Impetigo in adults

Genel Bakış

İmpetigo, cilt yüzeyinde görülen bulaşıcı bir bakteriyel enfeksiyondur. Genellikle kırmızı yaralar, içi sıvı dolu kabarcıklar ve bal rengi kabuklanmalarla kendini gösterir. Bakteriler ciltteki küçük kesik, sıyrık veya böcek ısırıklarından girdiğinde ortaya çıkar.

İmpetigo oldukça yaygın bir cilt enfeksiyonudur, özellikle çocuklarda sık rastlanır. Yetişkinlerde daha az görülür ancak yine de karşılaşılabilir.

Her yaşta görülebilmekle birlikte en sık okul öncesi ve okul çağı çocuklarını etkiler. Yetişkinlerde ise genellikle bağışıklık sistemi zayıf olan kişilerde, diyabet hastalarında veya egzama gibi cilt sorunları olanlarda daha sık rastlanır.

Belirtiler

Yaygın belirtiler

• Ciltte kırmızı lekeler veya yaralar
• İçi sıvı dolu küçük kabarcıklar (vezikül)
• Kabarcıklar patladıktan sonra bal rengi, yapışkan kabuklanma
• Kaşıntı
• Hafif ağrı veya hassasiyet

Çocuklarda belirtiler

• Genellikle ağız ve burun çevresinde başlar
• Kabarcıklar hızla diğer bölgelere yayılabilir
• Kaşıntı uyku düzenini bozabilir

Yaşlı yetişkinlerde belirtiler

• Yaraların iyileşmesi daha yavaş olabilir
• Cilt kuruluğu veya yatak yaraları gibi altta yatan cilt sorunlarıyla birlikte görülebilir
• Enfeksiyonun yayılma riski biraz daha yüksektir

Nedenler

Ana nedenler

• Staphylococcus aureus bakterisi (en sık neden)
• Streptococcus pyogenes bakterisi
• Bakteriler ciltteki küçük kesik, sıyrık veya böcek ısırığından girer

Risk faktörleri

• Sıcak ve nemli iklimler
• Toplu yaşam alanları (kreş, yurt, kışla)
• Zayıf kişisel hijyen
• Cilt hastalıkları (egzama, uyuz)
• Bağışıklık sisteminin zayıf olması (diyabet, kanser tedavisi gibi)

Ne zaman doktora görünmeli

Aşağıdaki durumlarda acilen doktora görünün:

• Yukarıdaki acil belirtiler varsa (yüksek ateş, hızla yayılan kızarıklık)

Şu durumlarda rutin randevu alın:

• Ciltte birkaç gündür geçmeyen kabarcıklar veya kabuklanmalar varsa
• Kaşıntı şiddetliyse ve uykuyu etkiliyorsa
• Yara çevresinde yayılma fark edilirse
• Evde bakımla düzelmiyorsa

Tanı

Doktor, yaraları inceleyerek impetigoyu tanır. Genellikle fizik muayene yeterlidir; özel bir teste gerek yoktur.

Yapılabilecek testler

• Nadiren, bakteriyi tanımlamak için yaradan sürüntü örneği alınabilir
• Kan testi genellikle gerekmez

Randevunuzda neler beklenir

Muayene sırasında doktor yaraların yerini, boyutunu ve görünümünü kontrol eder. Eğer enfeksiyon yaygınsa veya tedaviye yanıt vermiyorsa, sürüntü örneği alabilir. Muayene genellikle birkaç dakika sürer ve ağrısızdır.

Tedavi

İmpetigo tedavisinde amaç enfeksiyonu kontrol altına almak, yayılmasını önlemek ve cildin iyileşmesini sağlamaktır. Tedavi genellikle antibiyotik içeren kremler veya ağızdan alınan ilaçlarla yapılır.

Evde kişisel bakım

• Elleri sık sık yıkamak, bulaşmayı önler
• Yaralara dokunmamak veya kaşımamak
• Havlu, çarşaf, giysi gibi kişisel eşyaları başkalarıyla paylaşmamak
• Kabukları ılık su ve sabunla nazikçe temizlemek
• Tedavi sırasında yaraları açık havada bırakmak veya gazlı bezle örtmek
• Tedavi süresince okula/işe gitmemek (genellikle antibiyotik kullanımından 24-48 saat sonra bulaşıcılık azalır)

Tıbbi tedaviler

Doktorunuz, etkilenen bölgeye sürülecek antibiyotikli bir krem veya merhem reçete edebilir. Enfeksiyon yaygınsa veya tekrarlıyorsa, ağızdan antibiyotik tedavisi gerekebilir. Tedavi süresi genellikle 5-10 gündür. İlaçları doktorunuzun önerdiği şekilde kullanmalı, erken bırakmamalısınız.

Ameliyat ne zaman düşünülür?

Ameliyat gerekmez.

Bu durumla yaşamak

İmpetigo bulaşıcı olduğu için tedavi süresince evde kalmanız gerekebilir. Yaralar tamamen iyileşene kadar (genellikle antibiyotik kullandıktan 2-3 gün sonra) okula veya işe gitmemek önemlidir. Bu sürede bol su içmek, dinlenmek ve cilt bakımınıza dikkat etmek iyileşmeyi hızlandırır.

Yaşam tarzı ipuçları

• Düzenli el yıkama alışkanlığı edinmek
• Tırnakları kısa tutmak, kaşımamak
• Cildi temiz ve kuru tutmak
• Havlu ve çarşafları sık değiştirmek
• Banyo sonrası kullanılan havluyu başkalarıyla paylaşmamak

Diyet ve egzersiz

Özel bir diyet gerekmez. Ancak bağışıklık sistemini desteklemek için sağlıklı beslenmek ve yeterli uyumak faydalıdır. Egzersiz normal olarak yapılabilir, ancak aşırı terleme yaraları tahriş edebileceğinden dikkatli olunmalıdır.

Ruh sağlığı ve duygusal iyilik hâli

İmpetigonun görünümü bazı kişilerde utanma veya sosyal kaygıya yol açabilir. Bu durum geçicidir ve tedaviyle düzelir. Kendinizi iyi hissetmek için güvendiğiniz bir arkadaşınızla veya ailenizle konuşabilirsiniz.

Önleme

Evet, basit hijyen önlemleriyle büyük ölçüde önlenebilir. Elleri sık yıkamak, kesik ve sıyrıkları temiz tutmak, havlu ve çarşaf gibi eşyaları paylaşmamak en önemli adımlardır. Ayrıca egzama gibi cilt hastalıkları varsa tedavi ettirmek de koruyucudur.

Aşılar

Özel bir aşısı yoktur.

Tarama programları

Tarama testi önerilmez.

Komplikasyonlar

Tedavi edilmezse

• Enfeksiyonun cildin daha derin tabakalarına yayılması (selülit)
• Nadiren, böbrek iltihabı (post-streptokokal glomerülonefrit)
• Enfeksiyonun başkalarına bulaşması

Uzun vadeli görünüm

Tedavi ile impetigo genellikle birkaç gün içinde iyileşir. Yaralar iz bırakmadan düzelir; nadiren hafif iz kalabilir. Sağlık hizmetine erken başvurmak ve tedaviye uymak, tam iyileşme şansını artırır. Bu durum geçicidir ve çoğu insan tamamen iyileşir.

Destek bul

Harici bağlantılar üçüncü taraf web sitelerini açar. Ruqelo harici içerikten sorumlu değildir. Bir kuruluşun listelenmesi onaylandığı anlamına gelmez.