?
Nadiren, beslenme sorunları ve nefes darlığı gibi ciddi belirtiler ilaçla kontrol altına alınamazsa veya herni büyükse cerrahi düşünülebilir. Karar çocuk cerrahı ve gastroenteroloğu tarafından birlikte verilir.
Bu durumla yaşamak
Hiatal hernisi olan çocuk normal bir hayat sürebilir. Belirtiler genellikle beslenme düzeni ve pozisyon değişiklikleri ile kontrol altına alınır. Ailelerin bilinçli olması önemlidir.
Yaşam tarzı ipuçları
- Yemeklerden sonra çocuğu oyuna yönlendirin, koşma gibi aktivitelerden kaçının.
- Bebeklerde emzirme veya biberon sonrası dik pozisyonda tutmak reflüyü azaltır.
- Çocuk büyüdükçe asitli ve baharatlı yiyeceklerden kaçınması önerilebilir.
- Uyku öncesi ağır yemek yedirmeyin.
Diyet ve egzersiz
Dengeli beslenme ve düzenli fiziksel aktivite önemlidir. Kabızlığı önlemek için lifli gıdalar (meyve, sebze, tam tahıl) tercih edin. Aşırı zorlayıcı egzersizlerden kaçının, ancak normal aktivite teşvik edilir.
Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli
Kronik rahatsızlık çocukta kaygı veya huzursuzluğa yol açabilir. Aile olarak sabırlı olmak, çocuğa güven vermek ve doktorla iş birliği yapmak önemlidir. Gerekirse bir çocuk psikoloğundan destek alınabilir.
Önleme
Hiatal herni doğuştan olabileceği için tamamen önlenemez. Ancak belirtileri hafifletmek ve komplikasyonları azaltmak için beslenme alışkanlıklarına dikkat edilebilir.
Komplikasyonlar
Tedavi edilmezse
- Kronik reflüye bağlı yemek borusu iltihabı (özofajit)
- Yutak veya soluk borusuna asit kaçması sonucu tekrarlayan akciğer enfeksiyonları
- Yetersiz beslenme ve büyüme geriliği
- Nadiren yemek borusunda daralma (striktür)
Uzun vadeli görünüm
Çoğu çocukta hiatal herni zamanla kendiliğinden düzelir veya basit önlemlerle kontrol altına alınır. Cerrahi gereken vakalar nadirdir ve genellikle başarılı sonuçlanır. Düzenli doktor takibi ile çocuk sağlıklı bir hayat sürebilir.
Destek bul
Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.
Bilgileri her zaman doktorunuzla doğrulayın
Sağlık kılavuzları ülkeye ve bölgeye göre değişir. Bu makaledeki bilgiler uluslararası klinik kılavuzlara dayanmaktadır ancak ülkenizdeki özel kılavuzları, ilaçları veya uygulamaları yansıtmayabilir. Sağlık endişelerinizi her zaman kendi doktorunuz veya sağlık hizmeti sağlayıcınızla görüşün ve yerel ulusal sağlık kılavuzlarına başvurun.
Önemli uyarı Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır. Profesyonel tıbbi tavsiye, tanı veya tedavinin yerini tutmaz. Kendi durumunuzla ilgili mutlaka kalifiye bir sağlık uzmanına danışın. Tıbbi bir acil durum yaşıyorsanız derhal yerel acil servisinizi arayın.
İlgili durumlar
Kaynaklar ve rehberlik
Bu makale eğitim amaçlıdır ve mümkün olduğunda tanınmış sağlık bilgisi ve klinik rehberlik kaynaklarına dayanır. Konuya göre belirli kaynak bağlantıları değişebilir.
Son güncelleme: 20 Temmuz 2026
Eğitim notu: Bu bilgiler yalnızca eğitim amaçlıdır ve tanı değildir.
Lisanslı bir sağlık uzmanının tavsiyesini desteklemek için kullanın; yerine geçmez.
Belirtiler şiddetliyse, kötüleşiyorsa veya acilse yerel acil numarayı arayın veya acil bakım alın.