Hiatus hernia living in teenagers

Genel Bakış

Hiatus hernisi (mide fıtığı), midenizin üst kısmının, göğüs ve karın boşluğunu ayıran diyafram kasındaki bir açıklıktan yukarı, göğüs boşluğuna doğru kaymasıdır. Bu durum genellikle hafiftir ve çoğu kişide belirti vermez.

Gençler arasında mide fıtığı yaygın değildir. Yetişkinlerde daha sık görülür.

Aşırı kilolu gençler, genetik yatkınlığı olanlar, ağır kaldırma veya ıkınma gibi karın içi basıncı artıran işler yapanlar daha yüksek risk altındadır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Göğüste veya üst karında yanma hissi (mide ekşimesi)
• Geğirme
• Yemeklerden sonra rahatsızlık
• Yutma güçlüğü veya yutarken ağrı
• Boğazda yumru hissi
• Kötü ağız kokusu

Çocuklarda belirtiler

• Beslenme sonrası aşırı huysuzluk
• Kusma veya tükürme
• Kilo alamama veya yetersiz büyüme

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Göğüs ağrısı (bazen kalp ağrısıyla karışabilir)
• Sürekli öksürük veya ses kısıklığı
• Astım benzeri solunum sorunları
• Anemi (kansızlık) belirtileri

Nedenler

Ana nedenler

• Diyafram kasındaki doğal açıklığın zayıflaması
• Karın içi basıncın artması (örneğin obezite, kronik öksürük, kabızlık, ağır kaldırma)
• Bağ dokusu hastalıkları (nadir)
• Doğumsal yapısal farklılıklar

Risk faktörleri

• Fazla kilolu veya obez olmak
• Sigara içmek
• Ailede mide fıtığı öyküsü
• Sık sık ağır kaldırmak
• Uzun süreli kabızlık

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Kan kusma veya siyah dışkılama
• Şiddetli göğüs ağrısı
• Nefes almada güçlük

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Sürekli mide ekşimesi veya reflü şikayeti
• Yutma güçlüğü
• Yemekten sonra göğüste sıkışma hissi

Tanı

Doktorunuz öncelikle şikayetlerinizi dinler ve fizik muayene yapar. Gerekirse bazı testler isteyebilir.

Yapılabilecek testler

• Üst gastrointestinal sistem endoskopisi (ince bir tüple midenize bakılması)
• Baryumlu grafi (kontrast madde içirilerek röntgen çekilmesi)
• pH monitörizasyonu (yemek borusundaki asit seviyesinin ölçülmesi)
• Yemek borusu manometrisi (kasılma gücünün ölçülmesi)

Randevunuzda neler beklenir

Testler genellikle ağrısızdır. Endoskopi sırasında hafif bir sedasyon uygulanabilir, bu sayede işlem sırasında rahat hissedersiniz. Doktorunuz size test öncesi ve sonrası adımları detaylı anlatacaktır.

Tedavi

Tedavide ilk hedef şikayetleri azaltmak ve yaşam kalitesini artırmaktır. Çoğu zaman basit yaşam tarzı değişiklikleri yeterli olur. İlaç tedavisi ve nadiren cerrahi de seçenekler arasındadır.

Evde kişisel bakım

• Yemeklerden sonra en az 2-3 saat dik oturun veya yürüyün
• Geceleri yatak başını yükseltin (10-15 cm)
• Küçük porsiyonlar halinde sık sık yemek yiyin
• Yağlı, baharatlı, asitli yiyeceklerden kaçının
• Kilonuzu sağlıklı aralıkta tutun
• Ağır kaldırma gibi zorlayıcı hareketlerden kaçının
• Sigara ve alkolden uzak durun

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz mide asidini azaltan ilaçlar (antasitler, histamin blokörleri veya proton pompası inhibitörleri) önerebilir. Bu ilaçlar reçete ile alınır ve düzenli kullanım gerektirebilir. Ayrıca, reflüyü azaltmak için motilite artırıcı ilaçlar da kullanılabilir. İlaçların adını ve dozunu mutlaka doktorunuza danışın.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Cerrahi müdahale yalnızca ilaç ve yaşam tarzı değişikliklerine rağmen şikayetler devam ediyorsa veya ciddi komplikasyonlar varsa düşünülür. Fundoplikasyon adı verilen bir operasyonla midenin üst kısmı diyaframa sabitlenir. Bu karar çocuk gastroenteroloji ve genel cerrahi uzmanları tarafından birlikte verilir.

Bu durumla yaşamak

Mide fıtığı ile yaşamak, özellikle gençler için alışkanlıklarda küçük değişiklikler gerektirir. Doğru beslenme ve duruşla şikayetler büyük ölçüde azaltılabilir. Okulda yemeklerden sonra hemen uzanmamak, ara öğünlerde hafif atıştırmalıklar tercih etmek faydalıdır.

Yaşam tarzı ipuçları

• Yemeklerden hemen sonra egzersiz yapmayın
• Dar kıyafetlerden kaçının
• Stresten uzak durmaya çalışın
• Düzenli uyuyun ve uyku düzeninize dikkat edin

Diyet ve egzersiz

Küçük ve sık öğünler tüketmek, akşam yemeğini yatmadan en az 3 saat önce yemek, asitli içecekler ve çikolata gibi tetikleyicilerden kaçınmak önemlidir. Hafif yürüyüşler sindirimi kolaylaştırır, ağır egzersizlerden ise kaçınılmalıdır.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

Sürekli rahatsızlık hissi, özellikle gençlerde kaygı ve utanç yaratabilir. Belirtiler nedeniyle arkadaş ortamında zorluk yaşanabilir. Duygularınızı ailenizle veya bir rehber öğretmenle paylaşmak rahatlatıcı olabilir. Gerekirse bir psikologdan destek alınabilir.

Önleme

Mide fıtığını tamamen önlemek her zaman mümkün olmasa da, riski azaltmak için sağlıklı kiloda kalmak, düzenli egzersiz yapmak, ağır kaldırmaktan kaçınmak ve sigara kullanmamak önemlidir.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Kronik reflü hastalığı (GERD)
• Yemek borusu iltihabı (özofajit)
• Yemek borusunda yara ve darlık
• Barrett özofagusu (nadir, ancak kanser riskini artıran bir durum)
• Akciğer sorunları (aspirasyon pnömonisi)

Uzun vadeli görünüm

Gençlerde mide fıtığı genellikle iyi seyirlidir. Doğru tanı, yaşam tarzı değişiklikleri ve gerektiğinde tedavi ile belirtiler kontrol altına alınabilir ve normal bir yaşam sürdürülebilir. Uzun vadede ciddi komplikasyonlar oldukça nadirdir.

Destek bul

Yerel kuruluşlar

• Sağlık Bakanlığı - Hasta Hakları ve Bilgi ↗ · Türkiye

Yardım hatları

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.